Geçici ithal kişisel kullanım araçlarında emekli belgeleri için yapılacak işlemler ve buna ilişkin süre uzatımı

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :E-72093537-225.02-00100614452 Konu :Yurtdışından Emeklilik Belgeleri 13.09.2024 / 100614452 DAĞITIM YERLERİNE Bakanlığımıza intikal eden olaylarda; geçici ithalat rejimi kapsamında ülkemize getirilen kişisel kullanıma mahsus kara taşıtlarına ilişkin olarak yurtdışından emekli olan kişilerin gümrük idaresine sundukları emeklilik belgeleri ile bu belgelere istinaden verilecek sürelerle ilgili olarak gümrük idarelerinde tereddütler yaşandığı anlaşılmıştır. Bilindiği üzere, geçici ithalat rejimi kapsamında ülkemize getirilen yabancı plakalı kara taşıtlarının tabi olduğu şartlar 2009/15481 sayılı Karar ile belirlenmiş olup uygulamaya ilişkin detaylar ise Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği (Seri No: 1) ile düzenlenmiştir. Anılan Karar'ın 19 uncu maddesinin beşinci fıkrası: "Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik kişilerden Türkiye Gümrük Bölgesi dışından emekli olanlar ile Türkiye'de oturma iznine sahip Türkiye Gümrük Bölgesi dışından emekli yabancıların bu durumlarını belgelendirmeleri halinde, Türkiye Gümrük Bölgesi dışında adlarına kayıtlı kişisel kullanıma mahsus kara taşıtlarına geçici ithal izni verilir. Bu kişilerden emeklilik tarihinden sonra Türkiye Gümrük Bölgesine ilk defa getirecekleri kişisel kullanıma mahsus kara taşıtları için Türkiye'ye son giriş tarihinden geriye doğru bir yılda en az yüzseksenbeş gün Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunması koşulu aranmaz. Ayrıca, 20 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (3) ve (4) numaralı alt bentlerindeki geçici ithalat izin sürelerinin tamamını kullanmadan taşıtıyla Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkan emeklilerin, izin süresi içinde olmak koşuluyla, izinden kalan sürelerini kullanmak üzere taşıtıyla yeniden Türkiye Gümrük Bölgesine girişlerinde Türkiye'ye son giriş tarihinden geriye doğru bir yılda en az yüzseksenbeş gün Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunma koşulu aranmaz." hükmüne amir olup, söz konusu husus aynı zamanda mezkur Tebliğin 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasında da yer almaktadır. Ayrıca, 28.12.2023 tarihli ve 32413 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7999 Sayılı Karar ile anılan Kararın 19 uncu maddesine eklenen sekizinci fıkra "20 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (3) ve (4) numaralı alt bentlerindeki süreler tamamlanmadan önce başvurulması kaydıyla süre bitimini müteakip aynı alt bentlerdeki süreler yeniden verilir. Bu haktan yeniden faydalanılabilmesi için yurt dışı yerleşiklik şartının yeniden sağlanması gerekir." hükmüne amirdir. Mezkur Tebliğin 4 üncü maddesinde emeklilik belgesi, Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik kişilere, emekli olduklarına dair ilgili ülke sosyal güvenlik mevzuatı gereğince verilen ve elçilik, konsolosluk veya noter onaylı Türkçe tercümeli belge olarak tanımlanmıştır. Bu kapsamda, emeklilik belgelerinin bir çalışmaya bağlı olarak ilgili ülkenin kamu sosyal güvenlik kurumunca düzenlenmiş olması gerekmekte olup, özel sigorta şirketlerinin düzenlediği emeklilik belgeleri yurtdışından emeklilere sağlanan kolaylıklar açısından kabul edilen belgeler kapsamında bulunmamaktadır. Bu minvalde; (1) Yurtdışından emeklilere sağlanan kolaylıklardan yararlanmak amacıyla yapılan başvurularda, esas itibariyle taşıt sahiplerince yurtdışından emekli olunduğunu gösteren belgenin ibraz edilmesi gerekmekte olup, ayrıca belge aslının yeminli tercümanlarca yapılmış Türkçe tercümesinin elçilik, konsolosluk veya noterlerce onaylanmış olması gerekmektedir. (2) "Tam malulen emekliliğiniz 01.01.2021 tarihinde başlamıştır ve 31.12.2025 tarihine kadar geçerlidir." ibaresi veya benzeri ifadeler bulunan yurtdışından süreli emeklilik belgeleri ibraz edilerek yurtdışından emeklilere sağlanan ilave 2 yıllık süre uzatımı imkanından yararlanılmak istenilmesi durumunda, emeklilik belgesinin süre sonunu aşmayacak şekilde süre uzatımı yapılması gerekmektedir. (Örneğin, süre sonu 31.12.2025 