Gümrük Muhafaza İhbar Değerlendirme Yönergesi Bakanlık makamı 40736610 onayı

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü Sayı :87375112-010.04 Konu :İhbar Değerlendirme Yönergesi Gümrük Muhafaza Hizmetleri Yönergesi 12.02.2019 / 41612203 yazı ile ilgilidir. 12.12.2019 / 50297712 yazıda atıf yapılmıştır 17.12.2020 / 59868355 yazıda atıf yapılmıştır 21.02.2022 / 72104717 yazıda atıf yapılmıştır 15.01.2019 / 40742741 DAĞITIM YERLERİNE Bakanlık Makamı'ndan alınan 11.01.2019 tarihli ve 40736610 sayılı Onay ile "İhbar Değerlendirme Yönergesi" yürürlüğe girmiştir. Bilgilerini rica ederim. Murat YAMAN Bakan a. Genel Müdür Yardımcısı Ek. 1- Yönerge DAĞITIM: - Tüm Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüklerine T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü Sayı :87375112-010.04 Konu :İhbar Değerlendirme Yönergesi BAKANLIK MAKAMINA Bilindiği üzere, "İhbarların Değerlendirilmesi, İşleme Konulması, Şüpheli Kayıtlara Alınması ve Takipten Kaldırılması Hakkındaki Esaslar" konulu 18.3.1993 tarihli ve 1993/89 sayılı (mülga) Maliye ve Gümrük Bakanlığı Onayı ile ihbarlara ilişkin işlemler yürütülmektedir. Söz konusu Onayın değişen şartlar ve günün koşullarına göre revize edilmesi ihtiyacına binaen Ticaret Bakanlığı merkez, taşra ve yurtdışı birimlerine intikal eden kaçakçılık ve adli nitelikteki ihbarların değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla İhbar Değerlendirme Yönergesi taslağı hazırlanmıştır. Bu çerçevede, bir örneği ekte yer alan İhbar Değerlendirme Yönergesi'nin yürürlüğe konulması hususunu; Uygun görüşle takdir ve tensiplerine arz ederim. Abdullah SOYLU Genel Müdür Uygun görüşle arz ederim. ..2019 Gonca Işık YILMAZ BATUR Bakan Yardımcısı Olur ..2019 Ruhsar PEKCAN Bakan Ek: İhbar Değerlendirme Yönergesi ve eki İHBAR DEĞERLENDİRME YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 - (1) Bu Yönergenin amacı, Ticaret Bakanlığı merkez, taşra ve yurtdışı birimlerine intikal eden kaçakçılık ve adli nitelikteki ihbarların değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir. Kapsam MADDE 2 - (1) Bu Yönerge, Ticaret Bakanlığı merkez, taşra ve yurtdışı birimlerine intikal eden kaçakçılık ve adli nitelikteki ihbarların değerlendirilmesi, işleme konulması, dağıtımı, takibi, işlemden kaldırılması, alınacak tedbirlerin belirlenmesi ile yapılacak diğer işlemlere ilişkin usul ve esasları kapsar. Dayanak MADDE 3 - (1) Bu Yönerge, 04/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, 21/03/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 09/10/2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu, 01/11/1984 tarihli ve 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun, 12/06/1933 tarihli ve 2313 sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun, 10/07/1953 tarihli ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun, 21/07/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, 22/03/1971 tarihli ve 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu, 26/09/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 20/02/1930 tarihli ve 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun, 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun, 10/07/2018 tarihli ve 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve 01/06/2005 tarihli ve 25832 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Adli Kolluk Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır. Tanımlar MADDE 4 - (1) Bu Yönergenin uygulanmasında; a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını, b) Bakan: Ticaret Bakanını, c) Genel Müdürlük: Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğünü, ç) Taşra Teşkilatı: Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlükleri, Gümrük Müdürlükleri ve Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğünü, d) Üst Dereceli Kolluk Amiri: Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürünü, e) Adli Kolluk Sorumlusu: Genel Müdürlük tarafından, Genel Müdürlük ile Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüklerinde ve Gümrük Müdürlüklerinde görevli adli kolluk personeli arasından amir olarak görevlendirilen personeli, f) İhbar: Kaçakçılık veya adli nitelikteki fiillere ilişkin her türlü iletişim aracı kullanılarak veya şahsen yapılan başvuruları, g) İhbarcı: İhbarda bulunan kişiyi/kişileri, ğ) Muhbir: 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun 5'inci maddesinde öngörülen haller haricinde; kaçakçılığı, faillerini, kaçak eşyanın bulunduğu, saklandığı veya satıldığı yerleri yetkili birimlere haber veren, böylelikle yapılan incelemeye ilişkin ilk fiilin etraflıca ortaya çıkmasına hizmet ve yardım eden ve verdiği bilgiler resmi makamlarca kayıt altına alman kişiyi, h) Komisyon: İhbar Değerlendirme Komisyonunu, ı) Gümrük İhbar Programı: Kontrol ve takibi gerektiren kişi, taşıt ve firmaların kaydedildiği programı, i) Varış Öncesi Yolcu Analiz Programı: Havayolu ile yurtdışından gelen ve yurtdışına giden yolculara ilişkin bilgilerin elektronik ortamda uçuş öncesinde temin edilmesine ve temin edilen verinin kullanıcı personelce görev ve sorumluluk alanı kapsamında analiz edilmesine imkân sağlayan programı, ifade eder. İKİNCİ BÖLÜM Bakanlık Birimlerine İntikal Eden İhbarlar Bakanlık birimlerine intikal eden ihbarlar MADDE 5 - (1) 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu, 2313 Sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun, 6136 Sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun, 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu, 1380 Sayılı Su Ürünleri Kanunu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun ve Genel Müdürlüğün görev alanına giren diğer mevzuat kapsamına girdiği anlaşılan ve/veya bu kapsamda olup da operasyonel müdahale gerektiren ihbarlardan; Rehberlik ve Teftiş Başkanlığına intikal edenler hariç olmak üzere; a) Bakanlık merkez ve yurtdışı birimlerine yapılan ihbarlar Genel Müdürlüğe; b) Bakanlık taşra birimlerine intikal eden ihbarlar ise Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüklerine; c) Bu Yönerge kapsamı dışında bulunan ihbarlar konusuna göre ilgili birimlere; intikal ettirilir. ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Komisyonlar Merkez teşkilatında komisyon kurulması MADDE 6 - (1) Genel Müdürlükte, İstihbarat Dairesinden sorumlu olan Genel Müdür Yardımcısı başkanlığında, İstihbarat Dairesi Başkanı ve Komuta Kontrol ve Operasyon Dairesi Başkanından oluşan bir komisyon oluşturulur. Komisyon Başkanının kararıyla, ihbarın niteliğine göre ilgili Daire Başkanları da komisyona dahil edilebilir. Taşra teşkilatında komisyon kurulması MADDE 7 - (1) Taşra teşkilatında üst dereceli kolluk amiri tarafından en az üç kişilik komisyon kurulur ve komisyona başkanlık edilir. Komisyonla ilgili genel hususlar MADDE 8 - (1) Komisyon, incelemeyi ihbarla ilgili bilgi ve belgelerin intikalinden itibaren en geç üç iş günü, başka bir kurum veya kuruluştan belge veya görüş teminini gerektirmesi halinde ise görüş isteme yazısının yazıldığı tarihten itibaren on beş gün içinde sonuçlandırır. (2) Komisyon, başkan ve üyelerin tamamının katılımı ile toplanır. (3) Komisyon başkan ve üyeleri, kendilerine, eşlerine, üçüncü dereceye kadar (bu derece de dahil) kan ve sihri hısımlarına ait ihbar ile ilgili komisyon toplantılarına katılamazlar. Bu durumda, komisyona katılacak kişiler 6 ve 7 inci madde hükümlerine göre belirlenir. (4) Komisyon oy çokluğu ile karar alır. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM İhbar Başvurularının Alınması ve Değerlendirilmesi İhbarın yapılması MADDE 9 - (1) İhbar, her türlü iletişim aracı kullanılarak veya şahsen yapılabilir. (2) İhbarın sözlü olarak yapılması halinde, iddiaların yazılı olarak verilmesi gerektiği bildirilir ve iddiaları içeren yazılı dilekçe talep edilir. İhbarcı, dilekçe vermek istemediği takdirde, iddiaları ayrıntılı olarak anlatan bir tutanak düzenlenir ve bir nüshası kendisine verilir. (3) İhbarcının, sözlü olarak ihbarda ısrar etmesi halinde ihbarın içeriğine ilişkin ayrıntılı tutanak düzenlenir ve hazır bulunanlarca imzalanır. İhbarcının imzadan imtina etmesi halinde, durum tutanakta belirtilir. (4) Muhbirin şahsen müracaatı halinde muhbirden gelen bilgiler merkez teşkilatında İstihbarat Dairesi personeli, taşrada adli kolluk sorumlusunca görevlendirilen personel tarafından tutanak ile kayıt altına alınır. (5) Telefon görüşmesi yoluyla yapılan ihbarın, kayıt altına alınamaması halinde durum tutanakla tespit edilir. (6) Diğer iletişim kanalları ile intikal eden ihbarlar, yazılı olarak yapılmış sayılır. (7) Televizyon, internet vb. sosyal medya ve diğer iletişim kanallarında çıkan haberler ve paylaşımların, konusu itibariyle Yönergenin 3 üncü maddesine göre ihbar niteliği taşıyıp taşımadığı merkez teşkilatında kurulan komisyonca değerlendirilir. Yapılan değerlendirme sonucunda söz konusu haber ve paylaşımların ihbar niteliği taşıması halinde yazılı olarak ihbar yapılmış sayılır. İhbara ilişkin dilekçe veya başvurularda bulunması zorunlu şartlar MADDE 10 - (1) Bakanlığa intikal ettirilen ihbarlarda; a) Başvuru sahibinin Türk vatandaşı olması halinde T.C. kimlik numarası, yabancı uyruklu olması halinde ise pasaport numarası, adı-soyadı, adres ve iletişim bilgisi ile imzasının; (b) Başvuranın tüzel kişi olması halinde vergi numarası, unvanı, adres ve iletişim bilgisinin; bulunması gerekir. (2) Elektronik yolla gelen ihbarlarda; yukarıda sayılan unsurların bulunması gerekir. (3) Yukarıdaki unsurları ihtiva etmemekle birlikte, olayla ilgili inandırıcı ve somut (plaka, adres, firma bilgisi vb.) mahiyette bilgi ve belge içeren ihbarlar komisyon kararı ile değerlendirmeye alınabilir. İşleme konulmayacak ihbarlar MADDE 11 - (1) İntikal eden ihbarlardan; a) 10'uncu maddede belirtilen şartlardan herhangi birini taşımayanlar, b) Belli bir konuyu ihtiva etmeyen, soyut ve genel nitelikte olanlar, c) Daha önce sonuçlandırılmış bir incelemeye konu olanlardan ilave bilgi-belge içermeyenler, işleme konulmaz. (2) Başka bir kurumun görev alanına giren ihbarlar gecikmeksizin ilgili kuruma gönderilir. BEŞİNCİ BÖLÜM İhbarlar ile İlgili Yapılacak İşlemler Genel Müdürlükçe yapılacak işlemler MADDE 12 - (1) Genel Müdürlüğe intikal eden ihbar, gecikmeksizin İstihbarat Dairesine iletilir. İstihbarat Dairesince konusu somut (plaka, adres, firma bilgisi vb.) ve net bilgi içeren ihbarlar komisyona sunulmaksızın gereğine tevessül edilir. İlgili Daire tarafından komisyona sunulması gereken ihbarlar gerekli inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra İhbar Değerlendirme Formu (Ek-1) ekinde bir dosya halinde komisyona tevdi edilir. (2) Komisyon, ihbarın; a) İşleme konulması veya konumlamasına, b) İlgili Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğüne intikal ettirilmesine, c) İlgisine göre diğer kamu kurumlarına intikal ettirilmesine, ç) İncelenmesi ve soruşturulması amacıyla Makam onayı alınmasına, d) İdari tedbir alınması amacıyla ilgili birimlere intikal ettirilmesine, e) Mahiyetine göre başka bir işlem tesisine, karar verir. (3) Mesai saatleri haricinde alınan ve/veya gecikmesinde sakınca bulunan ihbarlar, komisyona sunulmaksızın doğrudan ilgili birimlere intikal ettirilir ve ilk mesai günü komisyona sunulur. Taşra Teşkilatında yapılacak işlemler MADDE 13 - (1) İhbar, İhbar Değerlendirme Formu ekinde bir dosya halinde komisyona sunulur. (2) Mesai saatleri haricinde alınan ve/veya gecikmesinde sakınca bulunan ihbarlarla ilgili işlemler, adli kolluk sorumlusuna haber verilerek komisyona sunulmaksızın yapılır. İhbar, işleme konulmasını takip eden ilk mesai günü komisyona sunulur. (3) Komisyon, ihbarın; a) İşleme konulması veya konulmamasına, b) Talimat almak üzere ilgili Cumhuriyet Savcılığına intikal ettirilmesine, c) Diğer adli kolluk birimlerine intikal ettirilmesine, ç) İdari tedbir alınması amacıyla ilgili birime gönderilmesine, d) Konusuna göre ilgili birime gönderilmesine, e) Mahiyetine göre başka bir işlem tesisine, karar verir. ALO 136 Gümrük Muhafaza İhbar Hattı ile Gümrük İhbar Programına ilişkin hükümler Tasarruflu yazılar 1 MADDE 14 - (1) Takip ve kontrol gerektiren ihbara konu şahıs, taşıt, firma veya konteyner; a) Gümrük İhbar Programına kaydedilir. b) İhbarın, tek bir idarenin sorumluluk alanını ilgilendirmesi durumunda yerel ihbar kayıtlarına alınır. Birden fazla idarenin sorumluluk alanını ilgilendirmesi halinde, genel ihbar kayıtlarına alınır ve diğer idarelere ihbar takip numarasıyla bilgi verilir. Bahse konu ihbara ilişkin işlem yapan idare tarafından ihbarı genel ihbar kayıtlarına alan idareye yapılan işlem hakkında bilgi verilir. İhbarı alan idare tarafından ihbarın takipten kaldırılması sağlanır. c) Giriş yönünde takip ve kontrol gerektiren ihbarlar "sadece ülke girişinde uyarı ver" modunda; çıkış yönünde takip ve kontrol gerektiren ihbarlar "sadece ülke çıkışında uyarı ver" modunda; hem giriş hem de çıkış yönünde takip gerektirenler ise "her durumda uyarı ver" modunda; rastgele takibi gerekenler "Rastgele Modu"nda takibe alınır. ç) Trafik cezaları, ceza kararları, amme alacakları, haciz kararlarına konu şahıs, taşıt veya firmalar Gümrük İhbar Programına kaydedilmez. d) İhbar konusu kişinin hava yolunu kullanacağına ilişkin somut bir bilginin olması halinde Varış Öncesi Yolcu Analiz Programı'na ihbar kaydı oluşturulur. e) Alo 136 İhbar Hattı'na gelen bildirimler, Genel Müdürlükçe kayıt altına alınarak sorumluluk bölgesine göre ilgili taşra birimlerine geciktirilmeksizin intikal ettirilir. Taşra birimlerince ihbarla ilgili yapılan her türlü işlem, işlem tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde sisteme girilir. İhbarlara ilişkin genel hususlar MADDE 15- (1) İhbar ile ilgili işlemlerin yapılmasından, ihbarın gönderildiği idareler sorumludur. (2) İhbar ile ilgili yapılan işlem sonucundan, talebi halinde ihbarcıya bilgi verilir. İhbarların işlemden kaldırılması MADDE 16 - (1) İhbarlar, ancak komisyon kararı ile takipten kaldırılır. (2) İhbarın takibi için açılan dosyalara, takipten kaldırılma gerekçelerini de kapsayan ve müteselsil sayı takip eden Ek-1'de yer alan form eklenir. (3) Herhangi bir kişi veya taşıtın, giriş ve çıkış kapılarından belirli bir tarihte veya tarih aralığında giriş veya çıkış yapacağını içeren ihbarlarla ilgili olarak; komisyon tarafından belirlenecek süre zarfında takibat gerçekleştirilir ve süre sonunda ihbar takipten kaldırılır. Anılan tarih veya tarih aralığında giriş-çıkış işleminin olmaması durumunda ihbarın takibi, en fazla on beş gün devam ettirilir. Bu sürede giriş-çıkış işleminin meydana gelmemesi halinde ihbar, "rastgele modu"na alınarak bu tarihten itibaren üç ay süreyle takip edilir. Bu süre içinde herhangi bir giriş-çıkış olması halinde bir kez yoklama suretiyle arama ve kontrol işlemine gidilir. Herhangi bir suç unsuruna rastlanılmaması halinde ihbar takipten kaldırılır. (4) Belli bir tarih veya tarih aralığı içermeyen ihbar, programa kaydedildiği tarihten itibaren komisyon tarafından farklı bir süre belirlenmemişse üç ay yürürlükte kalır. Bu süre sonunda ihbar aynı süre ile "rastgele modu"nda takip edilir. Deniz taşıtları için bu süre on iki ay veya kontrol sayısı olarak üç kez arama şeklinde uygulanır. Bu süreler sonunda ihbarlar takipten kaldırılır. (5) Uyuşturucu, nükleer, patlayıcı ve radyoaktif maddeler ile silah, mühimmat gibi kamu güvenliğini tehdit eder nitelikteki eşyaya ilişkin ihbar, bu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkralarında tanımlanan gruplar kapsamında değerlendirilir. Ancak, bu maddenin üçüncü ve dördüncü fıkrasında belirlenen süreler bu tür ihbar için iki kat olarak uygulanır. (6) Uluslararası yük ve yolcu taşımacılığı yapan firmalarla ilgili taşıt plakası veya taşıtı ayırt edici bir özellik belirtilmeksizin yapılan genel nitelikli ihbarın değerlendirmeye alınıp alınmamasına, değerlendirmeye alınması durumunda yapılacak kontrolün niteliğine, süresine veya sayısına ya da başka bir işlem tesis edilmesine komisyon tarafından karar verilir. (7) Ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlar tarafından gönderilen ihbarın yürürlükten kaldırılmasına ilişkin herhangi bir süre öngörülmemesi durumunda, söz konusu kurum ve kuruluşlardan süre belirtilerek yazılı görüş istenir. Belirlenen süre içerisinde bilgi alınamaması durumunda, üç, dört, beş ve altıncı fıkralara göre işlem yapılır. (8) İhbar konusu kişi, eşya ve taşıt giriş-çıkış sayısının çok fazla olması halinde komisyon tarafından mağduriyete yol açmayacak şekilde yukarıda belirtilen fıkralardan bağımsız olarak işlem tesis edilebilir. (9) İhbarlara ilişkin olarak, her halükarda ihbar kayıt tarihinden itibaren iki yıl içerisinde herhangi bir işlem yapılmayan ihbarlar Gümrük İhbar Programında takipten kaldırılır. ALTINCI BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler Gizlilik MADDE 17- (1) İhbarlara ilişkin işlemler gizlilik içerisinde yürütülür. Muhbirlerin kimliği izinleri olmadıkça veya ihbarın niteliği haklarında suç oluşturmadıkça açıklanamaz. Bu kişiler hakkında tanıkların korunmasına ilişkin hükümler uygulanır. Yürürlükten kaldırılan hükümler MADDE 18 - (1) 18/3/1993 tarihli ve 1993/89 sayılı (mülga) Maliye ve Gümrük Bakanlığı Onayı yürürlükten kaldırılmıştır. GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Yönergenin yürürlüğe girdiği tarihte, ihbar kayıt tarihi itibariyle iki yıldan eski ihbarlar komisyon kararıyla Gümrük İhbar Programında takipten kaldırılır. GEÇİCİ MADDE 2- (1) Trafik cezaları, ceza kararları, amme alacakları, haciz kararlarına konu şahıs, taşıt veya firmalar, Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığınca elektronik ortamda takibinin yapılmasına imkan sağlayacak başka bir program yapılana kadar, Gümrük İhbar Programından takip edilir. 12.12.2019 / 50297712 yazıda atıf yapılmıştır Tasarruflu yazılar 1 Yürürlük MADDE 19 - (1) Bu Yönerge, onay tarihi itibariyle yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 20 - (1) Bu Yönerge hükümlerini Bakan yürütür. İHBAR DEĞERLENDİRME FORMU (EK-1) TARİH: SAYI : GELDİĞİ YER ALIŞ TARİHİ KONU KBB İHBAR TAKİP PROG. AÇIKLAMA: .... ... Müdür Muhafaza Memuru KARAR: İHBAR DEĞERLENDİRME KOMİSYONU KOMİSYON BAŞKANI ÜYE ÜYE Songül