Onaylanmış kişilerin yatırım teşvik mevzuatında götürü teminat kullanmalarının uygun olmadığı

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :E-18723479-240 Konu :Yatırım Teşvik Kapsamı Teminatlı İthalat (OKSB-Götürü Teminat) 22.04.2022 / 74006960 DAĞITIM YERLERİNE Genel Müdürlüğümüze intikal eden muhtelif dilekçelerden, Onaylanmış Kişi Statü Belgesine sahip firmaların aynı zamanda yatırım teşvik belgesi için başvuruda bulunmaları ve yatırım teşvik belgesi düzenlenene kadar teminatlı ithalat kapsamında ithalat yapabilmeleri halinde teminatlı ithalat kapsamında götürü teminat kullanmalarının mevzuata uygun olup olmadığı hususunun açıklığa kavuşturulması istenmektedir. Konuyla ilgili olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğünden alınan ve bir örneği ilişikte gönderilen 25.03.2022 tarihli ve 3490753 sayılı yazıda 2012/3305 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Kararın 9 uncu maddesinde teşvik belgesi almak üzere müracaat edilmiş, ancak teşvik belgesine bağlanmamış yatırımlara ilişkin makine ve teçhizatın ithaline, Bakanlığın görüşüne istinaden Ticaret Bakanlığınca, teşvik belgesi kapsamında muafiyet tanınabilecek ve istisna edilebilecek vergi ve kesintilerin toplam tutarı kadar teminatın alınması suretiyle müsaade edilebileceğinin hüküm altına alındığı; Diğer taraftan, 30/12/2011 tarihli ve 28158 (3. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Onaylanmış Kişi Statüsüne İlişkin Gümrük Genel Tebliği"nin 34 üncü maddesi hükümlerinde yer alan teminat miktarı dikkate alındığında, götürü teminat tutarının, bir yıl önce ödenen gümrük vergileri miktarının sadece % 10'una tekâmül etmesi ile 2 milyon avro değerinde banka teminat mektubu sunan bir yatırımcının, yaptığı ithalat işlemi neticesinde hesaplanan gümrük vergisi ile KDV miktarının bu değerden yüksek olması halinde, götürü teminat altına alınan tutarın, yatırım teşvik mevzuatı çerçevesinde alınması gereken teminat tutarından daha az olabileceği; Bununla birlikte, yatırımcının diğer ithalat işlemlerinde herhangi bir usulsüzlük tespit edilmesi halinde, yatırım teşvik belgesi kapsamındaki ithalat değerini karşılayacak teminatının kalmayacağı durumların da gerçekleşme ihtimalinin bulunduğu değerlendirmelerine yer verildiği görülmektedir. Bu çerçevede, yatırım teşvik belgesi kapsamında sunulan devlet desteklerinin amacı ve mahiyeti kapsamında kullanılıp kullanılmadığının denetimi ve sorumluluğu dikkate alındığında, tamamlanamayan yatırımlar kapsamında, yatırımcıların gümrük idarelerine sunduğu götürü teminat miktarının, devlete iade etmesi gereken tutardan düşük olma ihtimalinin bulunması nedeniyle, "Onaylanmış Kişi Statüsüne" haiz yatırımcıların teminatlı ithalat için götürü teminat kullanmalarının yatırım teşvik mevzuatı bakımından uygun olmadığı ifade edilmektedir. Bilgi ve gereğini rica ederim. Mustafa GÜMÜŞ Bakan a. Genel Müdür EK: -Yazı örneği. DAĞITIM: -Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri T.C. SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞI Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü Sayı :E-10475851-400 25/03/2022 Konu :Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye İşleri (Genel) 25.03.2022 / 3490753 TİCARET BAKANLIĞINA (Gümrükler Genel Müdürlüğü) İlgi :19.01.2022 tarihli ve E-18723479-240-00070990730 sayılı yazınız. İlgi'de kayıtlı yazınızda; Bakanlıklarına intikal eden muhtelif dilekçelerden, Onaylanmış Kişi Statü Belgesine sahip firmaların aynı zamanda yatırım teşvik belgesi için başvuruda bulundukları, Bakanlığımız tarafından uygun görülmesi ve izin verilmesi halinde yatırım teşvik belgesi düzenlenene kadar teminatlı ithalat kapsamında ithalat yapabilmeleri halinde teminatlı ithalat kapsamında götürü teminat kullanmalarının mevzuata uygun olup olmadığı hususunda tereddüt yaşandığından bahisle, Bakanlıklarına intikal eden taleplerin değerlendirilmesini teminen, götürü teminat kullanma hakkı olan firmaların teminatlı ithalat için götürü teminat kullanabilmelerinin yatırım teşvik mevzuatı bakımından uygun olup olmayacağı hususunda Bakanlığımızın görüş ve değerlendirmeleri talep edilmektedir. Bilindiği üzere, 2012/3305 sayılı "Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar"ın 9 uncu maddesinde; "Teşvik belgesi almak üzere müracaat edilmiş, ancak teşvik belgesine bağlanmamış yatırımlara ilişkin makine ve teçhizatın ithaline, Bakanlığın görüşüne istinaden Ticaret Bakanlığınca, teşvik belgesi kapsamında muafiyet tanınabilecek ve istisna edilebilecek vergi ve kesintilerin toplam tutarı kadar teminatın alınması suretiyle müsaade edilebilir. Teminatlı ithalatta, bir defada verilebilecek teminat süresi altı ay olup, sürenin başlangıç tarihi, eşyanın serbest dolaşıma giriş tarihidir. Bu süre içerisinde teşvik belgesinin düzenlenememiş olması halinde süre bitimini müteakip üç ay içerisinde süre uzatımı için doğrudan Ticaret Bakanlığına müracaat edilir. Verilecek ek sürenin başlangıcı bir önceki sürenin bittiği tarihtir. Teminatın çözümü için, teşvik belgesi ve eki ithal makine ve teçhizat listesi ile birlikte Ticaret Bakanlığına müracaat edilmesi gerekir. Aksi takdirde teminat irat kaydedilir." hükmü yer almaktadır. Diğer taraftan, gümrük işlemleri kapsamındaki götürü teminat işlemlerine yönelik olarak 30/12/2011 tarihli ve 28158 (3. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Onaylanmış Kişi Statüsüne İlişkin Gümrük Genel Tebliği"nin 34 üncü maddesinde; "(1) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibi tarafından verilmesi gereken teminat tutarı, götürü teminat yetkisinin tanınması, güncellenmesi veya kapsamının değiştirilmesine ilişkin başvurunun yetkili bölge müdürlüğü genel evrak kaydına alındığı ayın ilk gününden geriye dönük bir yıl içerisinde gerçekleştirdiği gümrük işlemlerine ilişkin olarak teminata konu olan gümrük vergileri ve sair vergilerin toplam kıymetinin %10'u olarak belirlenir. (2) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibi için birinci fıkraya göre hesaplanacak teminat tutarı, a) Dâhilde işleme rejimi dâhil, bu Tebliğin götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergileri kapsaması durumunda 250.000 Avro'dan, b) Dâhilde işleme rejimi dışında bu Tebliğin götürü teminat hükümlerinin uygulanabileceği eşyaya ilişkin gümrük vergileri ve sair vergileri kapsaması durumunda 75.000 Avro'dan,az olamaz. (3) Götürü teminat uygulamasından yararlanmak isteyen statü belgesi sahibinden, birinci fıkra uyarınca hesaplanan tutar daha yüksek olsa bile, iki milyon Avro tutarında azami teminat verilmesi istenebilir. (4) Teminatın Türk lirası cinsinden verilmesi halinde, verilmesi gereken teminatın iki ve üçüncü fıkralardaki değerleri karşılayıp karşılamadığının hesaplanmasında başvurunun yetkili bölge müdürlüğü genel evrak kayıtlarına girdiği tarihte geçerli olan T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınır. (5) Verilmesi gereken teminat tutarının ve verilmiş olan teminatların bu maddede belirtilen değerleri karşılayıp karşılamadığının hesaplanmasında götürü teminat yetkisine ilişkin başvurunun yetkili bölge müdürlüğü genel evrak kayıtlarına girdiği ayın ilk gününde geçerli olan T.C. Merkez Bankası döviz alış kuru esas alınır." hükümleri yer almaktadır. Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde; götürü teminat tutarının, bir yıl önce ödenen gümrük vergileri miktarının sadece %10'una tekâmül etmesi ile 2 milyon Avro değerinde banka teminat mektubu sunan bir yatırımcının, yaptığı ithalat işlemi neticesinde hesaplanan gümrük vergisi ile KDV miktarının bu değerden yüksek olması halinde, götürü teminat altına alınan tutarın, yatırım teşvik mevzuatı çerçevesinde alınması gereken teminat tutarından daha az olabileceği değerlendirilmektedir. Bunun yanında, yatırımcının diğer ithalat işlemlerinde herhangi bir usulsüzlük tespit edilmesi halinde, yatırım teşvik belgesi kapsamındaki ithalat değerini karşılayacak teminatının kalmayacağı durumların da gerçekleşme ihtimali bulunmaktadır. Bu itibarla, yatırım teşvik belgesi kapsamında sunulan devlet desteklerinin amacı ve mahiyeti kapsamında kullanılıp kullanılmadığının denetimi ve sorumluluğu dikkate alınarak, tamamlanamayan yatırımlar kapsamında; yatırımcıların gümrük idarelerine sunduğu götürü teminat miktarının, devlete iade etmesi gereken tutardan düşük olma ihtimalinin bulunması nedeniyle, "Onaylanmış Kişi Statüsüne" haiz yatırımcıların, teminatlı ithalat için götürü teminat kullanmalarının, yatırım teşvik mevzuatı bakımından uygun olmadığı değerlendirilmektedir. Bilgilerine arz ederim. Dr. Mehmet Yurdal ŞAHİN Bakan a. Genel Müdür V.