Avrupa Birliği Ek Protokol kapsamında Güney Kıbrıs (GKRY) bandralı gemi ve uçakların Kuzey Kıbrız Türk Cumhuriyeti (KKTC) izalasyonu ile illiyeti

T.C. BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.00.21.632/102 Konu :Gümrük Birliği Ek Protokolü 28.12.2005 / 33352 GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE İLGİ :a) 07.11.2002 tarihli ve 25177 sayılı yazımız. b) 04.08.2005 tarihli ve 019374 sayılı yazımız. c) 26.08.2005 tarihli ve 021954 sayılı yazımız. d) 19.10.2005 tarihli ve 026824 sayılı yazımız. AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünün 15.12.2005 tarihli ve 10294 sayılı yazısında Dışişleri Bakanlığı Avrupa Birliği Ekonomik İşler genel Müdür Yardımcılığı'nın 05.12.2005 tarihli ve 297 sayılı yazısına atfen: ülkemiz ile AB'ye üye 25 ülkenin tamamı arasında fiili olarak uygulanmakta olan Gümrük Birliğine yeni 10 üye ülke açısından hukuki bir nitelik kazandırmaktan öteye geçmeyen Ek Protokol'ün AB'nin ısrarlı girişimleri sonucunda imzalandığı, henüz Avrupa Parlamentosu tarafından da onaylanmadığı ve bu çerçevede anılan Protokol'ün Türkiye Büyük Millet Meclisi'nce onaylanmasının önümüzdeki dönemde olacağı belirtilerek, Türk deniz ve hava limanlarının Güney Kıbrıs bandıralı gemi ve uçaklar tarafından kullanılması hususunun hükümetin siyasi bir kararı olduğu ve anılan kararın ortadan kalkmasının ancak Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti üzerindeki tüm izolasyonların kaldırılmasıyla mümkün olabileceği ifade edilmiştir. Söz konusu yazının bir örneği yazımız ekinde yer almaktadır. Bilgilerini ve gereğini arz ederim. Asım USANMA Gümrük Genel Müdür Yrd.V. EK: Yazı Fot. (2 Sayfa) DAĞITIM: Tüm Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüklerine T.C. DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI Avrupa Birliği Ekonomik İşler Genel Müdür Yardımcılığı Sayı :ABEY/2005/297 Konu :Gümrük İşbirliği Komitesi Toplantıları/Ek Protokol BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞINA (AB ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü) İlgi : 1 Kasım 2005 tarih ve 9817 sayılı yazıları. Bilindiği üzere, ülkemiz Gümrük Birliğini AB'ne yeni üye olan ülkeler bakımından 2 Ekim 2004 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan "Türkiye ile Avrupa Topluluğu Arasında Oluşturulan Gümrük Birliğinin Uygulanmasına İlişkin Esaslar Hakkında Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Bakanlar Kurulu Kararı" ile uygulanmaktadır. Buna rağmen AB, konunun hukuki açıdan tamamlanması amacıyla Ek protokol imzalanması gerektiğini belirtmiştir. Sonuçta, esasen fiili olarak uygulanan bir duruma hukuki nitelik kazandırmaktan başka bir anlam taşımayan Ek Protokol'ün imzası Türkiye tarafından uygun görülmüş ve Ek Protokol 29 Temmuz 2005 tarihinde imzalanmıştır. Bu gelişmeyi takiben AB, Ankara Anlaşması'nın genişletilmesini, deniz ve hava limanlarımızın GKRY bandıralı gemi ve uçaklara açılması şeklinde yorumlamak eğilimi içine girmiştir. AB bu amaçla, Ek Protokol'ün TBMM tarafından onaylanması taleplerini yoğunlaştırmıştır. Öte yandan, Ek Protokol'ün AB açısından yürürlüğe girmesi için: - "assent procedure" kuralı çerçevesinde Avrupa Parlamentosu (AP) tarafından onaylanması, - AP onayının "ratification process" çerçevesinde AB Konsey'i tarafından da uygun bulunması, - AB Konseyi'nin bu kararının AB Resmi Gazetesinde yayınlanması gerekmektedir. Avrupa Parlamentosu 28 Eylül 2005 tarihinde aldığı bir kararla Ek Protokol'ün Avrupa Parlamentosu tarafından onaylanma sürecinin ertelemiştir. Halen AP Ek Protokol'ü onaylanmış durumda değildir. Bu çerçevede, AB'li muhataplarımızla yapılan temaslarda tarafımızdan dile getirilen görüşler şunlardır. . Türkiye'ye GKRY menşeli malların girmesinde bir kısıtlama sözkonusu değildir. . Esasen bu durum 30 Eylül 2004 Bakanlar Kurulu Kararının kabul edilmesinden bu yana uygulanmaktadır. . Buna rağmen AB'nin ısrarlı girişimleri sonucunda Ek Protokol imzalanmıştır. . Gümrük Birliğinden kaynaklanan yükümlülüklerimiz fiilen uygulanmaktadır. Bu nedenle, Ek Protokol'ün TBMM'nde onaylanması önümüzdeki dönemde olacaktır. . Kaldı ki, Ek Protokol henüz AB tarafından da onaylanmış değildir. AB'nin henüz kendi iç onayını tamamlamışken, zaten fili olarak uygulanan bir Protokol'ün onay işlemleri konusundaki ısrarları arkasında bazı ülkelerin siyasi çıkar beklentilerinin yattığı ve bu amaçla AB'nin kullanıldığı düşünülmektedir. . GKRY bandıralı gemi ve uçaklar tarafından Türk deniz ve hava limanlarının kullanılması hususu, Hükümetimizin siyasi bir kararıdır. . Bu kararın ortadan kalkması ancak KKTC üzerindeki tüm izolasyonun kaldırılması ile mümkün olabilir. . Bu konuda Türkiye her zaman olduğu gibi yine yapıcı tutum içerisindedir. Nitekim, Sayın Bakanımız 30 Mayıs 2005 tarihinde "tüm tarafların karşılıklı olarak kısıtlamaları kaldırması" önerisinde bulunmuştur. Bilgilerine saygılarımla arz ederim. Bakan a. Elçi AB Ekonomik İşler Genel Müdür Yardımcısı