olan emeklilik belgesini ibraz ederek 01.03.2022 tarihinde ülkemize giriş yapan ve taşıta 01.03.2024 tarihine kadar süre verilen yurtdışından emekli olan kişinin,7999 Sayılı Karar ile yapılan düzenlemeden yararlanmak üzere 01.02.2024 tarihinde ilave 2 yıllık süre uzatımı için başvuru yapması durumunda, taşıta 31.12.2025 tarihine kadar süre verilmesi gerekmektedir.) (3) Yurtdışından emekli kişilerin emeklilik tarihinden sonra Türkiye Gümrük Bölgesine ilk defa getirecekleri kişisel kullanıma mahsus kara taşıtları için emeklilik belgesi ibraz edilmesi durumunda emeklilik belgesinin Taşıt-1 Programına kaydedilerek taşıtlarına 730 gün süre verilmesi gerekmektedir. (Örneğin, 01.01.2024 tarihinde yurtdışından emekli olan kişinin 185 gün şartını sağlamadan 15.04.2024 tarihinde ülkemize getirdiği taşıtına, geçerli emekli belgesini ibraz etmesi durumunda 730 gün süre verilmesi gerekmektedir.) (4) Emeklilik tarihinden sonra 185 gün şartını sağlayarak ancak emeklilik belgesini ibraz etmeden ülkemize taşıt getiren yurtdışından emekli kişilerin, 730 günlük sürenin tamamını kullanmadan yurtdışına çıkış yapıp, izin süresi içinde olmak koşuluyla, 185 gün şartını sağlamadan ülkemize yeniden gelmeleri halinde, giriş gümrük idaresine veya iç gümrük idaresine geçerli emeklilik belgesi ibraz edildiğinde, 185 gün yurtdışında bulunma şartının aranmaması ve emeklilik belgesinin Taşıt-1 Programına kaydedilerek (giriş gümrük idaresince yeni tescil kaydında, iç gümrük idaresince süre uzatımı ekranında) bu kişilerin taşıtlarına bir önceki girişlerinden kalan sürelerin verilmesi gerekmektedir. (Örneğin, 01.01.2022 tarihinde 185 gün şartını sağlayarak ülkemize Almanya'da tescilli bir taşıt getiren ve emeklilik belgesini ibraz etmeyen bir kişinin, 01.01.2023 tarihinde yurtdışında çıkış yaparak 185 gün şartını sağlamadan 01.02.2023 tarihinde ülkemize taşıtıyla giriş yapmak istemesi durumunda, giriş gümrük idaresine emeklilik belgesini ibraz etmesi durumunda süre sonu 01.02.2024 tarihi olacak şekilde taşıtın kalan bir yıllık süresinin verilmesi ve emeklilik belgesinin Taşıt-1 Programına kaydedilmesi gerekmektedir. Taşıt sahibinin giriş esnasında emeklilik belgesini ibraz etmemesi ve taşıtının AB üyesi bir ülkeden getirilmiş olması nedeniyle yılda bir defa verilen bir aylık süre verilerek girişine izin verilmiş olması durumunda ise, iç gümrük idarelerine geçerli bir emeklilik belgesi ibraz edilmesi halinde, taşıtın kalan bir yıllık süresinin verilebilmesini teminen Taşıt-1 süre uzatımı ekranına emeklilik belgesinin kaydedilerek taşıtın süre sonunun 01.02.2024 tarihi olacak şekilde güncellenmesi gerekmektedir.) (5) 185 gün şartını sağlayarak ülkemize taşıt getiren ve 730 gün süre alan kişilerin taşıtları ile birlikte Türkiye'de bulunurken yurtdışından emekli olmaları ve verilen 730 günlük sürenin tamamlanmasından önceki son 3 ay içerisinde başvurması durumunda, bu kişilerin taşıtlarının 2009/15481 Sayılı Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair 7999 Sayılı Karar ile yapılan düzenlemeden yararlandırılması mümkündür. (Örneğin, 01.01.2023 tarihinde 185 gün şartını sağlayarak ülkemize taşıt getiren ve taşıtına 01.01.2025 tarihine kadar süre verilen bir kişinin, 01.06.2023 tarihinde yurtdışından emekli olması halinde 01.11.2024 tarihinde yapılacak başvuruya istinaden yurtdışından emekli olduğuna dair belgeyi sunması halinde süre uzatımı ekranına emeklilik belgesinin kaydedilmesi ve 01.01.2027 tarihinde kadar süre verilmesi gerekmektedir.) Ayrıca, konuya ilişkin detaylı bilgiler Bakanlığımız internet sitesinde yer alan Sıkça Sorulan Sorular (https://www.ticaret.gov.tr/gumruk-islemleri/sikca-sorulan-sorular/bireysel/yolcu-beraberi-tasitlar) sayfasında yer almaktadır. Bu itibarla, mevzuatla sağlanan kolaylıkların suiistimal edilmemesi ile Türkiye Gümrük Bölgesi dışından emekli olan kişilerin yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin sağladığı avantaj ve kolaylıklardan yararlanabilmesini teminen yukarıda belirtilen hususlar çerçevesinde işlemlerin yürütülmesi hususunda; Bilgi ve gereğini rica ederim. Mustafa GÜMÜŞ Bakan a. Genel Müdür Dağıtım: Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri