Atık Madeni Yağların tarife sınıflandırmasında asıl ürün olarak kullanılmaya uygun olanlar ile atık ppm değerleri
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel
Müdürlüğü
Sayı :E-17474625-109
994
Konu :Atık Madeni Yağlar
24.12.2020
/ 60035733
DAĞITIM
YERLERİNE
Bakanlığımıza
intikal eden bilgilerden, madeni yağların hangi durumlarda atık yağ olarak
sınıflandırılacağına ilişkin tereddütler yaşandığı anlaşılmaktadır.
Ham
petrolün rafinasyonuyla veya sentetik olarak üretilen baz yağlarına, performans
katkılarının (organik veya inorganik) katılmasıyla motor yağı, dişli yağı vb.
gibi madeni yağlar; baz yağlarının özel rafinasyon işlemine tabi tutulması
sonucunda ise beyaz yağ, trafo yağı vb. gibi madeni yağlar üretilmektedir.
Sanayinin birçok alanında kullanılmış bu yağlama yağlarının içeriğindeki
hidrokarbon veya katkı maddelerinin kullanım süresine bağlı olarak bozulması ve
yağın yapısını bozucu nitelikteki kirleticilerin oluşması sonucunda, yağ
işlevini kaybederek atık yağ niteliği kazanmaktadır. Atık yağ niteliği kazanan
yağların analizi sonucunda PCB değeri 20 ppm'e kadar olan ve %1 klor değerini
aşmayanlar, insan ve çevre sağlığına zarar veren olumsuz etkilerinin
azaltılması için rafinasyon tesisleri tarafından işlenerek baz yağına
dönüştürülür.
21.12.2019
tarihli ve 30985 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Atık Yağların Kontrolü
Yönetmeliğinde" rafinasyon tesisinde üretilen baz yağın TS 13369
standardına uygun olarak üretilmesi gerektiğine atıf yapılmaktadır. Bahse konu
standartta, atık yağlardan geri kazanımla elde edilen Sınıf 2 baz yağlar için
müsaade edilebilir kirletici içerikleri aşağıdaki çizelgede belirtilmiştir:
Çizelge 2 - Sınıf 2 baz yağlar için müsaade edilebilir kirletici
düzeyleri
Kirletici/kirlilik özelliği
Gerek
Toplam klor, mg/kg, en çok
50
Toplam (Mg, Na, Ba, Cu, B,
Pb, Mn, Ni, Si, Al, As, Cd, Ca, Fe, P, Zn, Cr, Sn), mg/kg, en çok
25
Arsenik (As), mg/kg, en çok
5
Kadmiyum (Cd), mg/kg, en
çok
2
Krom (Cr), mg/kg, en çok
5
Kurşun (Pb), mg/kg, en çok
5
Glikol, mg/kg, en çok
5
Poliklorlanmfş bifeniller
(PCB), mg/kg, en çok
2
Polisiklik aromatik
hidrokarbonlar (PAH),% (m/m), en çok
3
Baz yağına çeşitli inorganik katkıların (Mg, Zn, P, Ca, B bileşikleri gibi)
ilave edilmesi ile üretilen ve Türk Gümrük Tarife Cetvelinin 27.10
tarife pozisyonun alt açılımlarında sınıflandırılan madeni yağların (motor
yağı, dişli yağı vb.) analizi sonucunda, yukarıdaki çizelgede belirtilen Mg,
Na, Ba, Cu, B, Pb Mn, Ni, Si, Al, As, Cd, Ca, Fe, P, Zn, Cr, Sn'nin toplam
değeri 25 ppm' in üzerinde tespit edileceğinden, eşyanın atık madeni yağ olarak
sınıflandırılmasında bu kriterin tek başına göz önüne alınmasının doğru bir
sonuç vermeyeceği, bununla birlikte, insan ve çevre sağlığına zararlı olan
Arsenik (As), Kadmiyum (Cd), Kurşun (Pb), Krom (Cr), Poliklorlanmış bifeniller
(PCB), Klor, Glikol ve Polisiklik aromatik hidrokarbonlar (PAH) gibi
bileşenlerin çizelgede belirtilen sınır değerlerin üzerinde olması durumunda
ise eşyanın atık madeni yağ olarak sınıflandırılması gerektiği değerlendirilmiştir.
Türk
Gümrük Tarife Cetveli İzahnamesi 27. Fasıl'ın 3 no.lu Fasıl Notu'nda "27.10 pozisyonu
anlamında, "atık yağlar" suyla karıştırılmış olsun olmasın, esas olarak petrol yağları
ve bitümenli minerallerden (bu Fasıl 2 nolu notunda açıklandığı gibi) elde
edilen yağları içeren atıklar anlamına gelir. Bunlar:
(a)
Asıl ürün olarak daha fazla kullanılmaya uygun olmayan yağları (örneğin; kullanılmış
yağlama yağları, kullanılmış hidrolik yağları ve kullanılmış transformatör yağları);…" hükümleri yer almakta olup, örneğin; kalıp yağı,
hidrolik yağ gibi asıl ürün olarak kullanılmaya uygun olan eşyaların atık yağ
olarak değil de, kullanım yerine uygun tarife pozisyonunda değerlendirilmesi
uygun olacaktır.
Bilindiği
üzere, Gümrük Laboratuvarları, ulusal ve uluslararası kabul görmüş tahlil metotları
ile kimya literatüründeki yöntemlerden tarife tespiti için gerekli olanları
kullanarak analizler yapmakta ve analizlere ait sonuçları yürürlükteki tarife
mevzuatı çerçevesinde değerlendirmek suretiyle eşyanın GTİP tespitini
yapmaktadırlar.
Bu
çerçevede, yağlama yağı cinsi olarak beyan edilen ve laboratuvara analiz için gelen
tüm eşyalarda elementel analiz yapılarak sonuçların analiz raporuna derç
edilmesi ve bu analiz sonucunda Arsenik (As), Kadmiyum (Cd), Kurşun (Pb), Krom
(Cr) unsurlarının yukarıdaki çizelgede belirtilen sınır değerlerin altında
tespit edilmesi durumunda eşyanın, yağlama yağlarının alt istatistiklerinde
kullanım yerine göre sınıflandırılması, bu değerlerin altında tespit edildiği
halde eşyanın atık madeni yağ olabileceği konusunda kuvvetli şüphe (tortulaşma,
jelleşme, faz ayrışması vb.) olması durumunda ise çizelgede belirtilen unsurlardan
analizi yapılamayan parametreler için eşyanın Bölge Müdürlüğünüzce en yakın üniversite/bilimsel
kuruluşa gönderilmesi ve analiz sonuçlarının yukarıda yer verilen açıklamalar
çerçevesinde değerlendirilmesi suretiyle eşyanın sınıflandırılması hususunda gereğini
rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür
Dağıtım:
Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri