BİLGE sistemindeki eksikliğin Kanunun 231 nci maddesindeki yazılı yanlış bilgi kapsamında olmadığı ile eksik tahsil edilen İGV için ek tahakkuk ve para cezası 122267840

T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :E-20117910-163.07-00122485915 Konu :Hatalı İGV Tahakkukları Hakkında 22.05.2026 / 122485915 DAĞITIM YERLERİNE İlgi :15.05.2026 tarihli dilekçeniz. İlgide kayıtlı dilekçenizde bahsi geçen hususlar incelenmiştir. Bilindiği üzere, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 61'inci maddesinin üçüncü fıkra hükümlerine göre, tescil edilmiş gümrük beyannameleri, ait olduğu eşyanın vergileri ve para cezalarından dolayı taahhüt niteliğinde beyan sahibini bağlamakta ve gümrük vergileri tahakkukuna esas tutulmaktadır. Beyanname tescil işlemleri esnasında Bakanlığımız sistemlerindeki referans tablolarda yer alan bilgiler, yükümlülere yalnızca yol gösterici mahiyette sunulmakta olup hukuki bir bağlayıcılığı bulunmamaktadır. Bakanlığımızca yapılan incelemeler neticesinde; 3351 sayılı İthalatta İlave Gümrük Vergisi Uygulanmasına İlişkin Karar hükümleri uyarınca İlave Gümrük Vergisine (İGV) tabi olan bazı eşyaların ithalatında, yükümlüsü/beyan sahibince tahakkuk ettirilmesi gereken İGV oran ve tutarlarının hatalı beyan edildiği, dolayısıyla söz konusu hatalı beyanlar neticesinde kamu zararının oluştuğu ve vergilerin eksik tahsil edildiğinin anlaşılması üzerine, Bakanlığımız tarafından gümrük ve dış ticaret mevzuatı çerçevesinde gerekli işlemler başlatılmıştır. Diğer taraftan, ilgi dilekçenizde Gümrük Kanunu'nun 231'inci maddesinin beşinci fıkra hükmüne atıfla idari para cezası uygulanmaması yönündeki talebiniz iletilmiş olmakla birlikte; dilekçe konusu işlemler, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 231'inci maddesinin beşinci fıkrasındaki "Gümrük idaresi tarafından yükümlüye yazı ile yanlış izahat verilmiş olması hâlinde bu Kısım hükümlerine göre idari para cezası ve faiz uygulanmaz." hükmü ile söz konusu maddenin uygulanmasına ilişkin Gümrük Yönetmeliği'nin "Yanlış izahat verilmesi" başlıklı 580/A maddesinde sayılan şartları sağlamamaktadır. Bilgi alınmasını rica ederim. Münir OĞUZ Bakan a. Genel Müdür Yardımcısı Dağıtım: Ankara Gümrük Müşavirleri Derneğine Bursa Gümrük Müşavirleri Derneğine İstanbul Gümrük Müşavirleri Derneğine İzmir Gümrük Müşavirleri Derneğine Mersin Gümrük Müşavirleri Derneğine ANKARA GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ BURSA GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ İSTANBUL GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ İZMİR GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ MERSİN GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ Konu : BİLGE Sisteminde bazı eşyalarda Tarih: 15.05.2026 İGV'nin hatalı tahakkuk ettirilmesi hk. Kayıt sayısı: 122267840 T.C. TİCARET BAKANLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü'ne İlgi : 18.03.2026 tarih ve E-20117910-163.07-00120173922 sayılı yazıları. İlgide kayıtlı yazılarında, 7113.19.00.00.11, 7113.19.00.00.12, 7113.20.00.00.00, 7114.19.00.00.11, 7114.20.00.00.00 ve 7115.90.00.00.21 GTİP'ler kapsamında beyan edilen eşyalara ilişkin olarak yapılan incelemelerde; BİLGE Sistemi Detaylı Beyan Modülü "Sistem Tarafından Hesaplanan Vergiler" tablosunda İlave Gümrük Vergisi (İGV) oranının % 47,5 olarak refere edildiği, ancak tahakkuk eden İGV tutarının bu oran üzerinden değil, % 30 veya % 27,5 gibi daha düşük oranlar esas alınarak hesaplandığı tespit edildiği belirtilerek, 3351 sayılı Kararın 2'nci maddesinde yapılan değişiklik nedeniyle 2024 yılı itibariyle "Her halükârda hesaplanan toplam vergi oranı (İthalat Rejimi Kararına ekli II ve III sayılı listelerde yer alan gümrük vergisi ile bu Karar kapsamında alınacak ilave gümrük vergisi toplamı) 14/5/1964 tarihli ve 474 sayılı Gümrük Giriş Tarife Cetveli Hakkında Kanunda gösterilen hadlerin 50'ye kadar yükseltilmiş ya da % 50 artırılmış düzeyini aşamaz. Aşması durumunda 474 sayılı Kanunda gösterilen hadlerin 50'ye kadar yükseltilmiş ya da % 50 artırılmış düzeyinden daha fazla olan uygulanır." Şeklinde uygulamaya başlandığı belirtilmektedir. Söz konusu durumun, 474 sayılı Kanunun 2024 yılı öncesi uygulamasında yer alan "kanunda gösterilen hadlerin % 50'yi aşamayacağı" hükmünden kaynaklandığı; ancak 2024 yılı itibarıyla yapılan mevzuat değişikliği ile bu sınırlamanın kaldırıldığı ve kanunda öngörülen artırılmış oranların doğrudan uygulanmasına geçildiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, gümrük idarelerince 2024-2026 yılları arasında tescil edilen beyannamelere ilişkin olarak, anılan farklılıktan kaynaklanan eksik alınan vergiler için ek tahakkuk ve buna bağlı ceza kararlarının düzenlenerek yükümlülere tebliğ edildiği görülmektedir. Diğer taraftan, beyanname tescil süreçlerinde kullanılan yazılımlar aracılığıyla çeşitli dönemlerde vergi oranı, vergilendirme unsurları ve matrah unsurlarının doğru beyan edilmesine karşın BİLGE sistemi tarafından bazı vergilerin eksik veya sıfır oranla hesaplandığı kullanıcılara bildirilmekte olup, bu tür durumların çoğu zaman çok sayıda beyannamenin tescil edildiği yoğun işlem dönemlerinde fark edilebildiği bilinmektedir. Bu çerçevede, gümrük vergileri tahakkukunun doğru hesaplanmasını sağlayacak vergilendirme unsurlarının doğru beyan edilmesi kaydıyla tamamen sistemsel hatalardan doğan söz konusu eksik vergi hesaplamalarına ilişkin olarak; • Gümrük idarelerince, ibraz edilecek dilekçeler doğrultusunda BİLGE sistemine ait log kayıtları üzerinden gerekli teknik incelemelerin yapılması, • Hatalı vergi hesaplamalarının sistem kaynaklı olduğunun tespiti halinde, eksik alınan vergilere ilişkin ek tahakkukların faiz uygulanmaksızın düzenlenmesi, • Gümrük Kanunu madde 231/5 hükmü Gümrük idaresi tarafından yükümlüye yazı ile yanlış izahat verilmiş olması hâlinde bu Kısım hükümlerine göre idari para cezası ve faiz uygulanmayacağı hükmüne yer verilmiş olup bu madde uyarınca idari para cezalarının uygulanmaması, düzenlenmiş cezaların ise iptal edilmesi, • Ayrıca gümrük vergileri tahakkukunun doğru olarak yapılması için gerekli olan vergilendirme unsurlarının doğru beyan edilmesi halinde sistemsel olarak vergi tarhiyatının eksik hesaplanmasının Gümrük Kanunu'nun 234/1-a) bendi ve 195/1'inci maddeleri hükmü dikkate alındığında ceza uygulanmaması gerektiği göz önüne alınarak geriye dönük ceza kararları tesis edilmemesi, Hususlarında gereğini takdir ve tensiplerinize arz ederiz. Saygılarımızla, Atilla ŞAHİN Orhan KATTAŞ Ankara Gümrük Müşavirleri Derneği Bursa Gümrük Müşavirleri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Yönetim Kurulu Başkanı Serdar KESKİN Taşkın DALAY İstanbul Gümrük Müşavirleri Derneği İzmir Gümrük Müşavirleri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Yönetim Kurulu Başkanı Cebrail ORMAN Mersin Gümrük Müşavirleri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı SE