Müsadere kararlarının infazı ile el koyma kararlarının hızlandırılması
T.C.
BAŞBAKANLIK
Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Muhafaza
Genel Müdürlüğü
Sayı :B.02.1.GÜM.0.07.00.14-641.04(641.03.02)/
Konu :5607
sayılı Kanun
25.05.2011 -
09369
GÜMRÜK VE
MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE
Müsadere kararlarının infazı ile mahkemelerce
verilecek el koyma kararlarının hızlandırılması, gümrük idaresine bildirimlerin
gecikmeksizin yerine getirilmesinin sağlanması ve 5607 sayılı Kanunun 16 ncı
maddesine işlerlik kazandırılmasını teminen mahkemelerin ve cumhuriyet
savcılıklarının konu hakkında bilgilendirilmesine yönelik Adalet Bakanlığı Ceza
İşleri Genel Müdürlüğüne muhatap 22.02.2011 tarihli ve 1352 sayılı yazımızın
bir örneği ilişikte gönderilmiştir.
Konuyla ilgili olarak, adı geçen Genel Müdürlükten
alınan 13/05/2011 tarihli ve 27686 sayılı yazıda; anılan yazının 12.05.2011
tarih ve B.03.0.CİG.0.05-045.03-520-2010/433/27230 sayılı yazıları ile adli
teşkilata duyurulduğu bildirilmektedir.
Bilgi ve gereğini rica ederim.
Mehmet GÜZEL
Müsteşar a.
Genel Müdür V.
EKLER
Yazı örn. (2 syf)
Dağıtım:
Tüm Gümrük ve Muhafaza
Başmüdürlükleri
T.C.
BAŞBAKANLIK
Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Muhafaza
Genel Müdürlüğü
Sayı :
B.02.1.GÜM.0.07.00.14-641.04(641.03.02)-
Konu :
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu
ADALET
BAKANLIĞINA
(Ceza İşleri
Genel Müdürlüğü)
İlgi: a)
21.04.2010 gün ve B.02.1.GÜM.0.61-45.02-27/1076 sayılı yazı.
b) 05.07.2010 gün ve
B.03.0.CİG.0.00.05-045-03-520-2010/1007/44586 sayılı yazı.
21.03.2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla
Mücadele Kanunu kapsamında Müsteşarlığımıza intikal eden olaylara ilişkin
problemler aşağıya çıkartılmıştır.
1- 5607 sayılı Kanun kapsamında kaçak eşya naklinde kullanılan
taşıma araçları hakkında mahkemeler tarafından verilen el koyma kararları
gümrük idaresine iletilinceye kadar taşıtlar gümrüklü sahalarda bekletilmekte,
bu kapsamdaki araçların saha içerisinde gümrük muhafaza gözetiminde
tutulabilecek bir alan olmaması sebebiyle, araçların ve yolcuların geçiş
yaptığı alanda açıkta depolanmakta, araçların bu şeklide bekletilmesi sonucu
parçaların çalınması veya hasara uğraması söz kon usu olabilmektedir.
2- 5607 sayılı Kanunun 16
ncı maddesindeki hükme göre, zarara uğraması, değerinde esaslı ölçüde kayıp
meydana gelme tehlikesinin varlığı halindeki eşyanın (3) gün, muhafazasanın
ciddi külfet oluşturması halindeki eşyanın ise (15) gün içinde, soruşturma
evresinde hakim, kovuşturma evresinde mahkeme kararı ile tasfiye edilmesi
mümkün bulunmaktadır. Ancak; gümrük idarelerinin taleplerine rağmen, bazı yerel
mahkemelerce Kanunun 11 inci maddesi gerekçe gösterilerek tasfiye kararları verilmemektedir.
Bundan dolayı da özellikle zarara uğraması, değerinde esaslı ölçüde kayıp
meydana gelme tehlikesi olan eşya ile muhafazası ciddi külfet oluşturan eşyaların
mahkeme sonucuna kadar muhafazasında, eşyanın bozulması, depolama masraflarının
yüksek olması ve zararın tazmine yönelik girişimler gibi ciddi sorunlar
yaşanmaktadır.
3- 5607 sayılı Kanunun 10
uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince alıkonulan ve teminatla sahibine iade
edilen taşıtlar hakkında mahkemelerce
"aracın müsaderesine, müsadere mümkün olmaması durumunda teminatın
irad kaydedilmesine" şeklinde verilen terditli kararların yerine
getirilmesinde hangi usulün uygulanacağı ile gümrük idaresince teslim alınmayan
ve sahiplerinin kullanımında olan taşıtlara ilişkin kararların gümrük
idaresince nasıl ve ne şekilde hangi mevzuata göre infaz edileceğine, ayrıca anılan kanunun 10
uncu maddesinin ikinci fıkrasında teminatın hangi süreler içerisinde irada,
kaydedileceğine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır.
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunun 10 uncu
maddesine göre, kaçakçılık suçlarının işlenmesinde kullanılan araçların, anılan
Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrası gereğince gümrük idaresine teslim
edileceği, araçlar hakkında verilen el koyma kararlarının 5271 sayılı Ceza
Muhakemesi Kanununun 128 inci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince, bu
araçların kayıtlı bulunduğu sicile şerh verilmek suretiyle icra olunacağı; 5271
sayılı Kanunun 127
nci maddesine göre Hâkim kararı olmaksızın yapılan elkoyma işleminin,
yirmidört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulacağı, Hâkim, kararını elkoymadan itibaren kırksekiz saat içinde
açıklayacağı; aksi hâlde elkoymanın
kendiliğinden kalkacağı.
5607 sayılı Kanununun 11 inci maddesine göre kaçak
şüphesiyle el konulan her türlü eşya ve kaçak eşya naklinde kullanılan araçlarının
muhafazası, depolanması, yüklenmesi, boşaltılması, nakliyesi ile buna ilişkin
masrafların gümrük idarelerince karşılanacağı.
Geçici 3 üncü madde ile de kaçak şüphesiyle el Konulan
eşya ile 10 uncu maddenin ikinci fıkrası gereğince alıkonulan taşıt ve
araçların muhafazası için kaçak eşya depolarının kurulacağı veya mevcut depolardan
kiralama veya satın alma yoluyla yararlanılacağı,
Geçici 3 üncü maddeye dayanılarak
çıkartılan ve 31 Aralık 2007 tarihli 26743 sayılı 3. Mükerrer Resmi Gazete'de
yayımlanan 5607 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa Göre El Konulan Miktar Bakımından
Fazla veya Özel Tesis Tertibatı Gerektiren Eşyanın Teslimi ve Saklanmasına
İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ' de eşya ve taşıma araçlarına ilişkin
uygulamanın nasıl olacağı,
hüküm altına alınmıştır.
İlgi (b)' de kayıtlı yazınızda ifade edilen, kaçak
eşyaların gümrük idaresine teslim edilmesi, tasfiye, İrad ve iade işlemleri Gümrük
İdaresince yerine getirilmektedir. Gümrük idaresine teslim edilmeyen taşıtlara
ilişkin kararların yasal olarak yetkisi olmayan Gümrük İdaresi yerine bu tarz
kararların 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunu
hükümlerine göre Mahkemeler veya Cumhuriyet savcılıklarınca yürütülmesinin
uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Bu tip kararlarda, Cumhuriyet savcılıklarınca infazı
için yurt içinde yakalanması için Emniyet Genel Müdürlüğüne, yurt dışında
çıkarken yakalamalar için ise Gümrük İdaresine bildirimde bulunulması ile sorunun
çözüleceği düşünülmektedir.
Diğer taraftan ülke genelinde gümrük idaresi
teşkilatımızın yer almaması ve kısıtlı bütçe imkanları nedeniyle her yerde
gümrük depolarının bulunmaması, eşyanın teslim alınmasında ve muhafazasında ciddi
sıkıntılara yol açmakta, depolama masraflarının genel bütçenin ilgili
tertibinden karşılanması da hazine zararına neden olmaktadır.
5607 sayılı. Kanunun amacına uygun olarak, bu
eşyaların araçların sahiplerinin ve hazinenin zarara uğratılmadan bir an önce ekonomiye
kazandırılması gerekmektedir. Mahkeme sonuçlanıncaya kadar eşya ve taşıma araçlarının
gümrük idaresinde bekletilmesi değerinde esaslı ölçüde kayıp meydana getirmekte,
dava sonucuna göre sahipleri veya hazine zarar görmektedir. Bu durumda olanlar hakkında bir an önce
tasfiye kararı verilerek, satış bedellerinin emanet hesabına alınması,
yargılama sonucuna göre işlem yapılması bir takım zararların önüne geçecektir.
Bu itibarla mahkemelerce verilecek el koyma kararlarının
hızlandırılması ile gümrük idaresine bildirimlerin sağlanmasını, 5607 sayılı
Kanunun 16 ncı maddesine işlerlik kazandırılmasını teminen takdiri Bakanlığınızda
olmak üzere, mahkemelerin ve cumhuriyet savcılıklarının konu hakkında
bilgilendirilmesi hususunda gereğini arz ederim.
Arslan GÜNLER
Müsteşar a.
Müsteşar Yardımcısı