TIR Sisteminden ihraç edilen yerli ve yabancı firmaların takibi ile bunların TIR Karnesi ile gümrüklü eşya taşıyamayacağı

T.C. BAŞBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Kontrol Genel Müdürlüğü Sayı : B.02.1.GÜM.0.08.00.29/ Konu : TIR Sisteminden ihraç 27.04.2009 / 8758 yazıda ilgi tutulmuştur. 30.11.2007 / 23424 GÜMRÜK VE MUHAFAZA BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE Bilindiği üzere, Uluslar arası TIR Sözleşmesi Madde 38 hükmü uyarınca yerli ve yabancı firmalar hakkında geçici veya daimi ihraç (TIR Sisteminden yararlanma hakkının askıya alınması) kararı alınmakta ve bu husus en hızlı şekilde Başmüdürlüklere bildirilmektedir. Konuya ilişkin olarak, Genel Müdürlüğümüze intikal eden, bilgilerden TIR Sisteminden ihraç edilen firmalar hakkında ne şekilde işlem yapılacağı konusunda tereddüt hasıl olduğu anlaşılmış olup bu firmalara ilişkin işlemlerin açıklanmasına ihtiyaç duyulmuştur. Buna göre, TIR Sisteminden ihraç edilen yerli ve yabancı firmalara ilişkin olarak; 1. Yerli firmaların kodları TIR/Transit Takip Programından Genel Müdürlüğümüzce silinmekte olup, yerli firma kodu TIR/Transit Takip Programında bulunamıyor ise firmanın TIR Sisteminden ihraç edilmiş/tezkiyesi iptal edilmiş sayılması, firma aksini iddia ediyorsa Genel Müdürlüğümüze başvurması yönünde bilgilendirilmesi gerekmektedir. Bu itibarla, ilgili gümrüğün Genel Müdürlüğümüz ile yazışma yapmasına gerek bulunmamaktadır. Yabancı firmaların kodlarının TIR/Transit Takip Programına Genel Müdürlüğümüzce girilmesi imkanı bulunmadığından, "firma kodu" alanı yabancı firmalar için veri girişine açık olup, bu itibarla ihraç edilen yabancı firmalara ilişkin olarak TIR/Transit Takip Programında tam anlamıyla bir kısıtlama yapılmamaktadır. Bununla birlikte, bir yabancı firma ihraç edildiğinde, Muhabere ve Elektronik Dairesi Başkanlığınca sözkonusu firmanın TIR/Transit Takip Programında o güne kadar kaydedilmiş kodu silinmekte olup, ihraç süresi içerisinde bu kod gümrük idarelerinde girilmeye çalışıldığında sistem "Firma kodu yanlış" uyarısı vermektedir. Bu nedenle, yabancı firmalara ilişkin olarak TIR/Transit Takip Programında tam anlamıyla bir kısıtlama yapılamadığından bunların takibinin firmanın ihracına ilişkin dağıtımlı yazımız doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte, yabancı firmalar için TIR/Transit Takip Programında "Firma kodu yanlış" uyarısı alındığında, ülke veya kefil kuruluş karakterlerinin girişinde memur tarafından bir hata yapılmadıysa firmanın ihraç edilmiş sayılması gerekmektedir. 2. TIR Sisteminden ihraç süresi boyunca firmanın TIR Sisteminden yararlanma hakkı askıya alınmış olup TIR karnesi teminatı da bulunmadığından, sınır kapılarında (Türkiye'ye giriş) veya iç gümrüklerde (yükleme), ithalat, transit, ihracat vb. rejim ayrımı gözetmeksizin, hiçbir şekilde TIR karnesi açılması sözkonusu olmayacak, Volet-1 sayfasına işlem yapılmayacaktır. Bu husus, parsiyel yüklemeler de yapılacak Volet-1 işlemlerini de kapsamaktadır. Bu durumda, ilgili firmanın talep etmesi halinde Gümrük Kanununun transite ilişkin hükümleri kapsamında aracın çıkış veya varış gümrüğüne sevki sağlanabilecektir. 3. TIR Sisteminden ihraç tarihinden önce Volet-1 sayfasına işlem yapılarak ilgili gümrüğüne sevk edilmiş olan araçlar hakkında: a) Sevk gümrüğünün sınır (çıkış) gümrük idaresi olması halinde: TIR karnesi muhteviyatı yükün tam tespitinin yapılarak Volet-2 sayfasına gerekli meşruhat düşülüp, TIR karnesinin manüel olarak sonlandırılarak, TIR/Transit Takip Programına veri girişi yapılabilmesi için Genel Müdürlüğümüze gönderilmesi ve Kara Kapıları Takip Programından düşümünün sağlanarak aracın yurt dışı edilmesi, b) Sevk gümrüğünün iç gümrük idaresi (varış gümrüğü) olması halinde: aracın varış gümrüğüne ulaşmasına müteakip, BİLGE Sisteminde özet beyan oluşturulabilmesi için TIR/Transit Takip Programında firma kodunun geçici süreyle açılması amacıyla, durumun derhal Genel Müdürlüğümüze bir yazı ile bildirilmesi ve verilecek talimat doğrultusunda işlem yapılması, c) Parsiyel yüklemelerde; sevk gümrüğünün yük alınacak ikinci/üçüncü gümrük idaresi olması halinde, Volet-2 sayfasına gerekli meşruhat düşülüp, TIR karnesi manüel olarak sonlandırılarak TIR/Transit Takip Programına veri girişi yapılabilmesi için, Genel Müdürlüğümüze gönderilmesi ve taşımanın bundan sonra kalan bölümü için, 2. fıkrada da belirtildiği üzere, hiçbir şekilde TIR karnesi Volet-1 sayfasına işlem yapılmayıp firmanın talep etmesi halinde Gümrük Kanununun transite ilişkin hükümleri kapsamında aracın çıkış gümrüğüne sevkinin sağlanması, Gerekmektedir. Bilgi alınmasını ve bağlantınız Gümrük Müdürlüklerinin bilgilendirilerek ihraç edilen firmalara ilişkin işlemler yapılırken yukarıda belirtilen hususlar doğrultusunda hareket edilmesinin sağlanmasını rica ederim. Haydar GÖÇER Müsteşar a. Genel Müdür DAĞITIM: Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüklerine