İlama bağlı borçlar Mahkeme Harçları ve Mahkeme Masrafları ödemelerinde önemli hususlar (Mülga)

T.C. BAŞBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Hukuk Müşavirliği Sayı : B.02.1.GÜM.0.61.00.00-716/1 Konu : İlama Bağlı Borçlar, Mahkeme Harç ve Masrafları 31.03.2005 - Bila Yazıda ilgi tutulmuştur. 2009/2 Sayılı Genelge ile YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. 24.03.2005 / 00537 GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE Müşavirliğimize ulaşan bilgi ve belgelerden, ilama bağlı borçlar ile mahkeme harç ve masraflarının ödemelerinde 2004/2 ve 2004/4 sayılı Genelgelerimize aykırı ödemeler yapıldığı, ilama bağlı borçların Müşavirliğimiz bütçesinin mahkeme harç ve masraflarına ilişkin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden ilgili hizmet tertibinden ödenmesi gereken ilama bağlı borçların ise yine Müşavirliğimiz bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) veya (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertiplerinden ödendiği anlaşılmıştır. İlama bağlı borçların ödenmesinde, öncelikle 2004/2 sayılı Genelgemizin "IV- Ödemelerde Dikkat Edilecek Hususlar" başlıklı bölümünde açıklanan hususlara uyulması gerekmektedir. Merkez ve taşra birimlerince, Müşavirliğimiz bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) veya (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertiplerinden ödeme yapılabilmesi için. Müşavirliğimizden ödenek talep edilmesi zorunludur. Müşavirliğimiz bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden ödenecek mahkeme harç ve masrafları, dava devam ederken yatırılması gereken pul parası, keşif, bilirkişi ücreti gibi masraflara ilişkin ödemelerdir. Bu ödemeler için Müşavirliğimiz bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden avans talep edilecektir. Bu tertipten ilama bağlı borçlara ilişkin ödemeler yapılmayacaktır. 01.12.2004 tarih ve 2004/4 sayılı Genelgemiz, 26.02.2004 tarih ve 25385 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maliye Bakanlığı'nın 2004 Mali Yılı Bütçe Uygulama Talimatına ilişkin 6 sıra Nolu Tebliği ve buna dayanılarak çıkarılan Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü'nün 22.03.2004 tarih ve 005003 sayılı Genelgesi uyarınca hazırlanmıştır. Maliye Bakanlığı'nın Genelgesinde; "İlama Bağlı Borç: Bir mahkeme kararı ile genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelerce ödenmesine hükmedilen ana para, faiz, tazminat, ceza ve yargılama giderleri gibi her türlü ödemenin tamamı, İlgili Hizmet Tertibi: Kaynağı itibariyle ilama bağlı borcun ilgili olduğu tertip" olarak tanımlanmış ve ilama bağlı borçların ilgili hizmet tertibinden ödeneceği belirtilmiştir. İlama bağlı borç tanımı içinde "yargılama giderleri gibi her türlü ödeme" de yer almaktadır. Gümrük vergilerinin ilgili hizmet tertibi vergi gelirlerinin bulunduğu tertip olduğundan, mahkeme kararı ile hükmedilen yargılama giderleri ile vekalet ücretleri de bu tertipten ödenecektir. Yargılama giderleri ve vekalet ücretleri için ayrı bir tertip bulunmamaktadır. Vergi gelirlerinin bulunduğu tertipten ödeme yapılabilmesi için vergilerin tahsil edilmiş olması şartı aranmamaktadır. Genelgemizde yer alan "gümrük vergilerinin tahsil edildiği Gümrük Saymanlık Müdürlüğü" ifadesi yalnızca ilgili Saymanlık Müdürlüğünü belirtmek için kullanılan bir ifadedir. Yasal faiz ödemeleri konusunda ise aşağıda belirtilen hususlara dikkat edilmesi gerekmektedir: 1- Müsteşarlığımızca ödenmesi gereken ilama bağlı borcun dayanağı karar icraya konulmadığı takdirde; Kararda asıl alacak ile birlikte faize de hükmedilmiş ve faiz tarihi belirlenmiş ise bu tarihten ödeme tarihine kadarki süre için faiz hesaplanarak asıl alacak ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. Kararda asıl alacağın ödenmesi hüküm altına alınıp, faiz ile ilgili bir ibare yoksa ve alacaklı da asıl alacağa faiz talep etmiyor ise sadece asıl alacağın ödenmesi gerekmektedir. Eğer alacaklı asıl alacak için dava tarihinden itibaren faiz talep ediyor ise, faizin dava tarihinden değil, karar tarihinden itibaren hesaplanıp ödenmesi gerekmektedir. Kararda yargılama gideri ile vekalet ücretinin ödenmesi hüküm altına alınmış ise, alacaklı kişi veya vekilinin faiz talebi yoksa sadece yargılama gideri ve vekalet ücreti ödenecek, faiz ödenmeyecektir. Eğer faiz dava tarihinden itibaren talep ediliyor ise, faizin dava tarihinden değil, karar tarihinden ödeme tarihine kadar geçen süre için hesaplanıp, yargılama gideri veya vekalet ücreti ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. 2- İlama bağlı borcun dayanağı karar icraya konulduğu takdirde; Kararda asıl alacak ile birlikte faize de hükmedilmiş ve faiz tarihi belirlenmiş ise bu tarihten ödeme tarihine kadarki süre için faiz hesaplanarak asıl alacak ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. Kararda asıl alacağın ödenmesi hüküm altına alınıp, faiz ile ilgili bir ibare yoksa ve icra emrinde faiz talep ediliyor ise, icra emri incelenip faizin dava tarihinden mi veya karar tarihinden mi ya da takip tarihinden mi itibaren istediğinin tespitinin yapılması, dava tarihinden itibaren istenmiş ise ödeme yapılmayarak diğer tarihlerde ödeme tarihine kadar geçen süre için faizin hesaplanıp asıl alacak ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. Faiz talebi yoksa faiz ödenmeyecektir. Kararda yargılama gideri ile vekalet ücretinin ödenmesi hüküm altına alınmış ve icra emrinde de alacaklı kişi veya vekilinin faiz talebi yoksa sadece yargılama gideri ve vekalet ücreti ödenecek, faiz ödenmeyecektir. İcra emrinde faiz talep ediliyor ise, faizin dava tarihinden mi, karar tarihinden mi ya da takip tarihinden mi itibaren istendiğinin tespitinin yapılması, dava tarihinden itibaren işlenmiş ise ödeme yapılmayarak talebe göre karar tarihinden veya takip tarihinden itibaren faizin hesaplanıp yargılama gideri ve vekalet ücreti ile birlikte ödenmesi gerekmektedir. İcra emrinde faize faiz talep edilip edilmediğinin de araştırılması gerekmektedir. Eğer takip tarihine kadar faiz talep edilmiş ve faizle birlikte toplam alacak üzerinden ödeme tarihine kadar faiz talep ediliyorsa, faize ilişkin tutar çıkarılarak yalnızca asıl alacak, yargılama gideri ve vekalet ücretine ilişkin tutar için ödeme tarihine kadar faiz hesaplanmalıdır. Ayrıca; taşra birimlerimizden gelen ödeme tahakkukları incelendiğinde, sadece borcumuzun ödendiği, gerekli yasal kesintilerin yapılmadığı görülmüştür. Yazımız ekinde bulunan Maliye Bakanlığı Başhukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğü'nün 11.03.2005 tarih ve 8600 sayılı yazısında kanuni kesintilere ilişkin olarak verilen örnek ve açıklamalara uyularak, gerekli yasal kesintilerin yapılması hususuna da dikkat edilmesi gerekmektedir. Müşavirliğimiz bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04) tertibinden mahkeme harç ve masrafları için avans, (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) veya (07.84.00.24.01.3.9.00.1) veya (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertiplerinden ise ödenek talep edilirken, avans ve ödenek talebine ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilmesi ve talep yazılarında ödeme konusu ile ilgili açıklamalara da yer verilmesi gerekmektedir. Müşavirliğimiz bütçesinin (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.04), (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.90) ve (07.84.00.24.01.3.9.00.1.03.4.2.03) tertiplerinden yapılan ödemelerin, 2004/2 ve 2004/4 sayılı Genelgelerimiz ve yukarıda belirtilen açıklamalara uygun olarak yapılıp yapılmadığının denetlenebilmesi amacıyla biriminizce 2005 yılı içinde ödenen ilama bağlı borçlar ile mahkeme harç ve masraflarının ayrıntılı dökümünün Müşavirliğimize gönderilmesi. 2004/2 ve 2004/4 sayılı Genelgelerimize aykırı olarak sehven Müşavirliğimiz bütçesinin tertiplerinden yapılan ödemelerin ilgili tertiplerine iadesinin sağlanması ve Müşavirliğimize bilgi verilmesi hususlarında bilgilerini ve gereğini arz/rica ederim. A. Nevin KAN I.Hukuk Müşaviri EK: 1 DAĞITIM : Merkez Birimlerine Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüklerine