Geçici ithalat kapsamında girişi yapılan Özel Kullanıma Mahsus Kara Taşıtlarının sahibi dışında kişilerce (şoförü veya özel sürücüsü) tarafından kullanabilme şartları

T.C. BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.08.14/14124 Konu : 18.10.2002 / 14124 GÜMRÜKLER BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE Bilindiği üzere; 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karar'ın yürürlüğe konulmasına dair 7.1.2000 tarihli 2000/69 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının "Özel Kullanıma Mahsus Kara Taşıtlar" başlıklı 20/4-c maddesinin son paragrafı; "Gümrük İdareleri, Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik olup, 4 üncü fıkranın (c) bendinde belirtilen bir kişi tarafından istihdam edilen gerçek bir kişinin, kendisini istihdam eden kişiye ait bir taşıtı geçici ithal ederek, özel amaçlarla veya bir menfaat karşılığı yapılmakla birlikte ticari kullanım tanımı dışında kalan bir faaliyetin gerçekleştirilmesinde kullanılmasına, bu hususun hizmet akdinde hükme bağlanmış olması şartıyla izin verebilir" hükmünü içermektedir. Anılan Kararın 20 nci maddesinin uygulanmasına ilişkin olarak hazırlanan Gümrük Genel Tebliğinin (Özel Kullanıma Mahsus Kara Taşıtları Seri No:2) "Hak Sahibi Dışında Taşıt Kullanabilecek Kişiler" başlıklı 10 uncu maddesi ile konuya açıklık getirilerek "Belirli bir süredeki görevini verme getirmek üzere Türkiye'ye gelen kişi tarafından özel bir hizmet akdi ile istihdam edilen Türkiye Gümrük Bö1gesinde yerleşik taşıt sürücüsü bu kapsamda girişine izin verilen taşıt koşullara uygun olarak kullanabilir" hükmüne yer verilmiştir. Yukarıda belirtilen hususlardan da anlaşılacağı üzere, mezkur Tebliğin 4/1 inci maddesinde sayılan kişilerden yalnızca, belirli süredeki görevini yerine getirmek üzere Türkiye'ye gelen şahıs tarafından geçici ithali yapılan özel kullanıma mahsus taşıtın, sürücü olarak görevlendirilen Türkiye'de yerleşik bir kişi tarafından da kullanılabilmesi için taşıt sahibi ve sürücü arasında bu duruma ilişkin yapılan özel hizmet akdinin varlığı şarttır. Bu özel hizmet akdinin Gümrük Genel Tebliğinin 10 uncu maddesinde kastedildiği şekilde taşıtın sürücü tarafından kullanımına hak kazandırabilmesi için aşağıdaki şartların oluşması gerekmektedir. 1- Taşıt sahibinin vereceği ücret karşılığında sürücünün muayyen veya gayri muayyen bir zaman devam etmek üzere hizmet taahhüdünde bulunması gerekmektedir. Hizmet akdinin oluşabilmesi, işçinin hizmet, iş sahibinin de ücret vaadetmesi şartına bağlıdır. Görüldüğü üzere bu iki şartın bir arada mevcut olması halinde ancak bir hizmet akdinden söz edilebileceğinden, taşıt sahibi ile sürücü arasında yapılacak olan sözleşmede mutlaka ücretin ve hizmet vaadinin belirlenmiş olması gerekir. Ancak taşıt sahibinin, sahibi bulunduğu işyerinde ücretli olarak istihdam ettiği şahıs ile aralarında yaptıkları sözleşmede, taşıtın kullanımı için ayrı bir ücret belirlenmesine gerek bulunmamakla birlikte, taşıt sahibi tarafından yurda geçici olarak ithal edilen taşıtın bu şahıs tarafından kullanılacağı hususunun açıkça belirtilmiş olması gereklidir. 2- Taşıt sahibinin, görevli bulunduğu şirkette istihdam edilen şahıs ile menfaat karşılığı olmaksızın kendi aralarında yapmış oldukları sözleşmede ücret bulunmaması halinde yapılan sözleşmenin (Borçlar Kanunu'nun ilgili hükümleri gereğince) bir hizmet akdi olarak kabul edilmesi mümkün değildir. 3- Taşıt sahibinin herhangi bir yerde istihdam edilmeyen şahsı sürücü olarak görevlendirmesine ilişkin hizmet akdinin süresi bir yıl veya daha uzun süreli ise yazılı olarak yapılması zorunludur. Süresi bir yıldan az olsa dahi hizmet akdinin varlığının ispatı bakımından bu akdin yazılı olarak yapılması ve sigorta primlerinin ödenmesi gereklidir. Bununla birlikte, yapılacak olan sözleşmelerde; Taşıt sahibi ve sürücünün ad ve kimlikleri, yapılacak iş, (taşıtın marka, model, plaka vs belirtilmek suretiyle taşıtın kullanılacağı açıkça belirtilmelidir) sözleşmenin süresi, ücret, var ise özel şartlar, hizmet akdinin yapıldığı tarih ve tarafların imzası gibi bilgilerin yer alması gerekmektedir. Bilgi edinilmesinj ve Tebliğin 10 uncu maddesinin uygulanması sırasında yukarıda belirtilen hususlar doğrultusunda işlem yapılması bakımından tüm bağlantılarınız gümrük idarelerinin talimatlandırılmasını önemle rica ederim.