Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu
KAMU MALÎ YÖNETİMİ VE KONTROL KANUNU
Kanun Numarası:
5018
Yayımlandığı Resmî Gazete: Tarih: 24/12/2003 Sayı: 25326
Cumhurbaşkanlığı sistemine geçiş sonrası 10.7.2018 Tarihli tüm
değişiklikler dahil metindir.
09.7.2018 ve öncesi 5018 s.Kanun için tıklayın
İhtiyaçlarının DMO Genel Müdürlüğünce Karşılanması
Hk Karar
2645
Kamu
Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
İç Denetim ile ilgili Mevzuat
Harcama Yetkilileri Hakkında
Genel Tebliğ
GTB İş Sürekliliği İlkeleri Yönergesi
Ön Mali Kontrol İşlemleri Yönergesi
e-Teminat Mektuplarının Muhasebe
Birimlerine İletilmesi Hakkında Genel Tebliğ Sıra
No:63
Parasal Sınırlar Hakkında Tebliğ Sıra No:94e-Teminat Mektubu Hakkında Tebliğ Sıra No:88
Harcamaların Elektronik Ortamda
Gerçekleştirilmesi Hakkında Genel Tebliğ Sıra
No:78
Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel
Tebliği Fazla veya Yersiz Ödenen Aylıkların Geri Alınması Sıra
No 83
Genelgeler 1 2 3 4 5 6Tasarruf 7 8
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32
ü Mali saydamlık Madde 07
ü Harcama yetkisi ve yetkilisi Madde 31
ü Taşınır ve taşınmaz işlemleri Madde 44
ü Muhasebe hizmeti ve muhasebe yetkilisinin yetki ve sorumlulukları MADDE 61
ü Ödenek Üstü Harcama Madde 70
ü Yürürlükten kaldırılan hükümler Madde 81
ü Geçici Madde 5
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam
ve Tanımlar
Amaç
Madde 1- Bu
Kanunun amacı, kalkınma planları ve programlarda yer alan politika ve hedefler
doğrultusunda kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde elde
edilmesi ve kullanılmasını, hesap verebilirliği ve malî saydamlığı sağlamak
üzere, kamu malî yönetiminin yapısını ve işleyişini, kamu bütçelerinin
hazırlanmasını, uygulanmasını, tüm malî işlemlerin muhasebeleştirilmesini,
raporlanmasını ve malî kontrolü düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2- Bu
Kanun, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları
ve mahallî idarelerden oluşan genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin malî
yönetim ve kontrolünü kapsar.
Avrupa Birliği
fonları ile yurt içi ve yurt dışından kamu idarelerine sağlanan kaynakların
kullanımı ve kontrolü de uluslararası anlaşmaların hükümleri saklı kalmak
kaydıyla, bu Kanun hükümlerine tâbidir.
Düzenleyici ve
denetleyici kurumlar, bu Kanunun sadece 3, 7, 8, 12, 15, 17, 18, 19, 25, 42, 43,
44, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 68 ve 76 78 ncı maddelerine tâbidir.
Tanımlar
Madde 3-
Münhasıran bu Kanunun uygulanmasında;
a) Genel yönetim
kapsamındaki kamu idareleri: Uluslararası sınıflandırmalara göre belirlenmiş
olan, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları ve
mahallî idareleri,
b) Merkezî
yönetim kapsamındaki kamu idareleri: Bu Kanuna ekli (I),
(II) ve (III)
sayılı cetvellerde yer alan kamu idarelerini,
c) Düzenleyici
ve denetleyici kurumlar: Bu Kanuna ekli (III) sayılı cetvelde yer alan
kurumları,
d) Sosyal
güvenlik kurumları: Bu Kanuna ekli (IV) sayılı
cetvelde yer alan kamu kurumlarını,
e) Mahallî
idare: Yetkileri belirli bir coğrafi alan ve hizmetlerle sınırlı olarak kamusal
faaliyet gösteren belediye, il özel idaresi ile bunlara bağlı veya bunların
kurdukları veya üye oldukları birlik ve idareleri,
f) Bütçe:
Belirli bir dönemdeki gelir ve gider tahminleri ile bunların uygulanmasına
ilişkin hususları gösteren ve usulüne uygun olarak yürürlüğe konulan
belgeyi,
g) Kamu
kaynakları: Borçlanma suretiyle elde edilen imkânlar dahil kamuya ait gelirler, taşınır ve taşınmazlar,
hesaplarda bulunan para, alacak ve haklar ile her türlü değerleri,
h) Kamu gideri:
Kanunlarına veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine dayanılarak yaptırılan iş,
alınan mal ve hizmet bedelleri, sosyal güvenlik katkı payları, iç ve dış borç
faizleri, borçlanma genel giderleri, borçlanma araçlarının iskontolu satışından
doğan farklar, ekonomik, malî ve sosyal transferler, verilen bağış ve yardımlar
ile diğer giderleri,
i) Kamu geliri:
Kanunlarına dayanılarak toplanan vergi, resim, harç, fon kesintisi, pay veya
benzeri gelirler, faiz, zam ve ceza gelirleri, taşınır ve taşınmazlardan elde
edilen her türlü gelirler ile hizmet karşılığı elde edilen gelirler, borçlanma
araçlarının primli satışı suretiyle elde edilen gelirler, sosyal güvenlik primi
kesintileri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirleri,
j) Özel gelir:
Genel bütçe kapsamındaki idarelerin kamu görevi ve hizmeti dışında ilgili
kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen faaliyetlerinden
ve fiyatlandırılabilir nitelikteki mal ve hizmet teslimlerinden sağlanan ve
genel bütçede gösterilen gelirleri,
k) Harcama
birimi: Kamu idaresi bütçesinde ödenek tahsis edilen ve harcama yetkisi bulunan birimi,
l) Kamu malî
yönetimi: Kamu kaynaklarının tanımlanmış standartlara uygun olarak etkili,
ekonomik ve verimli kullanılmasını sağlayacak yasal ve yönetsel sistem ve
süreçleri,
m) Malî kontrol:
Kamu kaynaklarının belirlenmiş amaçlar doğrultusunda, ilgili mevzuatla
belirlenen kurallara uygun, etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde
kullanılmasını sağlamak için oluşturulan kontrol sistemi ile kurumsal yapı,
yöntem ve süreçleri,
n) Stratejik
plan: Kamu idarelerinin orta ve uzun vadeli amaçlarını, temel ilke ve
politikalarını, hedef ve önceliklerini, performans ölçütlerini, bunlara ulaşmak
için izlenecek yöntemler ile kaynak dağılımlarını içeren planı,
o) Malî yıl:
Takvim yılını,
İfade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Kamu Maliyesi
Kamu maliyesi
Madde 4-
Kamu maliyesi; gelirlerin toplanması, harcamaların yapılması, açıkların finansmanı,
kamunun varlık ve borçları ile diğer yükümlülüklerinin yönetimini kapsar.
Kamu maliyesi,
merkezden ve yerinden yönetim esaslarına göre yürütülür. Kamu idarelerinin
görevleri, ilgili kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde açık
olarak belirlenir ve kaynakların dağıtımında esas alınır.
Kamu maliyesinin temel ilkeleri
Madde 5-
Kamu maliyesinin temel ilkeleri şunlardır:
a) Kamu malî
yönetimi uyumlu bir bütün olarak oluşturulur ve yürütülür.
b) Kamu maliyesi,
kamu görevlilerinin hesap verebilmelerini sağlayacak şekilde uygulanır.
c) Maliye
politikası, makroekonomik ve sosyal hedefler ile uyumlu bir şekilde oluşturulur
ve yürütülür.
d) Kamu malî
yönetimi Türkiye Büyük Millet Meclisinin bütçe hakkına uygun şekilde yürütülür.
e) Kamu malî yönetimi malî disiplini sağlar.
f) Kamu malî yönetimi ekonomik, malî ve sosyal
etkinliği birlikte sağlayacak şekilde kamusal tercihlerin oluşması için gerekli
ortamı yaratır.
g) Kamu idarelerinin mal ve hizmet üretimi ile
ihtiyaçlarının karşılanmasında, ekonomik veya sosyal verimlilik ilkelerine
uygun olarak maliyet-fayda veya maliyet-etkinlik ile gerekli görülen diğer
ekonomik ve sosyal analizlerin yapılması esastır.
İlgili kanunlardaki hükümler saklı kalmak kaydıyla,
kamu maliyesi ilkelerinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Cumhurbaşkanı
tarafından belirlenir ve izlenir.
Hazine birliği
Madde 6-
Merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin gelir, gider, tahsilat, ödeme,
nakit planlaması ve borç yönetimi Hazine birliğini sağlayacak şekilde
yürütülür.
Bu Kanuna ekli (I) sayılı cetvelde
yer alan kamu idarelerinin tüm gelirleri Hazine veznelerine girer, giderleri bu
veznelerden ödenir. Bu idareler özel vezne açamaz.
Her türlü iç ve dış borçlanma, yurt dışından hibe
alınması, borç ve hibe verilmesi ve bunlara ilişkin geri ödemeler, Hazine
garantileri, Hazine alacakları, nakit yönetimi ve bunlarla ilgili diğer
hususlarda 9.12.1994 tarihli ve 4059 sayılı, 28.3.2002 tarihli ve 4749 sayılı
Kanun hükümleri uygulanır.
Bu Kanuna ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kamu
idarelerinin muhasebe hizmetlerini yürüten muhasebe birimlerince
gerçekleştirilen tahsilât ve ödeme işlemleri, güvenli elektronik imza
kullanılarak veya Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenecek güvenlik
kriterlerine uygun olarak elektronik ortamda verilecek talimatlar çerçevesinde
bu Banka aracılığıyla gerçekleştirilebilir. Genel yönetim kapsamındaki diğer
kamu idarelerini uygulama kapsamına almaya ve uygulamaya ilişkin usul ve
esasları belirlemeye Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının görüşünü almak
suretiyle Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Kamu Kaynağının Kullanılmasının Genel Esasları
Malî
saydamlık
Madde 7- Her
türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında denetimin sağlanması
amacıyla kamuoyu zamanında bilgilendirilir. Bu amaçla;
a) Görev, yetki ve sorumlulukların açık olarak
tanımlanması,
b) Hükümet politikaları, kalkınma planları, yıllık
programlar, stratejik planlar ile bütçelerin hazırlanması, yetkili organlarda
görüşülmesi, uygulanması ve uygulama sonuçları ile raporların kamuoyuna açık ve
ulaşılabilir olması,
c) Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri
tarafından sağlanan teşvik ve desteklemelerin bir yılı geçmemek üzere belirli
dönemler itibarıyla kamuoyuna açıklanması,
d) Kamu hesaplarının standart bir muhasebe sistemi ve
genel kabul görmüş muhasebe prensiplerine uygun bir muhasebe düzenine göre
oluşturulması,
Zorunludur.
Malî saydamlığın sağlanması için gerekli düzenlemelerin
yapılması ve önlemlerin alınmasından kamu idareleri sorumlu olup, bu hususlar Hazine
ve Maliye Bakanlığınca izlenir.
Hesap
verme sorumluluğu
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 8- Her
türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili
olanlar, kaynakların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak elde
edilmesinden, kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve
kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumludur ve
yetkili kılınmış mercilere hesap vermek zorundadır.
Stratejik planlama ve performans esaslı program bütçe[1]
Genelgeler 1 Tasarruflu
yazılar 1
Madde 9-
Kamu idareleri; kalkınma planları, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen
politikalar, programlar, ilgili mevzuat ve benimsedikleri temel ilkeler
çerçevesinde geleceğe ilişkin misyon ve vizyonlarını oluşturmak,
stratejik amaçlar ve ölçülebilir hedefler saptamak, performanslarını önceden
belirlenmiş olan göstergeler doğrultusunda ölçmek ve bu sürecin izleme ve
değerlendirmesini yapmak amacıyla katılımcı yöntemlerle stratejik plan
hazırlarlar.
Kamu idareleri, kamu hizmetlerinin istenilen düzeyde
ve kalitede sunulabilmesi için bütçeleri ile program ve proje bazında kaynak
tahsislerini; stratejik planlarına, yıllık amaç ve hedefleri ile performans
göstergelerine dayandırmak zorundadırlar.
Stratejik plan hazırlamakla yükümlü olacak kamu
idarelerinin ve stratejik planlama sürecine ilişkin takvimin tespitine,
stratejik planların politikalar, kalkınma planı ve programlarla
ilişkilendirilmesine yönelik usul ve esaslar Cumhurbaşkanı tarafından
belirlenir.
Kamu idareleri, program bütçeye uygun olarak
yürütecekleri faaliyetler ile bunların kaynak ihtiyacını, amaç, hedef ve
performans göstergelerini içeren performans programı hazırlar. (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)[2]
Kamu idareleri bütçelerini, kalkınma planı,
Cumhurbaşkanlığı programı, orta vadeli program, (…)[3] Cumhurbaşkanlığı yıllık programı, stratejik planları
ile program yapısına uyumlu şekilde ve performans esasına dayalı olarak
hazırlar(Birinci cümle, 16.10.2020 tarihli
ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik).[4] Kamu idarelerinin bütçelerinin stratejik planlarda
belirlenen performans göstergelerine uygunluğu ve idarelerin bu çerçevede
yürütecekleri faaliyetler ile performans esaslı bütçelemeye ilişkin diğer hususlar
Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.
Kamu idareleri, bütçeleri ile stratejik plan ve
performans programlarını izlemek ve değerlendirmek amacıyla nesnel, sistematik
ve düzenli olarak veri toplar ve analiz eder. İzleme ve değerlendirme sonuçları
idare faaliyet raporlarında gösterilir. (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile eklenmiştir)
Cumhurbaşkanı tarafından ilgili kamu idaresi için
uygun görülen performans göstergeleri, kuruluşların bütçelerinde yer alır.
Performans denetimleri bu göstergeler çerçevesinde gerçekleştirilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Bakanların
ve Üst Yöneticilerin Hesap Verme Sorumluluğu
Bakanlar
Madde 10-
Bakanlar, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen politikaların uygulanması ile
bakanlıkların ve bakanlıklara bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşların stratejik
planları ile bütçelerinin kalkınma planlarına, yıllık programlara uygun olarak
hazırlanması ve uygulanmasından, bu çerçevede diğer bakanlıklarla koordinasyon
ve işbirliğini sağlamaktan sorumludur. Bu sorumluluk, Yükseköğretim Kurulu,
Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı, üniversiteler ve yüksek
teknoloji enstitüleri için Millî Eğitim Bakanına, mahallî idareler için Çevre ve Şehircilik[5] Bakanına aittir.
Bakanlar, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve
verimli kullanılması ile hukuki ve mali konularda Cumhurbaşkanına karşı
sorumludurlar.
Bakanlar; idarelerinin amaçları, hedefleri,
stratejileri, varlıkları, yükümlülükleri ve yıllık performans programları
konusunda her malî yılın ilk ayı içinde kamuoyunu bilgilendirirler.
Üst yöneticiler
Harcama Yetkilileri Hakkında
Genel Tebliğ
Genelgeler 1
Madde 11-
Bakanlıklarda ve diğer kamu idarelerinde en üst yönetici, il özel idarelerinde
vali ve belediyelerde belediye başkanı üst yöneticidir. Bakanlıklarda en üst
yönetici Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.
Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarının ve
bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve
performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve
uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve
verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye
kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin
gözetilmesi, izlenmesi ve kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen
görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise
meclislerine karşı sorumludurlar.
Üst yöneticiler, bu sorumluluğun gereklerini harcama
yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine
getirirler.
İKİNCİ KISIM
Kamu İdare Bütçeleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel
Hükümler
Bütçe türleri
ve kapsamı
Madde 12-
Genel yönetim kapsamındaki idarelerin bütçeleri; merkezî yönetim bütçesi,
sosyal güvenlik kurumları bütçeleri ve mahallî idareler bütçeleri olarak
hazırlanır ve uygulanır. Kamu idarelerince bunlar dışında herhangi bir ad
altında bütçe oluşturulamaz.
Merkezî yönetim
bütçesi, bu Kanuna ekli (I), (II) ve (III) sayılı cetvellerde yer alan kamu idarelerinin
bütçelerinden oluşur.
Genel bütçe,
Devlet tüzel kişiliğine dahil olan ve bu Kanuna ekli (I) sayılı cetvelde yer
alan kamu idarelerinin bütçesidir.
Özel bütçe, bir
bakanlığa bağlı veya ilgili olarak belirli bir kamu hizmetini yürütmek üzere
kurulan, gelir tahsis edilen, bu gelirlerden harcama yapma yetkisi verilen,
kuruluş ve çalışma esasları kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenen
ve bu Kanuna ekli (II) sayılı cetvelde yer alan her bir kamu idaresinin
bütçesidir.
Düzenleyici ve
denetleyici kurum bütçesi, kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurul,
kurum veya üst kurul şeklinde teşkilatlanan ve bu Kanuna ekli (III) sayılı
cetvelde yer alan her bir düzenleyici ve denetleyici kurumun bütçesidir.
Sosyal güvenlik
kurumu bütçesi, sosyal güvenlik hizmeti sunmak üzere, kanunla veya
Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulan ve bu Kanuna ekli (IV) sayılı cetvelde
yer alan her bir kamu idaresinin bütçesidir.
Mahallî idare
bütçesi, mahallî idare kapsamındaki kamu idarelerinin bütçesidir.
Bütçe ilkeleri
Madde 13-
Bütçelerin hazırlanması, uygulanması ve kontrolünde aşağıdaki ilkelere uyulur:
a) Bütçelerin
hazırlanması ve uygulanmasında, makroekonomik istikrarla birlikte
sürdürülebilir kalkınmayı sağlamak esastır.
b) Kamu
idarelerine bütçeyle verilen harcama yetkisi, kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı
kararnameleriyle düzenlenen görev ve hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla
kullanılır.
c) Bütçeler
kalkınma planı ve programlarda yer alan politika, hedef ve önceliklere uygun
şekilde, idarelerin stratejik planları ile performans ölçütlerine ve
fayda-maliyet analizine göre hazırlanır, uygulanır ve kontrol edilir.
d) Bütçeler,
stratejik planlar dikkate alınarak izleyen iki yılın bütçe tahminleriyle
birlikte görüşülür ve değerlendirilir.
e) Bütçe, kamu
malî işlemlerinin kapsamlı ve saydam bir şekilde görünmesini sağlar.
f) Tüm gelir ve
giderler gayri safi olarak bütçelerde gösterilir.
g) Belirli
gelirlerin belirli giderlere tahsis edilmemesi esastır.
h) Bütçelerde
gelir ve gider denkliğinin sağlanması esastır.
i) Bütçeler, ait
olduğu yıl başlamadan önce Türkiye Büyük Millet Meclisi veya yetkili organlarca
kabul edilmedikçe veya onaylanmadıkça uygulanamaz.
j) Bütçelerde,
bütçeyi ilgilendirmeyen hususlara yer verilmez.
k) Bütçeler, program yapısı esas alınarak kurumsal ve
ekonomik sonuçların görülmesini sağlayacak şekilde Cumhurbaşkanlığınca
uluslararası standartlara uygun olarak belirlenen bir sınıflandırmaya tabi
tutularak hazırlanır ve uygulanır. (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)[6]
l) Bütçe gelir
ve gider tahminleri ile uygulama sonuçlarının raporlanmasında açıklık, doğruluk
ve malî saydamlık esas alınır.
m) Kamu
idarelerinin tüm gelir ve giderleri bütçelerinde gösterilir.
n) Kamu
hizmetleri, bütçelere konulacak ödeneklerle, mevzuatla belirlenmiş yöntem, ilke
ve amaçlara uygun olarak gerçekleştirilir.
o) Bütçelerde,
ödenekler belirli amaçları gerçekleştirmek üzere tahsis edilir.
Gelir ve
giderleri etkileyecek kanun teklifleri
Madde 14- Kamu
gelirlerinin azalmasına veya kamu giderlerinin artmasına neden olacak ve kamu
idarelerini yükümlülük altına sokacak kanun tekliflerinin getireceği malî yük,
orta vadeli program (…)[7] çerçevesinde, en az üç yıllık dönem için hesaplanır
ve tekliflere eklenir. Sosyal güvenliğe yönelik kanun tekliflerinde ise en az
yirmi yıllık aktüeryal hesaplara yer verilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Merkezî
Yönetim Bütçe Kanunu
Merkezî
yönetim bütçe kanununun kapsamı ve düzeni
Madde 15-
Merkezî yönetim bütçe kanunu, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin
gelir ve gider tahminlerini gösteren, bunların uygulanmasına ve yürütülmesine
yetki ve izin veren kanundur.
Merkezî yönetim
bütçe kanununda; yılı ve izleyen iki yılın gelir ve gider tahminleri, varsa
bütçe açığının veya fazlasının tutarı, açığın nasıl kapatılacağı veya fazlanın
nasıl kullanılacağı, vergi muafiyeti, istisnası ve indirimleri ile benzeri
uygulamalar nedeniyle vazgeçilen vergi gelirleri, borçlanma ve garanti
sınırları, bütçelerin uygulanmasında tanınacak yetkiler, bağlı cetveller, malî
yıl içinde gelir ve giderlere yönelik olarak uygulanacak hükümler yer alır. Merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin her birinin
gelir-gider tahminleri, merkezî yönetim bütçe kanununda ayrı bölüm veya
cetvellerde gösterilebilir.
Merkezî yönetim bütçe kanununun gider cetvelinin
bölümleri, analitik bütçe sınıflandırması esas alınarak programlar itibarıyla
düzenlenir. (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)[8]
İlgili mevzuatta giderlere ilişkin olarak yer alan
"Tertip" deyimi program sınıflandırmasının ilk düzeyini, kurumsal ve finansman
tipi sınıflandırmanın bütün düzeyleri ile ekonomik sınıflandırmanın ilk iki
düzeyini, borç ödemeleri yönünden "ilgili hizmet tertibi" deyimi borç konusu
hizmetlerin yürütüldüğü ilgili tertipleri ifade eder.
(16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)[9]
Orta vadeli
program (…)[10] ve bütçe hazırlama rehberi
Madde 16- Cumhurbaşkanlığı
merkezî yönetim bütçe kanunu teklifini hazırlar ve bu amaçla ilgili kamu
idareleri arasında koordinasyonu sağlar.
Merkezî yönetim
bütçesinin hazırlanma süreci, Cumhurbaşkanı tarafından en geç Eylül ayının ilk
haftası sonuna kadar kalkınma planları, stratejik planlar ve genel ekonomik
koşulların gerekleri doğrultusunda makro politikaları, ilkeleri, hedef ve
gösterge niteliğindeki temel ekonomik büyüklükleri , gelecek üç yıla ilişkin
toplam gelir ve gider tahminlerini, bütçe dengesi ve borçlanma durumu ile kamu
idarelerinin ödenek teklif tavanlarını içeren[11] orta vadeli programın Resmî Gazete'de yayımlanması
ile başlar.
(…) (25.05.2021
/ 31491 sayılı R.G. 7319 s.k. ile yürürlükten kaldırılmıştır)[12]
Bu doğrultuda,
kamu idarelerinin bütçe tekliflerini ve yatırım programını hazırlama sürecini
yönlendirmek üzere; Bütçe Çağrısı ve eki Bütçe Hazırlama Rehberi ile Yatırım Genelgesi
ve eki Yatırım Programı Hazırlama Rehberi Cumhurbaşkanlığı tarafından
hazırlanarak en geç Eylül ayının onbeşine kadar Resmî Gazete'de
yayımlanır.
Bütçe Hazırlama
Rehberi ile Yatırım Programı Hazırlama Rehberi, bütçe tekliflerinin
hazırlanmasına esas olmak üzere, kamu idarelerince uyulması gereken genel
ilkeleri, nesnel ve ölçülebilir standartları, hesaplama yöntemlerini, bunlara
ilişkin olarak kullanılacak cetvel ve tablo örneklerini ve diğer bilgileri
içerir.
Merkezî yönetim
bütçesinin hazırlanması
Madde 17-
Gelir ve gider tekliflerinin hazırlanmasında;
a) Programda[13] belirlenen temel büyüklükler ile ilke ve esaslar,
b) Kalkınma
planı ve yıllık program öncelikleri ile
kurumun stratejik planları çerçevesinde belirlenmiş ödenek tavanları,
c) Kamu
idarelerinin stratejik planları ile uyumlu çok yıllı bütçeleme anlayışı,
d) İdarenin
performans hedefleri,
Dikkate alınır.
Kamu idareleri,
merkez ve merkez dışı birimlerinin ödenek taleplerini dikkate alarak gider
tekliflerini hazırlar. Genel bütçe gelir teklifi Cumhurbaşkanlığı tarafından,
diğer bütçelerin gelir teklifleri ilgili idarelerce hazırlanır.
Gider ve gelir
teklifleri, ekonomik ve malî analiz yapılmasına imkân verecek, hesap
verilebilirliği ve saydamlığı sağlayacak şekilde, Cumhurbaşkanlığı tarafından uluslararası
standartlara uyumlu olarak belirlenen sınıflandırma sistemine göre hazırlanır.
