Müşavirlerin TAREKS üzerinden yaptığı işlemlerde belgelerin zamanında sunulması, yanlış belge sunulmaması, numune alımı sürecinde zamanlamaya uyulması hususlarına dikkat etmesi

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürlüğü Sayı :E-24545304-554.01.01-00118094627 Konu :İthalat Denetimi 21.01.2026 / 118094627 İSTANBUL GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİNE (Müeyyedzade, Kemeraltı Cad. Kalaycıoğlu Business Center No:35 34425 Beyoğlu/İstanbul) İlgi :28.11.2025 tarihli yazınız. İlgi yazınızda ithalat denetimi süreçlerinde yaşandığı belirtilen sorunlar iletilmektedir. Konuya ilişkin gerekli incelemeler ve görüşmeler Bakanlığımızca gerçekleştirilmiştir. Yazıda belirtilen hususlara yönelik Türk Standardları Enstitüsü (TSE)'nden alınan cevabi yazıda, ithalat denetim süreçlerinin daha hızlı, verimli ve standart bir yapıya kavuşması amacıyla son dönemde bir dizi iyileştirme çalışmasının gerçekleştirilmiş olduğu belirtilmektedir. Denetim süreçlerinde yaşanan sorunların ve gecikmelerin giderilmesi amacıyla Enstitü tarafından yapılan düzenlemeler özetlenmiş olup ithalat denetim süreçlerinin etkinliğini artırmak amacıyla dijitalleşme ve operasyonel iyileştirmeleri içeren kapsamlı projelerin hayata geçirildiği ve bu süreçte numune taşıma sistemlerinden tablet kullanımına kadar geniş bir yelpazede yenilikler yapıldığı belirtilmektedir. Yapılan analizler neticesinde, eksik belge yüklenmesi ve ödeme eşleşme sorunları gibi kullanıcı kaynaklı aksaklıkların tespit edildiği, bu sorunları gidermek için iş akış şemaları hazırlandığı ve denetim birimlerine personel takviyesi yapılarak sürekli iyileştirme yönünde hareket edildiği ifade edilmektedir. İlgili hususlara yönelik yapılan iyileştirmelerin sonuçları Bakanlığımızca yakından takip edilmektedir. Öte yandan, denetim sürelerini uzatan etkenlere yönelik Bakanlığımızca yapılan incelemeler neticesinde; firmalardan talep edilen belgelerin zamanında sunulmaması, yanlış belge sunulması, numune alımı sürecinde zamanlamaya uyulmaması gibi sorunların da öne çıktığı görülmekte, bu konularda firmalar ve firmalar adına TAREKS üzerinde işlemleri yürüten gümrük müşavirlerinin hassasiyet göstermeleri beklenmektedir. Bilgilerini rica ederim. Hakkı KARABÖRKLÜ Bakan a. Genel Müdür İSTANBUL GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ Sayı :2025/4319-BU Konu :Tareks Sistemi Denetimlerinin Artması ve TSE Denetim Süreçleri Hk. T.C. TİCARET BAKANLIĞI ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ÇANKAYA/ANKARA Bilindiği üzere; "CE" İŞARETİ TAŞIMASI GEREKEN BAZI ÜRÜNLERİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ (ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2025/9) tebliğ kapsamında yapılan işlemlerde: Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi (TAREKS): Ürün güvenliği ve teknik düzenlemeler mevzuatı uyarınca yürütülen denetim, uygunluk ve izin işlemlerinin elektronik ortamda ve risk esaslı olarak yapılması amacıyla kurulan internet tabanlı uygulamayı, Risk analizi ise; ek-2'de belirtilen ürünlerin risk derecesini ve fiili denetime yönlendirilip yönlendirilmeyeceğini belirlemek amacıyla, TAREKS'te firma hakkındaki bilgiler; geçmişte yapılan ithalat denetimleri ile piyasa gözetimi ve denetimi sonuçları; imalatçı veya ithalatçı firma ya da kullanıcısı; giriş gümrüğü, ürünün cinsi, markası, modeli, fiyatı ve miktarı; menşe, çıkış, sevk veya ticaret yapılan ülke ve risk tespiti için kullanılabilecek diğer bilgilerden hareketle uygulamalar yapılmaktadır. Üyelerimizden gelen bilgiler doğrultusunda "CE" işareti taşıması gereken bazı ürünlerin ithalat denetimi tebliği kapsamı eşyaların başvurularında A.TR belgesi eşliğinde Avrupa Birliğinden gelen eşyalar ile üretim girdi muafiyetine tabi eşyalarda dahil olmak üzere son zamanlarda başvuruların büyük bir bölümünün TSE denetimine yönlendirildiği bildirilmiştir. Başvuruların denetime yönlendirilmesinden ziyade TSE denetim süreçlerinin aşağıda belirtilen nedenlerden dolayı çok uzun zaman aldığı ve yine bu zaman kaybının aşağıdaki maliyetlere neden olduğu görülmektedir. TSE denetimleri kurum kararı neticesinden bölgesellikten çıkarılarak, dosyaların teknik incelemelerinin Türkiye geneline dağıtılması yöntemine geçilmiş ve bu yöntem doğrultusunda başvuruyu inceleyen denetim elemanın iletişim bilgileri başvuru sahipleri ile paylaşılmamaktadır. Dosyayı inceleyen denetim elemanının iletişim bilgilerine ulaşılsa dahi cevap alınamamakta, sistem üzerinden kısıtlı ifadelerle bilgi ve belge talep edilmektedir. Bu yöntem ile konuya, ürüne hâkim olmayan bir incelemeci belge kabulü yerine direkt olarak ürünlerin deneye gitmesini talep etmekte, CE başvurularının ise neredeyse tamamında Declaration Of Conformity belgeleri kabul edilmeyip direkt olarak test raporları talep edilmektedir. Başvuru ilinden bağımsız Türkiye'nin herhangi bir ilinde yerleşik teknik incelemeci ile sahada fiili denetimi yapan bölge personelleri arasında dahi büyük iletişim problemleri çıkmakta olup, bölge personelleri dahi çoğu zaman teknik incelemeyi yapan yani karar verici noktasındaki denetim elemanına ulaşmakta sıkıntı çekmektedir. Yine bu sıkıntı da fiili denetim ve numune alma işlemlerinin süresini uzatmaktadır. Yine TSE kurumu tarafından deneye giden ürünlerin deney raporlarının geçmiş yıllarda bir yıl süre ile emsal olarak kabul edilirken bu sürenin 6 aya düşürülmesi de deneye giden ürün sayısını arttırmış, zaten uzun olan deney süreleri yoğunluktan dolayı daha uzun sürelere çıkmıştır. Sonuç olarak bu belirtilen açıklamalar doğrultusunda TSE denetimlerinin hızlandırılması ve mevcut denetim organizasyonunun gözden geçirilmesini, yaşanan olumsuzluklar giderilene kadar A.TR belgesi eşliğinde Avrupa Birliğinden gelen eşya ile üretim muafiyet belgelerine ait başvurularda denetimlerin azaltılması, TSE'nin tekrar bölge bazından dosya inceleme yöntemine geçmesi ile deney raporlarının emsal kabul sürelerinin bir (l) yıla çıkarılması hususunu takdirlerinize arz ederim. Serdar KESKİN İstanbul Gümrük Müşavirleri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı