Gümrük komisyonlarının görevine girdiği gerekçesiyle ceza mahkemelerince iade edilen dosyaların karara bağlanması

T.C. BAŞBAKANLIK GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.00.08.233.1999-V Konu :Yolcu beraberi eşya 26.10.2005 / 27495 yazıda ilgi tutulmuştur. Dayanak teşkil eden kanun 5607 Sayılı Kanun ile 31.03.2007 Tarihi itibariyle YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞTIR. 30.08.2005 / 22137 GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE İLGİ :10.06.2005 günlü 14503 sayılı yazımız. İlgide kayıtlı dağıtımlı yazımızda Hukuk Müşavirliğinin 31.05.2005 tarihli, 955 sayılı yazısından bahisle, 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanunun "Mahkemenin Görevi" başlıklı 1 inci maddesinde "Uyuşmazlık Mahkemesi; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile görevlendirilmiş, adli, idari ve askeri yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmeye yetkili ve bu kanunla kurulup görev yapan bağımsız bir yüksek mahkemedir. Özel Kanun uyarınca hakeme başvurulmasının zorunlu olduğu hallerde, eğer hakemlik görevi hakim tarafından yerine getirilmiş ise bu merci, davanın konusuna göre, yukarıdaki fıkrada yazılı adli ve idari yargı mercilerinden sayılır." hükmünün yer aldığı, Gümrük ve Yolcu Komisyonları, Kanunun 1 inci maddesinde sayılan yargı mercilerinden olmadığından mahkemeler ile Gümrük ve Yolcu Komisyonları arasında çıkan görev uyuşmazlığının Uyuşmazlık Mahkemesine götürülemeyeceği, 1684 sayılı Umumi Mahkemeler ve Karar Hakimleri ve Müstantiklerle Umumi ve Hususi Kaza Salahiyetini Haiz Makamlar Arasındaki İhtilafın Halli Hakkında Kanunun 1 inci maddesinde yer alan "Umumi mahkemeler, karar hakimleri ve müstantiklerle idare heyetleri ve sair kaza salahiyetini haiz makamlar arasında vazife ve salahiyet sebebiyle hadis olacak ihtilafların halli, Temyiz Mahkemesi Ceza Heyeti Umumiyesine aittir." hükmü uyarınca Mahkemeler ile Gümrük ve Yolcu komisyonları arasında çıkan olumsuz görev uyuşmazlıklarının 1684 sayılı Kanun uyarınca Yargıtay Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesinin gerektiği belirtilmiştir. Konu ile ilgili olarak Mersin Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüğünden alınan 25.07.2005 tarihli 3431 sayılı yazıda, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2005/YYB-27 esas, 2005/42 sayılı kararında, "Teşekkül halinde kaçakçılık suçundan sanıklar hakkında açılan kamu davasında yargılama yapan Mersin 1. Ağır Ceza Mahkemesince eylemin 4926 sayılı Yasanın 14. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği ve bu eylemle ilgili karar verme yetkisinin aynı Yasanın 26. maddesi uyarınca Gümrük komisyonuna ait bulunduğu, Gümrük Komisyonunca da, eylemin 4926 sayılı Yasanın 3/a-l maddesinde düzenlenen kaçakçılık suçunu oluşturduğu, görüşüyle verilen görevsizlik kararları üzerine Mersin 1. Ağır Ceza Mahkemesince görev uyuşmazlığı doğduğundan bahisle, görev uyuşmazlığının giderilmesi için dosya, C.Başsavcılığı aracılığı ile Yargıtay Ceza kuruluna gönderildiği, 1684 sayılı Yasanın 1. maddesi uyarınca ihtilafların halli, Temyiz Mahkemesi Ceza Heyeti Umumiyesine ait olduğunun hükmü yer aldığı, Bu hüküm gereğince Ceza Genel kurulunca çözülmesi gereken bir görev veya yetki uyuşmazlığından söz edilebilmesi için, uyuşmazlığın mahkemeler ile il veya ilçe idare kurulları ya da yargı yetkisi bulunan diğer makamlar arasında doğması gerekir. Cumhuriyet Başsavcılığı, Kaymakamlık, Valilik, Gümrük Komisyonu gibi makamlar maddede belirtilen yargı yetkisini haz makamlardan değildir. Sanıkların eylemi Mersin 1. Ağır Ceza Mahkemesince 4926 sayılı Yasanın 14.m Gümrük Komisyonları tarafından ise aynı Yasanın 3/a-l maddesi kapsamında değerlendirilerek, görevsizlik kararı verilmiş ve bu kararlar yasal yollara başvurulmadığından kesinleşmiş ise de, Gümrük Komisyonu 1684 sayılı Yasanın 1. maddesinde belirtilen yargı yetkisini haiz mercilerden olmadığından, bu aşamada Ceza Genel Kurulunca çözümlenecek bir görev uyuşmazlığından söz etmeye olanak yoktur. Bu itibarla yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler ışığında dosyanın incelenmeksizin mahalline iadesine karar verilmelidir" denildiği bildirilmiştir. Bu defa Hukuk Müşavirliğinden alınan 17.08.2005 tarihli 1415 sayılı yazıda, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 5 inci maddesinin 2 nci fıkrasında "Adli yargı, içerisindeki mahkemeler bakımından verilen görevsizlik kararlarına karşı itiraz yoluna gidilebilir" hükmünün yer aldığı, Kanunun 267 ila 271 inci maddeleri arasında da 'itiraz' yolunun düzenlendiği, Kanunun 268 inci maddesine göre ilgililerin kararı öğrendikleri tarihten itibaren 7 gün içinde karara itiraz edebilecekleri, Bu hükümler uyarınca 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa dayanılarak açılan davalarda Ceza Mahkemelerince suçun Gümrük Komisyonunun görevine girdiği gerekçesiyle verilen görevsizlik kararlarına karşı süresi içerisinde itiraz yoluna gidilmesi, itiraz merciinin mahkemenin görevsizlik kararını onaması halinde artık Gümrük Komisyonunca görevsizlik kararı verilmeyerek dosyanın incelenerek karara bağlanmasının gerektiği belirtilmiştir. Bilgi edinilmesi ve Hukuk Müşavirliğinin görüşü doğrultusunda gereğini rica ederim. Müsteşar a. Asım USANMAZ Genel Müdür Yrd.V. DAĞITIM: Tüm Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlükleri