Elektroliz hücresinde elektrolit olarak kullanılan kriyolit ile banyo bileşenleri içeren primer alüminyumda kullanılan eşya sınıflandırması

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :E-17474625-109 Konu :Pure Bath Material 993 21.12.20220 / 59918528 DAĞITIM YERLERİNE Genel Müdürlüğümüze intikal eden muhtelif yazılardan ticari ismi "Pure bath material" olan alüminyum üretiminde kullanılan eşyanın sınıflandırılmasında tereddütler yaşandığı anlaşılmaktadır. Konuyla ilgili yapılan araştırmalar neticesinde, Alüminyum üretim prosesinin üç aşamadan meydana geldiği anlaşılmıştır. İlk olarak, alüminyum içeren boksitler madenden çıkarılır. İkinci aşamada, boksitler alümina (alüminyum oksit) haline getirilir ve üçüncü aşamada ise alüminanın, banyo (elektrolit) çözeltisinde gerçekleştirilen elektroliziyle, primer sıvı alüminyuma indirgenmesi sağlanır. Alüminanın elektrolizinde kullanılan banyo (elektrolit) çözeltisi bileşenlerine aşağıda yer verilmiştir: - Sentetik Kriyolit (Na3AlF6): Banyo (elektrolit) çözeltisinin ana bileşenidir. Elektroliz işlemini kolaylaştırmak amacıyla, alümina, ergimiş sentetik kriyolit içinde çözünür. - Alüminyum Florür (AlF3), Kalsiyum Florür, Lityum Florür gibi florürlü inorganik bileşikler: Bu florürler elektrolitin iletkenliğini artıran ve kullanılan enerjinin etkinliğini geliştiren katkı maddeleridir. Bahse konu eşyanın, alüminyum üretim prosesinin üçüncü aşaması olan, alüminanın (Al2O3), ergimiş kriyolit içerisine AlF3, CaF2 gibi inorganik bileşikler ilave edilmesiyle oluşturulan elektrolit banyosunda elektrolizi sırasında meydana gelen, trisodyum hekzafloroalüminat (kriyolit) ile beraber diğer banyo bileşenlerini de (alüminyum florür, kalsiyum florür gibi inorganik bileşikler) ihtiva eden banyo materyali fazlası olarak elde edildiği anlaşılmıştır. Türk Gümrük Tarife Cetveli İzahnamesi (TGTC) 28.26 tarife pozisyonu Floroalüminatlar ve diğer kompleks flor tuzları başlığı altındaki açıklama notlarında, (1) Trisodyum hekzafloroalüminat (sodyum hekzafloroalüminat) (Na3AlF6), sentetik kriyolit, sodyum florür ile aluminyum sülfatın birlikte füzyonu suretiyle veya sodyum klorür ile, hidroflorür asit içinde çözünmüş alüminyum oksitin karıştırılmasıyla tortu olarak elde edilir. Beyazımsı kristal kümeler halinde oluşur. Alüminyum metalürjisinde, emayecilikte, cam üretiminde, pirotekni imalatında ve böcek öldürücü olarak doğal kriyolit (25.30 pozisyonu) yerine kullanılır. " ifadesi yer almaktadır. Diğer taraftan, TGTC 28. Fasıl Genel Açıklamalar bölümünde, - "28. Fasıl izole kimyasal elementler ve kimyasal olarak belirli bir yapıda tanımlanmış izole bileşikler ile sınırlandırılmıştır." denilmektedir. Ayrıca, aynı bölümün "(A) Kimyasal olarak belirli bir yapıda bulunan elementler ve bileşikler" başlığı altında "İzole kimyasal elementler ile kimyasal olarak belirli bir yapıda bulunan izole durumdaki bileşiklerin saf olmayan maddeleri içerenleri veya bunların sudaki çözeltileri 28.Fasılda yer alır."Safsızlıklar" terimi, tek bir kimyasal bileşikteki mevcudiyeti sadece veya doğrudan doğruya imalat işlemi (saflaştırma işlemi dahil) sonunda ortaya çıkan maddeler için uygulanır. Bu maddeler, prosesde yer alan herhangi bir faktörden oluşabilmekte ve başlıcaları aşağıda belirtilmektedir: (a) Başka bir şekle dönüştürülmemiş başlangıç maddeleri. (b) Başlangıç maddeleri içinde olan safsızlıklar. (c) İmalat işleminde (saflaştırma işlemi dahil) kullanılan reaktifler. (d) Yan ürünler." hükmü yer almaktadır. Bununla beraber, CROSS (Customs Rulings Online Search System) veri tabanında yapılan incelemede de söz konusu eşya ile benzer kompozisyondaki ve kullanımdaki eşyaların 38.24 pozisyonunda sınıflandırıldığı görülmüştür. (N270511, N270512, N271303) Bu çerçevede, elektroliz hücresinde elektrolit olarak kullanılan, kriyolit ile beraber diğer banyo bileşenlerini de içeren, primer alüminyum üretiminde kullanılan mezkur eşyanın 3824.99.96.90.68 GTİP'inde sınıflandırılmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir. Bilgi ve gereğini rica ederim. Mustafa GÜMÜŞ Bakan a. Genel Müdür Dağıtım: Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri