Sivil havacılık genel müdürlüğü yetki alanındaki satış mağazalarının açılışında itfaiye raporu aranmamasına gerek olmadığı 121442
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı :E-40216608-169.99[GGM-014]-00121470930
Konu :Gümrüksüz Satış Mağazalarına İlişkin İtfaiye Raporları
30.04.2026 / 121470930
DAĞITIM YERLERİNE
Bilindiği üzere 8/8/2017 tarihli ve 30148 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan
Gümrüksüz Satış Mağazaları Yönetmeliğinin
"Ön izin başvurusu, başvuruda aranan
belgeler ve başvurunun değerlendirilmesi" başlıklı 7
nci maddesinin ikinci fıkrasında, gümrüksüz satış mağazası açma ve işletme izni
başvurusunda aranan belgeler sayılmış olup, bu belgeler arasında "itfaiye raporu" bulunmamaktadır.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünden alınan
2/4/2026 tarihli ve 121442 sayılı yazıda ise özetle;
gümrüksüz satış mağazacılığı faaliyetleri için Genel Müdürlüğümüz tarafından
izin belgelerinin düzenlendiği, Genel Müdürlüklerince ise ilgili işyerlerine
sıhhi işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmekte olduğu, bu iki düzenlemenin
kapsam ve içeriklerinin birbirinden farklı olduğu, çalışma ruhsatları
kapsamında iş sağlığı ve güvenliği ile emniyet hususlarının önem arz ettiği,
Sivil Hava Ulaşımına Açık Havaalanlarında Yer Alan Terminaller ile Sıhhi
İşyerleri için İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında "Bu
Yönetmelik hükümlerine göre terminal işletme ruhsatı ya da sıhhi işyeri açma ve
çalışma ruhsatı alınmış olması, işyerinin faaliyeti ile ilgili özel mevzuatın
zorunlu kıldığı diğer izin, ruhsat ve tescil belgelerinin alınması gerekliliğini
ve sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. İşyerleri için bu bilgi ve belgelerin
takibi başvuru merciileri tarafından yapılır." hükmünün bulunduğu, bu
çerçevede her kamu kurumunun yetki ve sorumluluk alanının kendi mevzuatı
kapsamında değerlendirilmekte olduğu;
Diğer taraftan, bahse konu Yönetmeliğin 11 inci maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendinde; sıhhi işyerleri tarafından havaalanı
işletmecilerinin ARFF birimlerinden yangın raporunun alınması, yangına karşı
gerekli tedbirlerin sağlanması ve başvuru merciilerince belirli periyotlarla
yerinde denetim yapılması, raporların düzenlenmesi ve gerektiğinde Genel
Müdürlüğe sunulması gerektiğinin hüküm altına alındığı, buna ilişkin
gerekli denetimlerin Genel Müdürlüklerince yürütüldüğü belirtilmektedir.
Bu çerçevede, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün söz konusu yazısı
uyarınca, anılan Genel Müdürlüğün görev ve yetki alanında olan işyeri açma ve
çalışma ruhsatı düzenlenmesi aşamasında, gümrüksüz satış mağazası
işletmecisince itfaiye raporu sunulmasının zorunlu olduğu anlaşıldığından gümrüksüz
satış mağazası açma ve işletme izni başvuru aşamasında Bakanlığımızca ayrıca
itfaiye raporu aranılmasına gerek bulunmamaktadır.
Bilgi ve gereğini rica ederim.
Mustafa GÜMÜŞ
Bakan a.
Genel Müdür
Dağıtım:
Tüm Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlükleri
T.C.
ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü
Havaalanları Daire Başkanlığı
Sayı :E-87378461-170.02.99-121442
Konu :İtfaiye Raporları
02.04.2026 / 121442
TİCARET BAKANLIĞINA
(Gümrükler Genel Müdürlüğü)
İlgi :a) 09.03.2026 tarihli ve E-40216608-169.99[GGM-014]-00119781154 sayılı
yazınız.
b) 03.03.2018 tarihli ve 30349 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sivil Hava
Ulaşımına Açık
Havaalanlarında Yer Alan Terminaller ile Sıhhi İşyerleri için İşyeri Açma
ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik (SHY-33B).
Havaalanı terminallerinde bulunan ve tarafınızdan gümrüksüz mağaza/depo
izni verilmiş işyerlerine ilişkin olarak mevzuatınız açıklanarak gümrüksüz
satış mağazası işletmecilerinin faaliyet gösterdiği terminaller için alınmış
olan terminal yangın raporunun geçerliliği veya işyerleri için ayrıca yangın
raporu alınıp alınmayacağı hususlarında görüş talep edilen ilgi (a)'da kayıtlı
yazınız incelenmiştir.
Bilindiği üzere, hizmetlere ilişkin usul ve esaslar belirlenerek söz konusu
faaliyetler için Genel Müdürlüğünüz tarafından izin belgeleri düzenlenmekte,
Genel Müdürlüğümüzce ise ilgili işyerlerine sıhhi işyeri açma ve çalışma
ruhsatı verilmektedir. Bu iki düzenlemenin kapsam ve içerikleri birbirinden
farklı olup, çalışma ruhsatları kapsamında iş sağlığı ve güvenliği ile emniyet
hususları önem arz etmektedir.
Nitekim İlgi (b) Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci ve ikinci
fıkralarında, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile meslek kuruluşlarından
alınması gereken izinlere de yer verilmiş olup; ikinci fıkrada "Bu Yönetmelik hükümlerine göre terminal işletme
ruhsatı ya da sıhhi işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmış olması, işyerinin
faaliyeti ile ilgili özel mevzuatın zorunlu kıldığı diğer izin, ruhsat ve
tescil belgelerinin alınması gerekliliğini ve sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
İşyerleri için bu bilgi ve belgelerin takibi başvuru merciileri tarafından
yapılır." hükmü bulunmaktadır. Bu çerçevede her kamu kurumunun yetki ve sorumluluk
alanı kendi mevzuatı kapsamında değerlendirilmekte olup, aynı durum Genel
Müdürlüğümüz açısından da geçerlidir.
Diğer taraftan, İlgi (b) Yönetmeliğin 11 inci maddesinin birinci fıkrasının
(a) bendinde; sıhhi işyerleri tarafından havaalanı işletmecilerinin ARFF
birimlerinden yangın raporunun alınması, yangına karşı gerekli tedbirlerin
sağlanması ve başvuru merciilerince belirli periyotlarla yerinde denetim
yapılması, raporların düzenlenmesi ve gerektiğinde Genel Müdürlüğe sunulması
gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Söz konusu düzenlemede ifade edilen yangın raporu, doğrudan işyerine
ilişkin olup; terminal geneli için alınan yangın raporu ise duman dedektörleri,
sprinkler sistemleri, yangın tüpleri ve yangın dolapları gibi genel yangın
güvenliği unsurlarını kapsamaktadır. Ancak kapalı, yarı açık veya açık alan niteliğindeki
kiralanmış mahallerde; alınan yangın tedbirlerinin yeterliliği, kullanılan
ekipmanlar (ısıtıcılar vb.) ve faaliyet özelinde oluşabilecek riskler ayrıca
değerlendirilmesi gereken hususlar olup, bu sorumluluk alanı kiracı/işletmeciye
aittir.
Bu kapsamda, söz konusu mahaller için ayrıca yangın raporu alınması
gerekmekte olup, gerekli denetimler Genel Müdürlüğümüzce yürütülmektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Feyzullah ÇINAR
Genel Müdür V.
E.E.