Antrepodaki eşyanın global elleçleme izin taleplerinin nasıl değerlendirileceği
T.C.
GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genci Müdürlüğü
Sayı :40216608-131.04
Konu :Elleçleme İzni
22.03.2016 / 14640530
İSTANBUL
GÜMRÜK VE TİCARET BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜNE
İlgi :a) 29.01.2016 tarihli ve 13341885 sayılı yazınız
b) 03.02.2016
tarihli ve 13567082 sayılı yazımız.
c) 17.02.2016
tarihli ve 13904572 sayılı yazınız.
İlgi (a)'da kayıtlı yazınızda özetle; Gümrük Yönetmeliğinin
335/3
üncü maddesinde antrepo işletme izin belgelerinde gösterilecek elleçleme
izinlerinin hangi tür eşya için, ne şekilde ve hangi kapsamda olacağı, ne tür
kriterlere göre hangi Makam tarafından verileceğine ilişkin bir düzenleme
bulunmadığından bu tür global elleçleme izin taleplerinin karşılanmasında
tereddütler yaşanmakta olduğu, yaşanan tereddütlerin giderilmesi ile uygulamada
birlik ve standardın sağlanması bakımından, antreponun açılışından sonra
yapılan global elleçleme izin taleplerinin kabul edilip edilemeyeceği (uygun
görülen global elleçleme izin taleplerinin Antrepo işletme izin belgelerine
sonradan ilave edilip edilemeyeceği), bu tür taleplerin değerlendirilmesinde
belirleyici kriterlerin neler olacağı hususlarına açıklık getirilmesinin uygun
olacağının mütalaa edildiği belirtilmektedir.
Bilindiği üzere, 4458
sayılı Gümrük Kanunu'nun 102
nci maddesinin birinci fıkrasının ilk paragrafı; "ithal eşyası, iyi
korunmaları, görünüşlerinin veya pazarlama kalitelerinin geliştirilmesi ya da
dağıtım veya yeniden satışa hazırlanmaları yönünden yönetmelikle belirlenen
mutat elleçleme işlemlerine tabi tutulabilir."; hükmünü amir olup
Kanunun 3 üncü maddesinin (22) no.lu bendinde ise; "elleçleme"
deyimi, gümrük gözetimi altındaki eşyanın aslı niteliklerini değiştirmeden
istiflenmesi, yerinin değiştirilmesi, büyük kaplardan küçük kaplara
aktarılması, kapların yenilenmesi veya tamiri, havalandırılması, kalburlanması,
karıştırılması ve benzeri İşlemler olarak tanımlanmıştır.
Konuyla ilgili olarak, Gümrük Yönetmeliğinin 334 üncü
maddesinin 1 inci fıkrası: "Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrası
uyarınca, serbest dolaşımda bulunmayan eşya için gümrük idarelerince ek-63 te
belirtilen elleçleme faaliyetlerine izin verilebilir."
"Elleçleme İşlemleri İçin Başvuru" başlıklı
335 İnci maddesinin 1 inci fıkrası; "Elleçleme izin başvuruları denetleyici
gümrük idaresine yazılı olarak ve her olay için münferiden yapılır. Bu başvuru,
yapılacak işlemleri ve gümrük antrepo rejimi hükümlerinin uygulanması için
gerekli bütün ayrıntıları içermek zorundadır. Başvuru idare amirince uygun
bulunduğu takdirde gerekli izin verilir. "
Yönetmeliğin 63
no'lu ekinin 1. paragrafında; "Aksi belirtilmedikçe, aşağıda
belirtilen elleçleme faaliyetlerinden hiçbiri sekizli tarife pozisyonunun
değişmesine neden olmamalıdır. Gümrük idareleri, faaliyetin suiistimal
hallerine yol açmasının muhtemel olduğu durumlarda, aşağıda belirtilen
elleçleme faaliyetlerine izin vermezler." hükümleri yer almaktadır.
Söz konusu mevzuat hükümleri çerçevesinde antrepolarda
gerçekleştirilmesi planlanan münferit elleçleme işlemleri ile ilgili olarak
denetleyici gümrük idaresine yapılan başvuru, söz konusu idare tarafından
talebin Ek 63'te yer alan faaliyetler arasında bulunup bulunmadığı, sekizli
tarife pozisyonunun değişmesine neden olup olmadığı ve söz konusu faaliyetin
suiistimal edilip edilemeyeceği, rejimin uygulamasını olumsuz etkileyip
etkilemediği, eşya üzerindeki gümrük gözetim ve denetimini zafiyete düşürüp
düşürmediği gibi hususlar göz önünde bulundurularak neticelendirilir.
Diğer taraftan Yönetmeliğin 335 inci maddesinin 3 üncü
fıkrası ise; "Antrepo işletme izin belgesinde elleçleme işlemlerinin
gösterildiği durumlarda izin belgesine elleçlemeye konu eşya ile ilgili olarak,
eşyanın mahiyeti, cinsi ve Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu ile ilgili
bilgileri içeren liste eklenir. Bu durumda, antrepoda veya geçici çıkış
yapılmak suretiyle antrepo dışında gerçekleştirilecek elleçleme işlemlerinde;
ilgili antrepo beyannamesi hakkında denetleyici gümrük idaresine bilgi
verilmesi yeterli olup ayrıca elleçleme izin alınması gerekmez." hükmünü
amirdir.
Söz konusu madde ile; aynı antrepoda aynı eşyaya
ilişkin sürekli tekrarlanan elleçleme faaliyetleri ile ilgili olarak gerek
mükelleflerce Yönetmeliğin 335/1 nci madde kapsamında elleçleme izin dilekçesi
ile başvuru, gerekse denetleyici gümrük idarelerinin söz konusu başvurunun
cevaplanmasından kaynaklanan iş yükünün ve prosedürün azaltılması
amaçlanmıştır.
Diğer taraftan, Gümrük Yönetmeliğinin 335 inci ve 338/4 üncü
maddeleri çerçevesinde antrepo rejimine tabi eşyanın, rejimin uygulanmasını
olumsuz etkilememe koşuluyla elleçleme işlemi için antrepodan geçici olarak
çıkarılması mümkündür. Antrepo dışında gerçekleştirilecek elleçleme işlemleri
ile ilgili olarak 2012/33
sayılı Genelge eki Rehberin 9.3.3 maddesinde açıklamalarda bulunulmuştur.
Bu çerçevede, 335/3 üncü madde kapsamında antrepo
işletme izin belgesinde elleçleme işlemlerinin gösterilmesine ilişkin talepler
antrepo açılışından sonra da yapılabilecek olup, bu tarz bir talep, denetleyici
gümrük idaresi tarafından, 2012/33 sayılı Genelge eki Rehberde yer alan
düzenlemeler göz önünde bulundurulurak ve 335/1 inci madde kapsamında yapılan
münferit elleçleme izin başvurularında olduğu gibi değerlendirilerek
neticelendirilir. Talebin olumlu olarak değerlendirilmesi durumunda ilgili
gümrük idaresince Antrepo işletme izin belgesinde gerekli meşruhat düşülerek,
elleçlemeye konu eşya ile ilgili olarak eşyanın mahiyeti, cinsi ve Gümrük
Tarife İstatistik Pozisyonu ile ilgili bilgileri içeren liste eklenir. Söz
konusu elleçleme faaliyetleri için ayrıca elleçleme izin alınmasına gerek
olmayıp, denetleyici gümrük idaresine bilgi verilmesi yeterlidir.
Bununla birlikte, elleçleme işlemi için antrepolarda
ve antrepodan geçici çıkış suretiyle çıkarılacak eşyayla ilgili 335/3 üncü
madde kapsamındaki taleplerle ilgili olarak 335/1 inci madde kapsamındaki
münferit elleçleme başvurularının değerlendirilmesine ilave olarak, genel
antrepolarda farklı firmaların benzer eşyalarına aynı yer ve zamanda elleçleme
işlemi yapılması durumunda eşyaların karışması, değiştirilmesi, başka eşyalarda
kullanılması vb. art niyetli durumların oluşabilmesi, eşyanın muayene işlemleri
tamamlanmadan elleçleme işlemine tabi tutulması, elleçleme işlemine ilişkin YGM
tarafından düzenlenen tespit raporu ibraz edilmeden eşyanın ithalat
işlemlerinin tamamlanması, antrepo dışında gerçekleştirilecek elleçleme
işlemlerinde eşyanın kontrolüne imkan olmaması veya gümrük gözetim ve
denetimini zaafa uğratabilecek ya da suistimallere yol açabilecek diğer
durumlarla ilgili olarak denetleyici gümrük idaresince elleçleme işleminin
başlangıç ve sonlandırma işleminin antrepolarda görevli memurlar tarafından
yerine getirilmesi, elleçleme işleminin YGM ve memur gözetiminde yapılması ya
da diğer gerekli önlemler alınabileceği, yine eşyanın muayene edilmeden
elleçleme işlemine başlanılmaması ve elleçleme işlemine ilişkin YGM tespit
raporu ibraz edilmeden eşyanın ithalatının yapılmaması için işleticiye
bildirimde bulunulabileceği, yapılacak işlemle ilgili tereddüt olması halinde
ilgili kurum veya kuruluştan görüş alınabileceği, ayrıca söz konusu taleplerle
ilgili eşyanın kontrolüne imkan olmaması, rejimin uygulamasını olumsuz
etkilemesi, gümrük gözetirn ve denetimine ilişkin tereddüt olması halinde
elleçleme izninin 335/3 kapsamında izin belgesine eklenmesi yerine münferit
elleçleme izin başvurusunda bulunulması yönünde talebin sonuçlandırılabileceği
tabiidir.
Bilgi ve gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür V.