Eşyanın küçük çuvaldan büyük çuvala aktarılması ya da dökme hale getirilmesinin elleçleme olduğu

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :E-40216608-131.04 Konu :Elleçleme İşlemleri 19.06.2022 / 75689143 DAĞITIM YERLERİNE Genel Müdürlüğümüze intikal eden hususlardan, antrepo rejimine tabi tutulan eşyanın, küçük çuvallardan büyük (big-bag) çuvallara konulmak suretiyle veya eşyanın mevcut olduğu (bigbag) kaplarından çıkarılarak dökme hale getirmek suretiyle elleçleme izni talepleri ile alakalı olarak; 4458 Sayılı Gümrük Kanunu'nun 3/22 maddesinin; "elleçleme" deyimi, gümrük gözetimi altındaki eşyanın asli niteliklerini değiştirmeden istiflenmesi, yerinin değiştirilmesi, büyük kaplardan küçük kaplara aktarılması, kapların yenilenmesi veya tamiri, havalandırılması, kalburlanması, karıştırılması ve benzeri işlemleri ... ifade eder." hükmünü amir olduğu, bahse konu "büyük kaplardan küçük kaplara aktarılması" ifadesinin tersi olan küçük kaplardan büyük kaplara aktarma veya eşyanın kaplarından çıkartılarak dökme hale getirilmesi hususuna yer verilmediği; Eşyanın, eşyaya ait birçok bilgi ve işaretin yer aldığı baskılı Big-Bag tabir edilen çuvallardan çıkarılarak dökme hale getirilmesinin gerek Kanun gerekse Yönetmelikte elleçleme faaliyetleri içerisinde sayılmadığı belirtilerek söz konusu taleplerin reddedildiğinin görüldüğü; Gümrük Yönetmeliği 334 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının: " Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, serbest dolaşımda bulunmayan eşya için gümrük idarelerince ek-63'te belirtilen elleçleme faaliyetlerine izin verilebilir.'' hükmünü amir olduğu; Gümrük Kanunu 3/22 elleçleme tanımında yer alan ''büyük kaplardan küçük kaplara aktarma'' ifadesi gibi küçük kaplardan büyük kaplara aktarma ve benzeri faaliyetler ile Gümrük Yönetmeliği Ek-63'te yer alan "Gümrük Antrepolarında veya Serbest Bölgelerde Yapılabilecek Elleçleme Faaliyetlerine İlişkin Liste" nin 16. maddesinde belirtilen ''paketlerden çıkarma'' ifadesindeki gibi eşyanın çuvallar veya Big-Bag olarak tabir edilen kaplardan çıkarılmasının da tanımda yer alan ''benzeri işlemler'' olarak nitelendirilebileceğinin değerlendirildiği ifade edilerek, bu gibi taleplerle alakalı tereddütlerin giderilmesi, uygulamada yeknesaklığın sağlanması ve gereksiz yazışmaya sebebiyet verilmeyerek zamanın etkin ve verimli kullanılması adına konunun değerlendirilmesi istenilmektedir. Bilindiği üzere, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının ilk paragrafı; "İthal eşyası, iyi korunmaları, görünüşlerinin veya pazarlama kalitelerinin geliştirilmesi ya da dağıtım veya yeniden satışa hazırlanmaları yönünden yönetmelikle belirlenen mutat elleçleme işlemlerine tabi tutulabilir." hükmünü amir olup, Kanunun 3 üncü maddesinin 22 no.lu fıkrasında ise; "elleçleme" deyimi, gümrük gözetimi altındaki eşyanın asli niteliklerini değiştirmeden istiflenmesi, yerinin değiştirilmesi, büyük kaplardan küçük kaplara aktarılması, kapların yenilenmesi veya tamiri, havalandırılması, kalburlanması, karıştırılması ve benzeri işlemler olarak tanımlanmıştır. Bununla birlikte, Gümrük Yönetmeliği'nin 334 üncü maddesinin birinci fıkrası; "Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, serbest dolaşımda bulunmayan eşya için gümrük idarelerince ek-63'te belirtilen elleçleme faaliyetlerine izin verilebilir."; 335 inci maddesinin birinci fıkrası; "Elleçleme izin başvuruları denetleyici gümrük idaresine yazılı olarak ve her olay için münferiden yapılır. Bu başvuru, yapılacak işlemleri ve gümrük antrepo rejimi hükümlerinin uygulanması için gerekli bütün ayrıntıları içermek zorundadır. Başvuru, idare amirince uygun bulunduğu takdirde gerekli izin verilir."; 63 no'lu ekinin 1. paragrafı ise; "Aksi belirtilmedikçe, aşağıda belirtilen elleçleme faaliyetlerinden hiçbiri sekizli tarife pozisyonunun değişmesine neden olmamalıdır. Gümrük idareleri, faaliyetin suiistimal hallerine yol açmasının muhtemel olduğu durumlarda, aşağıda belirtilen elleçleme faaliyetlerine izin vermezler." hükümlerini amir olup, gümrük idarelerince "Gümrük Antrepolarında Veya Serbest Bölgelerde Yapılabilecek Elleçleme Faaliyetlerine İlişkin Liste" başlıklı Gümrük Yönetmeliği ek-63'te sayılan faaliyetlere izin verilmektedir. Bununla birlikte, Gümrük Yönetmeliği ek-63'te yer alan 16. madde; "16. Paketleme, paketlerden çıkarma, paket değiştirme ve kaplara basitçe koyma, markaların, etiketlerin, mühürlerin, fiyat etiketlerinin veya benzer ayırt edici işaretlerin eklenmesi, çıkarılması veya değiştirilmesi; (sekizli tarife pozisyonunun değişmesine yol açsa dahi) (eşyaya ilişkin menşe ve kıymet saptırması riskine ilişkin olarak başta belirtildiği üzere, ayrıca değerlendirme yapılması gerekir)" hükmünü amirdir. Bu itibarla, yapılan değerlendirmeler neticesinde, eşyanın küçük çuvallardan büyük (big-bag) çuvallara aktarılması ya da elleçleme talebinde bulunulan eşyanın gemilere yüklemesinin yapılacak olması hal ve şartıyla mevcut olduğu (bigbag) kaplarından çıkarılarak dökme haline getirilmesi işlemlerinin, elleçleme faaliyeti olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. . Diğer taraftan, tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüklerine dağıtımlı 24.05.2016 tarihli, 16207685 sayılı yazımızda ifade edildiği üzere; antrepoda veya antrepo dışında gerçekleştirilecek elleçleme faaliyetleri denetleyici gümrük idaresinin iznine tabi olmakla birlikte, izin verilmesi durumunda da elleçleme faaliyetinin idarenin gözetim ve denetiminde gerçekleştirilmesi gerekmekte olup; gümrük gözetim ve denetimini zaafiyete uğratabilecek, rejimin uygulamasını olumsuz etkileyecek ya da suistimallere yol açabilecek durumlarla ilgili olarak denetleyici gümrük idaresince elleçleme başvuru konusu eşya, yapılacak elleçleme faaliyeti ve faaliyetin yapılacağı yer ve olay bazında değerlendirilerek gerekli her türlü önlem ve tedbir alınabilecektir. Bilgi ve gereğini rica ederim. Mustafa GÜMÜŞ Bakan a. Genel Müdür Dağıtım: Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri