MHP Mixed Hydroxide Precipitate ve MSP Mixed Sulphide Precipitate ile Crude Cobalt Hydroxide-Ham Kobalt Hidroksit cinsi eşyanın tarife sınıflandırması
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı :E-17474625-162.01-00100841672
Konu :MHP,MSP, Crude Cobalt
Hydroxide Tarife
Sınıflandırması
19.09.2024
/ 100841672
DAĞITIM
YERLERİNE
Bakanlığımıza intikal eden muhtelif dilekçe ve yazılarda "Mixed Hydroxide
Precipitate (MHP)", "Mixed Sulphide Precipitate (MSP)" ve "Crude Cobalt
Hydroxide-Ham Kobalt Hidroksit" cinsi eşyaların AB üye ülkeleri ve üçüncü
ülkeler tarafından 75 ve 81 inci fasıllardan gümrük vergisinden muaf olarak ithalat
ve ihracatları yapılabilirken, Laboratuvar Müdürlüklerimizce 38.24 tarife
pozisyonunda değerlendirilmesi sonucunda vergiye tabii olduğundan firmaların
üretim ve ihracat rekabetini kaybettiğinden bahisle, anılan eşyaların tarife
sınıflandırmasına ilişkin Genel Müdürlüğümüz görüşleri talep edilmektedir.
Bahse konu dilekçeler eki MHP, MSP ve ham kobalt hidroksite
ilişkin üretim prosesleri incelendiğinde, bahse konu eşyaların metal cevherinin
Yüksek Başınçlı Asit Liçi-High Pressure Acid Leaching (HPAL) prosesi
kapsamında, sülfürik asitli ortamda çözülmesi, sonrasında demir vb. metallerin uzaklaştırılması,
saflaştırma ve çöktürme basamağında da üretilecek eşyaya göre kireç, magnezyum
oksit, hidrojen sülfür vb. kimyasallar ile çöktürülmesi sonucu elde edildiği
anlaşılmaktadır.
Yine söz konusu dilekçelerde, bahsi geçen eşyaların, ithal
edildikten sonra sülfürik asit ile tekrar çözündürüldükten sonra solvent
eksraksiyonu vb. çeşitli ayırma teknikleri ile ayrıştırılarak farklı metal sülfatlar
elde edileceği, buradan nikel ve kobalt metal ile nikel sülfat ve kobalt sülfat
ile mangan sülfatın batarya kimyasalları için gerekli olan katot aktif
maddelere dönüştürülerek büyük bir kısmının direkt AB ülkeleri olmak üzere
ihraç edileceği, ayrıca saf nikel metal ithal edilerek üretilen, nikel sülfat
ve kobalt sülfat ürünlerinin de döngüsel ekonomi çerçevesinde daha düşük
maliyetle üretilip sikatif, doymamış polyester hızlandırıcılar, RAP (kauçuk ile
metal yapıştırıcısı) ve nikel kaplama (nikelaj) ürünlerinde kullanılacağı ifade
edilmektedir.
TGTC, 38.24
tarife pozisyonu, "Dökümhane maçalarına veya kalıplarına mahsus müstahzar bağlayıcılar;
tarifenin başka yerinde belirtilmeyen veya yer almayan kimya sanayii veya kimya
sanayine bağlı sanayilerde kullanılan kimyasal ürünler ve müstahzarlar (tabii
ürünlerin karışımlarından olanlar dahil)", 26.04
tarife pozisyonu "Nikel cevherleri ve zenginleştirilmiş nikel cevherleri", 26.05
tarife pozisyonu "Kobalt cevherleri ve zenginleştirilmiş kobalt cevherleri", 75.01
tarife pozisyonu "Nikel matları, nikel oksit sinterleri ve nikel metalürjisinin
diğer ara ürünleri", 81.05
tarife pozisyonu ise, "Kobalt matları ve kobalt metalürjisinin diğer ara
ürünleri" içine almaktadır.
Bilindiği üzere Türk Gümrük Tarife Cetveli (TGTC), Tarifenin
Yorumu ile İlgili Genel Kurallar
ile eşyanın tarifesinin belirlenmesinde nasıl bir yol izleneceği tanımlanmış
olup, Madde 1'de bölüm, fasıl ve tali fasıl başlıklarının sadece gösterici
nitelikte olduğu ve yasal bir dayanak oluşturmadığı, eşyanın tarifedeki yerinin
saptanmasında, pozisyon metinleri, bölüm veya fasıl notlarına göre yapılması
gerektiği, Madde 3 (a)'da da eşyayı en özel şekilde tanımlayan pozisyonun
daha genel şekilde tanımlayan pozisyona göre öncelik alacağı ifade
edilmekte olup, tarifenin başka yerinde belirtilmeyen veya yer almayan kimya
sanayii veya kimya sanayiine bağlı sanayilerde kullanılan kimyasal ürünler ve müstahzarları
kapsayan 38.24 tarife pozisyonunun, eşyanın başka bir yerde belirtilmemiş veya
dahil edilmemiş olması kaydıyla değerlendirilmesi gerekmektedir.
TGTC İzahname Notları 26 ncı fasıl Genel Açıklamalar "26.01 ilâ
26.17 pozisyonlarının tatbikinde "zenginleştirilmiş metal cevheri"
tabirinden, yabancı maddeleri tamamen veya kısmen özel işlemlerle giderilmiş
bulunan cevherler anlaşılır.
Bu yabancı maddeler, taşımanın ekonomik olması açısından veya daha
sonra yapılacak metalurjik işlemler için zararlı olmaları nedeniyle
giderilmişlerdir.
26.01 ilâ 26.17 Pozisyonlarındaki ürünlere yapılan işlemler,
metalin çıkartılması için metal cevherlerinin hazırlanmasında kullanılan normal
işlemler olmak şartıyla, fiziksel, fiziko-kimyasal ve kimyasal işlemler
olabilir. Kalsinasyondan, kavrulmadan veya yanmadan (aglomerasyonlu veya
aglomerasyonsuz) oluşan değişimler hariç olmak üzere, bu çeşit işlemlerde
istenilen metali sağlayan temel unsurların kimyasal bileşimlerinin
değiştirilmesi kesin olarak istenilmemektedir.
Fiziksel ve fiziko-kimyasal işlemler ezme, öğütme, manyetik
ayırma, gravimetrik ayırma, eleme, flotasyon, derecelere ayırma, tozların bir
araya toplanması (aglomerasyon) (Örneğin; sinterleme veya peletleme ile)
suretiyle bunların taneler, bilye şekline veya briketler haline getirilmesi
(küçük miktarlarda bağlayıcı madde ilave edilsin edilmesin) kurutma, kalsine
etme, oksitleştirme, indirgeme ve magnetik yapıca kavurmalar vb. (fakat
sülfatlandırma ve klorid yapma vb. amaçları için yapılan kavurmalar hariç) işlemler
de dahildir.
Kimyasal işlemler, istenmeyen maddenin ayrılmasını esas almaktadır
(örneğin; çözme suretiyle ayırma gibi).
Esas maden cevherinin kimyasal yapısını
veya kristal yapısını değiştiren kalsinasyon veya kavurmadan başka işlemler
yolu ile elde edilen zenginleştirilmiş maden cevherleri bu Fasıla dahil
değildir (genellikle Fasıl 28). Esas metal cevherinin kimyasal bileşiminde
hiçbir değişiklik yapılmamış olsa bile, tekrarlanan fiziksel değişmeler ile
(fraksiyonel kristalizasyon veya süblimasyon vb.) elde edilen az veya çok saf
ürünler de bu Fasıl haricindedir." hükmünü amirdir.
26 ve 28
inci fasıla ilişkin TGTC izahname notları ve bahse konu eşyaların üretim
prosesleri incelendiğinde, maden cevherlerinin kavurma işleminden sonra
kimyasal işlem görerek kimyasal yapısı değiştiğinden ve saf olmadıklarından 26
ve 28 inci tarife pozisyonlarında değerlendirilmesi mümkün bulunmamaktadır.
75.01 tarife pozisyonunda yer alan TGTC İzhname Notlarında "(1)
Nikel matları.
