Traktör her türlü arazi için dört tekerlekli taşıtların ATV çekme kapasitesi hesaplama formülü
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : E-17474625-162.01-
Konu : ATV
Danıştay Kararları 1
13.05.2022 / 74606430
DAĞITIM YERLERİNE
Bakanlığımıza intikal
eden bilgilerden, 30.12.2019 tarihli ve 30994 Sayılı (2. Mükerrer) Resmi
Gazete'de yayımlanmış olan Gümrük Genel Tebliği (Gümrük Tarife Cetveli Açıklama
Notları) (Seri
No:6)`nın 8701.91.10-8701.95.90 Kombine Nomanklatür kodları aralığında
motor gücü esasına göre sınıflandırılan "traktörler"e ilişkin
açıklama notlarında
yer alan aracın çekme kapasitesiyle ilgili kriterlere uygunluğunun muayene
memurunun gözle ve fiziki muayene ile tespit edilebilecek bir husus olmadığı ve
beyanname ekinde ibraz edilen/gümrük idaresince talep edilen bilirkişi
raporları göz önünde bulundurularak işlem tesis edilmekte olduğu, eşyanın
sınıflandırılması için yardımcı olarak kullanılan bilirkişi raporları ve
üniversite incelemelerinde ise farklı hesaplama yöntemleri kullanılarak bu
kriterlere uygunluğun kontrol edildiğinin görüldüğü anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere
30.12.2019 tarihli ve 30994 Sayılı (2. Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanmış
olan Gümrük Genel Tebliği (Gümrük Tarife Cetveli Açıklama Notları) (Seri
No:6)`nın 8701.91.10-8701.95.90 Kombine Nomanklatür kodları aralığında motor
gücü esasına göre sınıflandırılan "traktörler"e ilişkin açıklama
notlarında aşağıdaki kriterler belirtilmiştir:
"8701 91 10 ila
8701 95 90 Diğerleri
Bu alt pozisyonlar,
aşağıdaki özelliklere sahip, traktör olarak kullanılmak üzere tasarlanan "her
tür arazi için dört tekerlekli taşıtları-ATV" da kapsar:
- iki ön tekerleğin
döndürülmesiyle yönetilen ve motorlu araba tipi direksiyon sistemine (Ackerman
prensibi) dayanan, tekerleğin döndürülmesini kontrol eden iki kulplu gidon;
- tüm tekerleklerde
fren;
- otomatik debriyaj
ve geri vites;
- zor arazide
kullanılmak üzere özel olarak tasarlanmış ve bağlanan ekipmanı çekmek için
düşük düzeyde yeterli güç verebilen bir motor;
- bir zincir ile
değil şaftlarla tekerleklere iletilen güç;
- engebeli araziler
için uygun derin sırt desenine sahip lastikler;
- aracın kendi kuru
ağırlığının iki katı veya daha fazlasını çekme ve itme kapasitesine sahip
herhangi bir tür kuplaj cihazı, örneğin; çeki tertibatı;
- freni bulunmayan
römorkun kendi kuru ağırlığının iki katını veya daha fazlasını çekme
kapasitesi. Bu özellik, ATV'lerin çekme kapasitesini ve kuru ağırlığını (hiçbir
sıvı, yolcu veya kargo dikkate alınmadan hesaplanan ağırlık) kilogram cinsinden
tam olarak gösteren teknik doküman, kullanıcı el kitabı, üreticiden veya ulusal
makamdan alınan sertifika ile kanıtlanabilir.
Yukarıda belirtilen
tüm özellikleri karşılayan ve 8701 91 10 alt pozisyonuna ilişkin Açıklama
Notlarına uygun olan araçlar tarım veya ormancılık traktörleri olarak
sınıflandırılır. Aksi takdirde eşya 8701
91 90, 8701 92 90, 8701 93 90, 8701 94 90 ve 8701 95 90 alt pozisyonlarından
birinde sınıflandırılır.
Yukarıda belirtilen
tüm özellikleri karşılamayan, "her tür arazi için dört tekerlekli taşıtlar-ATV"
8703
pozisyonunda sınıflandırılır." denilmiştir.
Söz konusu izahname
açıklamalarında özellikle 7 ve 8 inci maddelerde yer alan kapasitelerin eşyanın
sınıflandırılması için yardımcı olarak kullanılan bilirkişi raporları ve
üniversite incelemelerinde farklı hesaplama yöntemleri kullanılarak
belirlenmesi nedeniyle konu Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı`na (Türk Standartları
Enstitüsü) aktarılarak görüşleri sorulmuş cevaben alınan 14.04.2022 tarihli,
106876 sayılı yazısında özetle,
- 7 nci
kriterin belirlenmesi ile ilgili olarak
- Uygulanması zorunlu
olan BM/AEK Regülasyonları Listesinde yer alan 55 numaralı "Mekanik
Bağlantılar" adlı
regülasyonun Tanımlar maddesinde;
D = g. T x R kN
T+R
T is the technically
permissible maximum mass of the towing vehicle, in tonnes. Where relevant, this
includes the vertical load imposed by a centre axle trailer.
R is the technically
permissible maximum mass, in tonnes, of a trailer with drawbar free to move in
a vertical plane, or of a semi-trailer.
g is the acceleration
due to gravity (assumed to be 9.81 m/s 2)" hükmünün yer aldığı,
- D değerinin; çekici
araç ve römorktaki yatay kuvvetler için teorik referans değeri olduğu ve
dinamik testlerde yatay yükler için temel olarak kullanıldığı, dolayısyla D
değerinin yukarıda 7 nci kriterde yer alan mekanik bağlantı tertibatının çekme
ve itme kapasitesini belirleyebilecek bir değer olabileceğinin düşünüldüğü,
- Hesaplamalarda;
D değeri için tip
onay belgesi 38.3 numaralı maddedeki değerin esas alınması gerektiği,
g değeri, yer çekimi
ivmesi (9,81 m/s2 alınmalıdır)
T değeri, çekici
aracın izin verilen azami kütle değeri (ton cinsinden), (Tip Onay belgesi
4.1.2.1 numaralı maddesi)
R değeri, çekilen
aracın (römork) izin verilen azami kütle değeri (ton cinsinden) olarak
belirtilmekte olup aracın kuru ağırlığının 2 katından araç kuru ağırlığının
çıkarılması ile bulunan değeri ifade ettiği
Yukarıdaki
formülasyona göre hesap edilen D değerinin mekanik bağlantı tertibatı kapasitesi
ile karşılaştırılmasıyla 7 nci kriterin kontrolünün yapılabileceği,
- 8 nci
kriterin belirlenmesi ile ilgili olarak
Kuru ağırlık = Aracın
yürür vaziyette yüksüz ağırlığı - 75 kg sürücü ağırlığı - yakıt tankı
kapasitesi-avadanlık
Aracın yürür vaziyette
yüksüz ağırlığı için Tip Onay Belgesi Madde 4.1.1.e bakılması gerektiği,
Aracın çekebileceği
izin verilen azami yüklü ağırlığı (frensiz) için Tip Onay Belgesi, 4.1.4`e
bakılması gerektiği,
Yakıt tankı
kapasitesi için Tip Onay belgesi 31.4.1` e bakılması gerektiği, (benzinin
yoğunluğu 0.7 gr /cm3 esas alınarak)
avadanlıklar ağırlığı
ortalama 10 kg alınarak
Aracın çekebileceği
izin verilen azami yüklü ağırlığı ile kuru ağırlığının 2 katını taşıma
kapasitesini karşılaştırarak 8 nci kriterin kontrolünün yapılabileceği
hususlarına yer
verilmiştir.
Bilgi edinilmesini ve
yukarıda atıf yapılan izahname hükmünün 7 ve 8 inci maddelerinde belirtilen
kriterlerin uygulanmasında belirtilen hesaplama yönteminin kullanılması
hususunda gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel
Müdür
Dağıtım:
Gereği:
Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge
Müdürlükleri