Bu matlar; nikel cevherinin eritme, kavurma gibi işlemlerle
işlenmesiyle elde edilir ve cevherin durumuna ve uygulanan işleme göre
nikel-demir sülfürler, nikel-demir-bakır sülfürler, nikel sülfürler veya
nikel-bakır sülfürleri kapsarlar.
Matlar genellikle döküm blokları veya kalın dilimler (paketleme
veya taşımacılığı kolaylaştırmak için çoğunlukla kırılmış parçalar halinde),
granüle veya toz (özellikle belli nikel sülfit matları olduğu durumda)
halindedir.
Bu matlar işlenmemiş nikel üretiminde kullanılırlar.
(2) Nikel metalürjisinin diğer ara ürünleri.
Bunlar aşağıdakileri kapsar:
(i) Saf olmayan nikel oksitler. Örneğin; oksitli cevherlerden veya
nikel ihtiva eden sülfürün işlenmesiyle elde edilen, nikel oksit sinterleri,
toz halindeki nikel oksit (yeşil nikel oksit). Saf olmayan bu oksitler esas
olarak alaşımlı çelik imalatında kullanılır.
Nikel oksit sinterleri genellikle toz halinde veya 50 mm.ye kadar
kütleler biçimindedirler.…" denilmektedir.
81.05 tarife pozisyonunda yer alan TGTC İzhname Notlarında
"Kobalt, esas itibariyle heterojenit (hidrate kobalt oksit), lineit (kobalt ve
nikel sülfür) ve smaltit (kobalt arsenür) isimli metal cevherlerinden elde
edilir. Bu cevherlerden lineit ve smaltitin önce eritilmek (izabe edilmek)
suretiyle mat veya diğer ara ürün haline getirilir ve müteakip işlemlerle
yapılarındaki diğer metaller bertaraf edildikten sonra kobalt oksit elde
edilir. Kobalt oksit de kömür, alüminyum, vs. ile birlikte redüksiyona tabi tutulmak
suretiyle kobalt haline getirilir. Kobalt, aynı zamanda elektroliz yöntemiyle
veya bakır, nikel, gümüş ve sair metallerin arıtılmasından oluşan artıkların
işlenmesi suretiyle de elde edilmektedir.
…
Bu pozisyon, kobalt matlarını ve kobalt metalurjisinin diğer ara
ürünlerini, her biçimdeki kobaltı; (yani külçe, katotlar, granüller, tozlar,
döküntü ve hurdalar) ve tarifenin başka bir yerinde yer almayan kobalttan mamul
eşyayı içine alır." ifadeleri yer almaktadır.
Literatür üzerinde yapılan araştırmalar sonucunda, bahse konu
ürünlerin elde edilmesinde kullanılan ve cevher zenginleştirme yöntemlerinden,
hidrometalurjik bir yöntem olan Yüksek Basınçlı Asit Liçi-High Pressure Acid
Leaching (HPAL) kullanılan üretim proseslerinde saf nikel ve kobaltın yanı sıra
"MHP (Karışık Hidroksit Çökeltisi) veya MSP (Karışık Kükürt Çökeltisi)" ile
"Crude Cobalt Hydroxide (Kobalt Konsantre)" gibi ara ürünlerin de
elde edildiği anlaşılmaktadır.
Bununla birlikte, Avrupa Birliği Bağlayıcı Tarife Bilgileri
incelendiğinde aynı ve benzer eşyaların, 75 ve 81 inci fasıllarda
değerlendirildiği görülmüştür.
Bu çerçevede; cevher zenginleştirilmesi sonucu elde edilen, nikel
ve kobalt metalürjisinin ara ürünü olan "MHP (Karışık Hidroksit Çökeltisi) veya
MSP (Karışık Kükürt Çökeltisi)" cinsi eşyaların 75
inci fasılda, "Crude Cobalt Hydroxide (Kobalt Konsantre)" cinsi
eşyaların 81
inci fasılda sınıflandırılması hususunda bilgi ve gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür
Dağıtım:
Tüm Gümrük ve Dış
Ticaret Bölge Müdürlükleri