Kamu idareleri,
stratejik planları ile Bütçe Hazırlama Rehberinde yer alan esaslar
çerçevesinde, bütçe gelir ve gider tekliflerini gerekçeli olarak hazırlar ve
yetkilileri tarafından imzalanmış olarak en geç Eylül ayı
sonuna kadar Cumhurbaşkanlığına gönderir.
Bütçe teklifleri
Cumhurbaşkanlığına verildikten sonra, kamu idarelerinin yetkilileriyle gider ve
gelir teklifleri hakkında görüşmeler yapılabilir.
Düzenleyici ve denetleyici kurumlar, bütçelerini üç
yıllık bütçeleme anlayışı, stratejik planları ve performans programları ile
program yapısını esas alarak bu Kanunda tanımlanan tertip düzeylerini içerecek
şekilde hazırlar. (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)[14]
Merkezî
yönetim bütçe kanun teklifinin sunulması
Madde 18- Merkezî
yönetim bütçe kanun teklifi malî yılbaşından en az yetmiş beş gün önce
Cumhurbaşkanı tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulur.
Merkezî yönetim
bütçe kanun teklifine, Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülmesi sırasında
dikkate alınmak üzere Cumhurbaşkanlığı tarafından;
a) Orta vadeli programı[15] da içeren bütçe gerekçesi,
b) Yıllık
ekonomik rapor,
c) Vergi
muafiyeti, istisnası ve indirimleri ile benzeri uygulamalar nedeniyle
vazgeçilen kamu gelirleri cetveli,
d) Kamu borç
yönetimi raporu,
e) Genel yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin son iki yıla ait bütçe gerçekleşmeleri ile
izleyen iki yıla ait gelir ve gider tahminleri,
f) Mahallî
idareler ve sosyal güvenlik kurumlarının bütçe tahminleri,
g) (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)
h) Merkezî
yönetim kapsamında olmayıp, merkezî yönetim bütçesinden yardım alan kamu
idareleri ile diğer kurum ve kuruluşların listesi,
Eklenir.
Türkiye Büyük
Millet Meclisi ve Sayıştay ile Düzenleyici ve denetleyici kurumlar, bütçelerini
Eylül ayı sonuna kadar doğrudan Türkiye Büyük Millet Meclisine, bir örneğini de
Cumhurbaşkanlığına gönderirler.
Merkezî
yönetim bütçe kanun teklifinin görüşülmesi
Madde 19-
Türkiye Büyük Millet Meclisi, merkezî yönetim bütçe kanun teklifiinin metnini
maddeler, gider ve gelir cetvellerini kamu idareleri itibarıyla görüşür ve
oylar. Merkezî yönetim bütçe kanunu malî yıl başından önce Resmî Gazetede
yayımlanır.
Kamu yatırım
programı, merkezî yönetim bütçe kanununa uygun olarak anılan Kanunun yürürlüğe
girdiği tarihten itibaren on beş gün içinde Cumhurbaşkanı kararıyla Resmî
Gazetede yayımlanır.
Merkezî yönetim
bütçe kanununun süresinde yürürlüğe konulamaması halinde, geçici bütçe kanunu
çıkarılır. Geçici bütçe ödenekleri, bir önceki yıl bütçe başlangıç
ödeneklerinin belirli bir oranı esas alınarak belirlenir. Geçici bütçe
kanununun da çıkarılamaması durumunda, yeni bütçe kanunu kabul edilinceye kadar
bir önceki yılın bütçesi yeniden değerleme oranına göre artırılarak uygulanır.
Cari yıl bütçesinin yürürlüğe girmesiyle geçici bütçe veya yeniden değerleme
oranına göre artırılarak belirlenen bütçe uygulaması sona erer ve o tarihe
kadar yapılan harcamalar ve girişilen yüklenmeler ile tahsil olunan gelirler
cari yıl bütçesine dahil edilir.
Merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerindeki ödeneklerin yetersiz kalması
halinde veya öngörülmeyen hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla, karşılığı
gelir gösterilmek kaydıyla, kanunla ek bütçe yapılabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bütçelerin
Uygulama Esasları
Tasarruflu Yazılar 1
Ödeneklerin
kullanılması
Madde 20-
Bütçe ödeneklerinin kullanılmasında aşağıda belirtilen esaslara uyulur:
(a) Genel bütçe
kapsamındaki kamu idareleri, ayrıntılı harcama programlarını hazırlar ve vize
edilmek üzere Cumhurbaşkanlığına gönderir. Bütçe ödenekleri, Cumhurbaşkanlığı
tarafından belirlenecek esaslar çerçevesinde, nakit planlaması da dikkate
alınarak vize edilen ayrıntılı harcama programları ve serbest bırakma
oranlarına göre kullanılır.
(b) Özel bütçeli
idareler ve sosyal güvenlik kurumları ayrıntılı finansman programlarını
hazırlar ve harcamalarını bu programa uygun olarak yaparlar.
(c) Ayrıntılı
harcama ve finansman programlarının hazırlanmasına, vize edilmesine,
uygulanmasına ve uygulamanın izlenmesine dair usûl ve esaslar Cumhurbaşkanlığı
tarafından belirlenir.
d) Kamu
idareleri, bütçelerinde yer alan ödeneklerin üzerinde harcama yapamaz. Bütçeyle
verilen ödenekler, tahsis edildikleri amaçlar doğrultusunda yılı içinde
yaptırılan iş, satın alınan mal ve hizmetler ile diğer giderlerin
karşılanmasında kullanılır. Ancak, ait olduğu malî yılda ödenemeyen ve emanet
hesabına alınamayan zamanaşımına uğramamış geçen yıllar borçları ile ilama
bağlı borçlar, ilgili kamu idaresinin cari yıl bütçesinden ödenir.
e) İlgili
mevzuatına göre, yılı içinde hizmetin gerektirdiği hâllerde Cumhurbaşkanlığı
tarafından belirlenen usûl ve esaslar çerçevesinde merkezî yönetim kapsamındaki
kamu idarelerinin bütçelerinde yeni tertipler, gelir kodları ve finansman
kodları açılabilir.
f) Cari yılda
kullanılmayan ödenekler yıl sonunda iptal edilir.
g) Genel veya
kısmi seferberlik, savaş ilanı veya zorunlu askeri hazırlıkların yapıldığı
olağanüstü hallerde Millî Savunma Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve
Sahil Güvenlik Komutanlığı bütçelerindeki mevcut ödenekler, bu idarelerin
ödenek toplamları aşılmamak şartıyla, birleştirilerek kullanılabilir. Bu durumda
da mevcut ödeneklerin yeterli olmaması halinde toplam ödenek tutarının yüzde on
beşine kadar ek harcama yapılabilir. Yukarıda sayılan hallerde sevk ve
intikalle ilgili giderler için, harcama yetkililerinin onayıyla
görevlendirilecek mutemetlere gereken miktarda avans verilebilir ve
gönderilecek ödeneğe istinaden bir ay içinde mahsup edilir.
Ödenek
aktarmaları
Madde 21- Merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçeleri
arasındaki ödenek aktarmaları kanunla yapılır. Ancak, harcamalarda tasarrufu
sağlamak, dengeli ve etkili bir bütçe politikasını gerçekleştirmek üzere genel
bütçe ödeneklerinin yüzde onunu geçmemek kaydıyla, merkezî yönetim kapsamındaki
kamu idarelerinin bütçeleri arasındaki ödenek aktarmalarına ilişkin yetki ve
işlemler ile usul ve esaslar merkezî yönetim bütçe kanununda belirlenir.
Merkezî yönetim kapsamındaki kamu
idareleri, aktarma yapılacak tertipteki ödeneğin yüzde yirmisine kadar kendi
bütçeleri içinde ödenek aktarması yapabilirler. Ancak, ihtiyaç halinde yüzde
yirmiyi aşan ödenek aktarma işlemlerini kurum bütçesinin başlangıç ödenekleri
toplamının yüzde yirmisini geçmemek üzere yapmaya Cumhurbaşkanlığı, yılı
yatırım programına ek yatırım cetvellerinde yer alan projelerde değişiklik
yapılması halinde değişikliğin gerektirdiği tertipler arası ödenek aktarması
işlemlerinin tamamını yapmaya ise ilgili idareler yetkilidir.
Kamu
idarelerinin bütçeleri içinde; personel giderleri tertiplerinden, aktarma
yapılmış tertiplerden ve yedek ödenekten aktarma yapılmış tertiplerden diğer
tertiplere ödenek aktarılamaz. Ancak, yılı yatırım programına ek yatırım
cetvellerinde yer alan projelerde değişiklik yapılması halinde, aktarma yapılan
tertiplerden diğer tertiplere ödenek aktarılabilir.
Merkez
dışı birimlere ödenek gönderme
Harcama Yetkilileri Hakkında
Genel Tebliğ
Madde 22-
Kamu idarelerinin merkez teşkilatı harcama yetkilileri, merkez dışı birimlere,
ihtiyaçlarında kullanılmak üzere Ödenek Gönderme Belgesi düzenlemek suretiyle
ödenek gönderirler.
Merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinde ödenek gönderilmesine ilişkin usul ve esasları
belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanı yetkilidir.
Yedek ödenek
Madde 23-
Merkezî yönetim bütçe kanununda belirtilen hizmet ve amaçları gerçekleştirmek,
ödenek yetersizliğini gidermek veya bütçelerde öngörülmeyen hizmetler için, bu
Kanuna ekli (I) sayılı cetvelde yer alan idareler ile (II) sayılı cetvelde yer alan idarelerden merkezî yönetim bütçe
kanununda gösterilecek olanların bütçelerine aktarılmak üzere, genel bütçe
ödeneklerinin yüzde ikisine kadar yedek
ödenek konulabilir. Bu ödenekten aktarma yapmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Malî yıl içinde
yedek ödenekten yapılan aktarmaların tür, tutar ve idareler itibarıyla
dağılımı, yılın bitimini takip eden on beş gün içinde Cumhurbaşkanlığı
tarafından ilan edilir.
Örtülü ödenek
Madde 24-
Örtülü ödenek; kapalı istihbarat ve kapalı savunma hizmetleri, Devletin millî
güvenliği ve yüksek menfaatleri ile Devlet itibarının gerekleri, siyasi, sosyal
ve kültürel amaçlar ve olağanüstü hizmetlerle ilgili Devlet ve Hükümet icapları
için kullanılmak üzere Cumhurbaşkanlığı bütçesine konulan ödenektir. Kanunlarla
veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen görevlerin gerektirdiği
istihbarat hizmetlerini yürüten diğer
kamu idarelerinin bütçelerine de örtülü ödenek konulabilir. Örtülü
ödenek, bu amaçlar dışında, Cumhurbaşkanının ve ailesinin kişisel harcamaları
ile siyasi partilerin idare, propaganda ve seçim ihtiyaçlarında kullanılamaz.
İlgili yılda bu amaçla tahsis edilen ödenekler toplamı, genel bütçe başlangıç
ödenekleri toplamının binde beşini geçemez.
Cumhurbaşkanlığı
ve diğer ilgili idare bütçelerinde yer alan örtülü ödeneklerin kullanılma yeri,
giderin kimin tarafından yapılacağı, hesapların tutulma ve kapatılma yöntemi,
gideri yapanın değişmesi halinde yeni yetkiliye hangi belgelerin aktarılacağı Cumhurbaşkanı
tarafından belirlenir.
Örtülü
ödeneklere ilişkin giderler Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen esaslara göre
gerçekleştirilir ve ödenir.
(Ek fıkra:
27/3/2015-6639/39 md.; Mülga fıkra: 2/7/2018-KHK-703/213 md.)
Kamu yatırım
projeleri
Madde 25- Kamu
yatırım projeleri ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde hazırlanır, uygulanır
ve izlenir.
(Mülga ikinci
fıkra: 2/7/2018-KHK-703/213 md.)
Millî Savunma
Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı
bütçelerinin mal ve hizmet alım giderlerine ilişkin tertiplerinde yer alan
savunma sektörü, altyapı, inşa, iskân ve tesisleriyle NATO altyapı
yatırımlarının gerektirdiği inşa ve tesisler ve bunlara ilişkin kamulaştırmalar
ile stratejik hedef planı içinde yer alan alım ve hizmetler, vizeye bağlı
olmayıp yılı yatırım programına ek yatırım cetvellerinde yer almaz.
Bu Kanuna ekli
(III) sayılı cetvelde yer alan idarelerin
yatırım nitelikli projelerine, bilgi için yılı yatırım programında yer verilir.
Ayrıca, sosyal güvenlik kurumları ve mahallî idarelerin yatırımlarının
uygulanması ve izlenmesine ilişkin usul ve esaslar Cumhurbaşkanlığınca
belirlenir.
Kamu yatırım
projelerinin gerçekleşme ve uygulama sonuçları, ilgili kamu idaresi tarafından
izleyen yılın Mart ayı sonuna kadar bir rapor halinde Sayıştay Başkanlığına, Cumhurbaşkanlığına
ve Hazine ve Maliye Bakanlığına gönderilir.
Proje maliyeti,
Yılı Programının Uygulanması, Koordinasyonu ve İzlenmesine Dair Cumhurbaşkanı
Kararında belirlenecek sınırın üzerinde bulunan, afetlerle ilgili olanlar
hariç, yeni kamu yatırım projesi teklifleri fayda-maliyet veya maliyet-etkinlik
analizleri ile çevresel analizleri içerecek şekilde yapılabilirlik etüdü ile
birlikte sunulur.
Yüklenmeye
girişilmesi
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 26-
Yüklenme, usulüne uygun olarak düzenlenmiş sözleşme esaslarına veya kanun veya
Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükmüne dayanılarak iş yaptırılması, mal veya
hizmet alınması karşılığında geleceğe yönelik bir ödeme yükümlülüğüne girilmesidir.
Bütçede yeterli ödeneği bulunmayan işler için yüklenmeye girişilemez. Yüklenme
süresi malî yılla sınırlıdır. Harcama yetkilileri, tahsis edilen ödenekler
dahilinde yüklenmeye girebilirler. Yüklenmeye girişilen tutara ait ödenekler
saklı tutulur; başka iş yaptırılması, mal veya hizmet alınması için
kullanılamaz.
Ertesi
yıla geçen yüklenme
Madde 27-
Niteliğinden dolayı malî yılla sınırlı tutulamayan ve sürekliliği bulunan
aşağıdaki iş ve hizmetler için; her iş itibarıyla, bütçelerinde öngörülen
ödeneklerin yüzde ellisini, izleyen yılın Haziran ayını geçmemek ve yüklenme
süresi on iki ayı aşmamak üzere, ilgili üst yöneticinin onayıyla ertesi yıla
geçen yüklenmelere girişilebilir:
a) Türk Silahlı
Kuvvetlerinin yapım, onarım, etüt ve proje işleri, araştırma-geliştirme
projeleri, giyecek ve yiyecek alımları, makine-teçhizat,
silah-mühimmat-teçhizat alımlarıyla bunların bakım, onarım ve imalat işleri.
b) Yiyecek,
yakacak, akaryakıt ve madeni yağ ihtiyaçları.
c) Temini ve
korunması güç olan ilaç, aşı, serum ve tıbbi sarf malzemeleri.
d) Süreli yayın
alımı, taşıma, koruma ve güvenlik, temizlik ve yemek hizmetleri.
e) Taşıtların malî sorumluluk sigortası ile yurt
dışından tedariki yapılan silah, silah-teçhizat ve mühimmat sevkinin her türlü
riske karşı sigortalanması amacıyla yaptırılan nakliyat sigortası.
f) Makine-teçhizat, yol ve otoyol, bilgisayar ve
haberleşme sistemlerinin bakım işleri; her türlü onarım işleri ile elektronik
bilgi erişim hizmetleri.
g) Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı
ve Sahil Güvenlik Komutanlığının yapım, onarım, etüt ve proje işleri,
araştırma-geliştirme projeleri, yiyecek ve giyecek alımları makine-teçhizat ile
silah, mühimmat ve teçhizat alımlarıyla bunların bakım, onarım ve imalat
işleri.
h) Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığının etüt ve
proje işleri, araştırma-geliştirme projeleri, makine, silah-mühimmat, teçhizat
ve sistem alımlarıyla bunların bakım, onarım ve imalat işleri.
ı) Türkiye İş Kurumu tarafından yürütülen aktif işgücü
hizmetleri kapsamında kurs ve programlar,
Ancak (d) bendinde sayılan işler için bütçelerinde
ödeneklerin yüzde ellisinin aşılmayacağı hükmü Millî Eğitim Bakanlığı için
aranmaz.
Gelecek
yıllara yaygın yüklenmeler
Madde 28- Merkezî
yönetim kapsamındaki kamu idareleri, bir malî yıl içinde tamamlanması mümkün
olmayan yatırım projeleri için gelecek yıllara yaygın yüklenmeye girişebilir.
Türk Silahlı
Kuvvetleri Stratejik Hedef Planında yer alan projeler için 2.7.1992 tarihli ve 3833
sayılı Kanun çerçevesinde gelecek yıllara yaygın yüklenmelere girişmeye, Milli
Savunma Bakanlığı yetkilidir.
Emniyet Genel
Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının bir mali
yıl içinde tamamlanması mümkün olmayan asayiş ve güvenlik hizmetlerine yönelik
alımları için gelecek yıllara yaygın yüklenmelere girişmeye İçişleri Bakanlığı
yetkilidir.
Dışişleri
Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığının onayıyla, yabancı ülkelerde dış temsilcilik
binası veya arsa satın alınması, bina yaptırılması veya kiralanması için
gelecek yıllara yaygın yüklenmelere girişebilir.
Yılı bütçesinde
ödeneği bulunması ve merkezî yönetim kapsamındaki idareler için Cumhurbaşkanlığının
onayıyla; satın alma suretiyle edinilmesi ekonomik olmayan her türlü
makine-teçhizat, cihazlar ve taşıtlar ile hava ambulansı ve yangınla mücadele
amacıyla hava ve deniz araçlarının kiralanması veya finansal kiralama suretiyle
temini; afet ve acil durumlar için kurulan lojistik depoların işletilmesiyle
ilgili hizmetleri, yemek (beşinci fıkra
kapsamındaki yemek hizmetleri hariç) ve personel taşıma hizmetleri, 16/6/2005
tarihli ve 5369 sayılı Kanuna göre sağlanan sabit ve ankesörlü telefon
hizmetleri ile acil yardım çağrıları hizmetleri, internet erişim hizmetleri,
deniz haberleşmesi ve seyir güvenliği haberleşme hizmetleri, 5/11/2008 tarihli
ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamındaki elektronik haberleşme
hizmetleri, elektrik ve doğalgaz alımları, harita, plan, proje, etüt ve
müşavirlik hizmetleri, 17/2/2011 tarihli ve 6114 sayılı Kanuna göre yapılan
sınav işlemleri ile sınırlı olmak üzere basım, dağıtım, nakil, kamera kaydı ve izlenmesi
ile sınav güvenliği ve gizliliği kapsamındaki alımlar, ulusal araştırma
geliştirme kurumlarının süreli ve süresiz yayın alımları, orman ağaçlandırma ve
amenajman işleri, kit karşılığı cihaz, ilaç, tıbbi cihaz, aşı ve anti-serum
alımı için; süresi üç yılı geçmemek, finansal kiralama suretiyle temin
edileceklerde ise dört yıl olmak üzere üst yöneticinin onayıyla gelecek yıllara
yaygın yüklenmeye girişilebilir. Bu fıkrada sayılanlar dışında, birden fazla
yıla yaygın olması zorunluluğu bulunan veya ekonomik olan diğer mal ve hizmet
alımlarını, yüklenme süresi 3 yılı geçmemek üzere belirlemeye ve bu fıkrada
belirlenen süreleri beş katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Genel yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin, 4/1/2002 tarihli ve 4734
sayılı Kamu İhale Kanununun 62
nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında olan işlerden
sürekli nitelikte olanlara ilişkin hizmet alımlarında, yüklenme süresi üç yıl
olup, işin niteliğinden veya süresinden kaynaklanan zorunlu hâllerde bu süre
gerekçesi gösterilmek şartıyla üst yöneticinin onayıyla kısaltılabilir.
Bütçelerden
yardım yapılması
Madde 29-
Gerçek veya tüzel kişilere kanunda veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinde dayanağı
olmadan kamu kaynağı kullandırılamaz, yardımda bulunulamaz veya menfaat
sağlanamaz. Ancak, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin bütçelerinde
öngörülmüş olmak kaydıyla; kamu yararı gözetilerek dernek, vakıf, birlik,
kurum, kuruluş, sandık ve benzeri teşekküllere yardım yapılabilir.
Bu yardımların
yapılması, kullanılması, izlenmesi, denetlenmesi ve kamuoyuna açıklanmasına
ilişkin esas ve usuller Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.
Bütçe
politikası, gelir ve giderlerin izlenmesi
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının
İhtiyaçlarının DMO Genel Müdürlüğünce Karşılanması Hakkında Karar
2645
Madde 30- Cumhurbaşkanı,
merkezî yönetim bütçe kanununun uygulamasına ilişkin olarak; harcamalarda
tasarrufu sağlamak, tutarlı, dengeli ve etkili bir bütçe politikası yürütmek
için gelir ve giderlere ilişkin kanun ve diğer mevzuatla belirlenmiş konularda
uygulamaları düzenlemek üzere gerekli önlemleri almaya, standartları
belirlemeye, sınırlamalar koymaya, kamu istihdam politikasının belirlenmesine
ve uygulanmasına yön vermeye, bütçe harcama ve gerçekleşmelerini izlemeye,
ödeneklerin dağıtım ve kullanımını belirli esaslara bağlamaya ve bu hususlarda
kamu idareleri için uyulması zorunlu düzenlemeleri yapmaya yetkilidir.
Genel yönetimin
tüm gelir ve giderleri ile borç ve malî imkânlarının tespitinin ve takibinin
yapılabilmesi amacıyla, genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ve merkezî
yönetim bütçesinden yardım alan kurum, kuruluş, vakıf ve dernekler ile benzeri
teşekküller; gelir ve gider tahminlerini, malî tablolarını, birbirleriyle olan
borç ve alacak durumlarını, personel giderlerine ilişkin her türlü bilgi ve
belgeleri, istenilmesi halinde Cumhurbaşkanlığına vermek zorundadırlar. Bilgi,
belge ve hesap durumlarını ibraz etmeyen veya uygun harcama yapmayan kamu
idareleri ve diğer kuruluşlarla ilgili olarak gerekli önlemleri almaya Cumhurbaşkanı
yetkilidir.
Genel yönetim
kapsamındaki idareler bütçelerinin ilk altı aylık uygulama sonuçları, ikinci
altı aya ilişkin beklentiler ve hedefler ile faaliyetlerini; Cumhurbaşkanlığı
ise merkezî yönetim bütçe kanununun ilk altı aylık uygulama sonuçları,
finansman durumu, ikinci altı aya ilişkin beklentiler ve hedefler ile
faaliyetleri kapsayan malî durumu temmuz ayı içinde kamuoyuna açıklar.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Harcama
Yapılması
Harcama Yetkilileri Hakkında
Genel Tebliğ
Genelgeler 1 Tasarruflu Yazılar 1
Harcama yetkisi
ve yetkilisi
Madde 31- Bütçeyle ödenek
tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.
Ancak, teşkilât yapısı ve personel durumu gibi
nedenlerle harcama yetkililerinin belirlenmesinde güçlük bulunan idareler ile
bütçelerinde harcama birimleri sınıflandırılmayan idarelerde harcama yetkisi,
üst yönetici veya üst yöneticinin belirleyeceği kişiler tarafından; mahallî
idarelerde İçişleri veya Çevre ve Şehircilik[16] Bakanlığının,
diğer idarelerde ise Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine
yürütülebilir.
Kanunların veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin verdiği
yetkiye istinaden yönetim kurulu, icra komitesi, komisyon ve benzeri kurul veya
komite kararıyla yapılan harcamalarda, harcama yetkisinden doğan sorumluluk kurul,
komite veya komisyona ait olur.
Yükseköğretim Kurulu ile üniversiteler ve yüksek
teknoloji enstitülerinde, harcama yetkilileri ödenek gönderme belgesiyle
belirlenir. Bu idarelerde ödenek gönderme belgesi ile ödenek gönderilen
birimler harcama birimi, kendisine ödenek gönderilen birimin en üst yöneticisi
ise harcama yetkilisidir. Bütçe ödeneklerinin ilgili birimlere dağılımının
planlanması ve kullanılmasına ilişkin usûl ve esaslar Cumhurbaşkanlığı, ödenek
gönderme belgesine bağlanmasına ilişkin usul ve esaslar ise Hazine ve Maliye
Bakanlığı tarafından belirlenir.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde;
idareler, merkez ve merkez dışı birimler ve görev unvanları itibarıyla harcama
yetkililerinin belirlenmesine, harcama yetkisinin bir üst yönetim kademesinde
birleştirilmesine ve devredilmesine ilişkin usûl ve esaslar Hazine ve Maliye
Bakanlığınca belirlenir. Harcama yetkisinin devredilmesi, yetkiyi devredenin
idarî sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Harcama yetkilileri bütçede öngörülen ödenekleri kadar,
ödenek gönderme belgesiyle kendisine ödenek verilen harcama yetkilileri ise
tahsis edilen ödenek tutarında harcama yapabilir.
Harcama
talimatı ve sorumluluk
Madde 32-
Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı
vermesiyle mümkündür. Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin
konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile
gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgiler yer alır.
Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke
ve esaslarına, kanun ve diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili,
ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken
diğer işlemlerden sorumludur.
Giderin gerçekleştirilmesi
Madde 33-
Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş
usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin,
görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme
belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi; harcama
yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin
harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle
tamamlanır.
Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine;
işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin
yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması
görevlerini yürütürler.
Elektronik ortamda oluşturulan ortak bir veri
tabanından yararlanmak suretiyle yapılacak harcamalarda, veri giriş işlemleri
gerçekleştirme görevi sayılır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin esas ve
usûller Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenir.
Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde
yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.
Kamu borç yönetimine ilişkin olanlar da dahil giderin
çeşidine göre aranacak gerçekleştirme belgelerinin şekil ve türleri merkezî
yönetim kapsamındaki kamu idareleri için Hazine ve Maliye Bakanlığınca, mahallî
idareler için İçişleri veya Çevre ve Şehircilik[17] Bakanlığınca,
sosyal güvenlik kurumları için de bağlı veya ilgili oldukları bakanlıklar
tarafından, Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınmak suretiyle
çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.
Ödenemeyen
giderler ve bütçeleştirilmiş borçlar
Madde 34- Ödeme
emri belgesine bağlandığı halde ödenemeyen tutarlar, bütçeye gider yazılarak
emanet hesaplarına alınır ve buradan ödenir. Ancak, malın alındığı veya
hizmetin yapıldığı malî yılı izleyen beşinci yılın sonuna kadar talep edilmeyen
emanet hesaplarındaki tutarlar bütçeye gelir kaydedilir. Gelir kaydedilen
tutarlar, mahkeme kararı üzerine ödenir.
Kamu idarelerinin nakit mevcudunun tüm ödemeleri
karşılayamaması halinde giderler, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre
ödenir. Ancak, sırasıyla kanunları gereğince diğer kamu idarelerine ödenmesi
gereken vergi, resim, harç, prim, fon kesintisi, pay ve benzeri tutarlara,
tarifeye bağlı ödemelere, ilama bağlı borçlara, ödenmemesi halinde gecikme
cezası veya faiz gibi ek yük getirecek borçlara ve ödenmesi talep edilen emanet
hesaplarındaki tutarlara öncelik verilir.
İlgili olduğu malî yılın sonundan başlayarak beş yıl
içinde alacaklıları tarafından geçerli bir mazerete dayanmaksızın, yazılı talep
edilmediğinden veya belgeleri verilmediğinden dolayı ödenemeyen borçlar zamanaşımına
uğrayarak kamu idareleri lehine düşer.
Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde, bir
taahhüde ve harcama talimatına dayanmayan giderlere ilişkin olup, Cumhurbaşkanlığı
tarafından belirlenecek ekonomik kodlardan yapılan ve bütçede ödeneği öngörülmüş
olmakla birlikte, oluştuğu yer ve zamanda ödeneği bulunmayan giderler;
dayanağını oluşturan harcama belgeleri de eklenmek suretiyle usûlüne göre
gerçekleştirilerek ilgili hesaplara alınır ve ödeneğinin gelmesini müteakip
ödenir. Bu tutarlara ilişkin ödenek gönderme belgeleri, en geç malî yılın
sonuna kadar muhasebe birimine gönderilerek muhasebeleştirme işlemleri
tamamlanır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usûl ve esaslar Hazine ve Maliye
Bakanlığınca belirlenir.
Ön ödeme
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 35- Harcama
yetkilisinin uygun görmesi ve karşılığı ödeneğin saklı tutulması kaydıyla,
ilgili kanunlarda öngörülen haller ile gerçekleştirme işlemlerinin tamamlanması
beklenilemeyecek ivedi veya zorunlu giderler için avans vermek veya kredi açmak
suretiyle ön ödeme yapılabilir. Verilecek avansın üst sınırları merkezî yönetim
bütçe kanununda gösterilir.
Sözleşmesinde belirtilmek ve yüklenme tutarının yüzde
otuzunu geçmemek üzere, yüklenicilere, teminat karşılığında bütçe dışı avans
ödenebilir. İlgili kanunların veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin bütçe dışı
avans ödenmesine ilişkin hükümleri saklıdır.
Açılmış akreditiflere ilişkin kredi artıkları ertesi
yıla devredilmekle birlikte ödenekleri iptal olunur. Devredilen kredi
artıklarının karşılığı, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Cumhurbaşkanı,
diğer kamu idarelerinde ise üst yönetici tarafından idare bütçesinin ilgili
tertibine ödenek kaydolunur.
Sözleşmelerin bitim tarihlerinde henüz bir kısım
hizmet yerine getirilememiş veya zorunlu nedenlerle sözleşmenin uygulanmasına
başlanılamamış ancak, ilgili idarece ek süre verilmiş ve bu süre ertesi malî
yıla taşmış ise; yıl sonunda yüklenme artığı devredilir ve bu
tutarlara ilişkin ödenekler hakkında akreditiflerle ilgili hükümler uygulanır.
Devredilen yüklenme artığı karşılığı hizmet ek süre içinde yerine getirilerek
kanıtlayıcı belgeleri verildiğinde, tutarı hizmetin yapıldığı yıl bütçesine
gider kaydıyla ödenir.
Her mutemet ön ödemelerden harcadığı tutara ilişkin
kanıtlayıcı belgeleri, ilgili kanunlarında belirtilmemiş olması halinde
avanslarda bir ay, kredilerde üç ay içinde muhasebe yetkilisine vermek ve artan
tutarı iade etmekle yükümlüdür. Süresi içerisinde mahsup edilmeyen avanslar
hakkında 21.7.1953 tarihli ve 6183
sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
Merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde ön
ödeme şekilleri, devir ve mahsup işlemleri, yapılacak ön ödemelerin idareler ve
gider türleri itibarıyla miktarı ve oranlarının belirlenmesi, zorunlu hallerde
yapılacak harcamalar için ön ödemenin tutarı ve mahsup süresi, mutemetlerin
görevlendirilmesi ve diğer işlemlere ilişkin usul ve esaslar Cumhurbaşkanı
tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Diğer kamu idarelerinde ön
ödemeye ilişkin usul ve esaslar bu madde hükümleri dikkate alınmak suretiyle
ilgili mevzuatlarında düzenlenir.
2.7.1992 tarihli ve 3833
sayılı Kanunun avans ve kredi işlemlerine ilişkin hükümleri saklıdır.
Emniyet Genel
Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının bir mali
yıl içinde tamamlanması mümkün olmayan asayiş ve güvenlik hizmetlerine yönelik
alımlarının avans ve kredi işlemlerine ilişkin usuller İçişleri Bakanlığınca
çıkarılan yönetmelik ile düzenlenir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Gelirlerin
Toplanması
Gelir
politikası ve ilkeleri
Madde 36-
Gelirlerin toplanmasında aşağıdaki ilkelere uyulur:
a) Gelir
politikaları ve uygulamaları konusunda ilkeler, amaçlar, stratejiler ve
taahhütler her malî yıl başında kamuoyuna duyurulur.
b) Mükellef ve
sorumlulara vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülüklerini kolayca yerine
getirebilmeleri için gerekli hizmetler sağlanır.
c) Mükellef ve
sorumluların vergiye uyumu teşvik edilir.
d) Hakların
korunması ve yükümlülükler konusunda mükelleflerin bilgilendirilmesi için
ilgili idareler tarafından gerekli önlemler alınır.
Gelirlerin
dayanakları
Madde 37-
Vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir
veya kaldırılır.
Genel yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin gelirlerinin kanuni dayanakları bütçelerinde
gösterilir. Bütçelerde yer alan gelirler, ilgili kanunlarında belirtilen
usullere göre tarh, tahakkuk ve tahsil edilir. Genel bütçe gelirlerinin tarh,
tahakkuk ve tahsili Hazine ve Maliye Bakanlığı veya tarh ve tahakkuka ilgili
mevzuatına göre yetkili idareler tarafından yapılır.
Genel yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin topladığı vergi, resim, harç ve benzeri
gelirlerden diğer idare, kurum ve kuruluşlara verilecek paylar, geliri toplayan
kamu idaresi bütçesine bu amaçla konulacak ödeneklerden karşılanır. Malî yıl
içinde kullanılabilecek ödenek miktarı, ilgili kanun hükümleri uyarınca tahsil
edilen miktar dikkate alınarak hesaplanacak pay miktarını geçemez. Hesaplanan
pay tutarının, bu amaçla tahsis edilen ödenek tutarını aşması halinde, aradaki
farkı geçmemek kaydıyla ödenek eklemesi yapmaya genel bütçe kapsamındaki
idarelerde Hazine ve Maliye Bakanı, diğer idarelerde üst yöneticiler
yetkilidir.
Tahsili
zamanaşımına uğrayan gelirlerin silinmesine ilişkin usul ve esaslar, ilgili
kanunlardaki hükümler saklı kalmak üzere, Hazine ve Maliye Bakanlığınca
belirlenir.
Gelirlerin toplanması sorumluluğu
Madde 38- Kamu
gelirlerinin tarh, tahakkuk, tahsiliyle yetkili ve görevli olanlar, ilgili
kanunlarda öngörülen tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin zamanında ve
eksiksiz olarak yapılmasından sorumludur.
Özel gelirler
Madde 39-
Özel gelirler karşılığında idarelere tahsis edilen özel ödenek miktarları, ilgili
idarelerin bütçelerinde gösterilir. Malî yıl içinde kullanılabilecek özel
ödenek miktarı, tahsil edilen özel gelir tutarını geçemez. Tahsil edilen özel
gelirlerin ödenek tutarını aşması halinde, ödenek eklenemez.
Özel gelirlere
ilişkin olarak ilgili kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen
fiyatlandırılabilir mal ve hizmetlerin tarifeleri ile uygulamaya yönelik usul
ve esaslar, Hazine ve Maliye
Bakanlığının görüşü alınarak ilgili kamu idarelerince belirlenir.
Özel gelirlerin
ödenek kaydına, gelecek yıla devrine, iptaline ilişkin yetki ve işlemler
merkezî yönetim bütçe kanununda gösterilir.
Bağış
ve yardımlar
Genelgeler 1 2
Madde 40-
Herhangi bir gerçek veya tüzel kişi tarafından, kamu hizmetinin karşılığı
olarak veya kamu hizmetleriyle ilişkilendirilerek bağış veya yardım toplanamaz,
benzeri adlar altında tahsilat yapılamaz.
Kamu idarelerine
yapılan her türlü bağış ve yardımlar gelir kaydedilir. Nakdi olmayan bağış ve
yardımlar, ilgili mevzuatına göre değerlemeye tâbi tutularak kayıtlara alınır.
Kamu yararına
kullanılmak üzere kamu idarelerine yapılan şartlı bağış ve yardımlar, dış
finansman kaynağından sağlananlarda 28.3.2002 tarihli ve 4749 sayılı Kanun
hükümleri saklı kalmak kaydıyla, hizmeti yapacak idarenin üst yöneticisi
tarafından uygun görülmesi halinde, bütçede açılacak bir tertibe gelir ve şart
kılındığı amaca harcanmak üzere açılacak bir tertibe ödenek kaydedilir. Bu
ödenekten amaç dışında başka bir tertibe aktarma yapılamaz.
Bu ödeneklerden
malî yıl sonuna kadar harcanmamış olan tutarlar, bağış ve yardımın amacı
gerçekleşinceye kadar ertesi yıl bütçesine devir olunarak ödenek kaydedilir.
Ancak, bu ödeneklerden tahsis amacı gerçekleştirilmiş olanlardan kalan
tutarlar, tahsis amacının gerçekleştirilmesi bakımından yetersiz olanlar ile
yılı bütçesinde belirlenen tutarı aşmayan ve iki yıl devrettiği halde harcanmayan
ödenekleri iptal etmeye genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Cumhurbaşkanı,
diğer kamu idarelerinde üst yönetici yetkilidir.
Bağış ve
yardımlar, kullanılmadığı veya amaç dışı kullanıldığı için geri istenildiği
takdirde, bütçeye gider kaydıyla ilgilisine geri verilir. Şartlı bağış ve
yardımın zamanında kullanılmaması nedeniyle doğacak zararlar ile amaç dışı
kullanım nedeniyle yapılan harcamalar sorumluluğu tespit edilenlere
ödettirilir.
ALTINCI BÖLÜM
Faaliyet
Raporları ve Kesin Hesap
Tasarruflu Yazılar 1 2
Faaliyet
raporları
Madde
41- Üst yöneticiler ve bütçeyle
ödenek tahsis edilen harcama yetkililerince, hesap verme sorumluluğu
çerçevesinde, her yıl faaliyet raporu hazırlanır. Üst yönetici, harcama
yetkilileri tarafından hazırlanan birim faaliyet raporlarını esas alarak,
idaresinin faaliyet sonuçlarını gösteren idare faaliyet raporunu düzenleyerek
kamuoyuna açıklar. Merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri ve sosyal
güvenlik kurumları, idare faaliyet raporlarının birer örneğini Sayıştaya ve Cumhurbaşkanlığına
gönderir.
Mahallî idarelerce hazırlanan idare faaliyet
raporlarının birer örneği Sayıştay ve Çevre ve Şehircilik[18] Bakanlığına gönderilir. Çevre
ve Şehircilik[19] Bakanlığı, bu raporları esas alarak kendi
değerlendirmelerini de içeren mahallî idareler genel faaliyet raporunu hazırlar
ve kamuoyuna açıklar. Raporun birer örneği Sayıştaya ve Cumhurbaşkanlığına gönderilir.
Merkezî yönetim kapsamındaki idareler ile sosyal
güvenlik kurumlarının bir malî yıldaki faaliyet sonuçları, Cumhurbaşkanlığı
tarafından hazırlanacak genel faaliyet raporunda gösterilir. Bu raporda,
mahallî idarelerin malî yapılarına ilişkin genel değerlendirmelere de yer
verilir. Cumhurbaşkanlığı, genel faaliyet raporunu kamuoyuna açıklar ve bir
örneğini Sayıştaya gönderir.
Sayıştay, mahallî idarelerin raporları hariç idare
faaliyet raporlarını, mahallî idareler genel faaliyet raporunu ve genel faaliyet
raporunu, dış denetim sonuçlarını dikkate alarak görüşlerini de belirtmek
suretiyle Türkiye Büyük Millet Meclisine sunar. Türkiye Büyük Millet Meclisi bu
raporlar ve değerlendirmeler çerçevesinde, kamu kaynağının elde edilmesi ve
kullanılmasına ilişkin olarak kamu idarelerinin yönetim ve hesap verme
sorumluluklarını görüşür. Bu görüşmelere üst yönetici veya görevlendireceği
yardımcısının ilgili bakanla birlikte katılması zorunludur.
İdare faaliyet raporu, ilgili idare hakkındaki genel
bilgilerle birlikte; kullanılan kaynakları, bütçe hedef ve gerçekleşmeleri ile
meydana gelen sapmaların nedenlerini, varlık ve yükümlülükleri ile yardım
yapılan birlik, kurum ve kuruluşların faaliyetlerine ilişkin bilgileri de
kapsayan malî bilgileri; stratejik plan ve performans programı uyarınca
yürütülen faaliyetleri ve performans bilgilerini içerecek şekilde düzenlenir.
Bu raporlarda yer alacak hususlar, raporların
hazırlanması, ilgili idarelere verilmesi, kamuoyuna açıklanması ve bu işlemlere
ilişkin süreler ile diğer usûl ve esaslar, Sayıştayın görüşü alınarak Cumhurbaşkanı
tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Kesin hesap
kanunu
Madde 42-
Türkiye Büyük Millet Meclisi, merkezî yönetim bütçe kanununun uygulama
sonuçlarını onama yetkisini kesin hesap kanunuyla kullanır.
Kesin hesap kanunu teklifi, muhasebe kayıtları dikkate
alınarak, merkezî yönetim bütçe kanununun şekline uygun olarak Hazine ve Maliye
Bakanlığınca hazırlanır. Bu teklif, bir yıllık uygulama sonuçlarını
karşılaştırmalı olarak gösteren değerlendirmeleri içeren gerekçesiyle birlikte
izleyen malî yılın Haziran ayı sonuna kadar Cumhurbaşkanı tarafından Türkiye
Büyük Millet Meclisine sunulur ve bir örneği Sayıştaya gönderilir.
Kesin hesap kanun teklifinin ekinde;
a) Genel mizan,
b) Bütçe
gelirleri kesin hesap cetveli ve açıklaması,
c) Bütçe
giderleri kesin hesap cetvelleri ve açıklaması,
d) Bütçe gelir
ve giderlerinin iller ve idareler itibarıyla dağılımı,
e) Devlet
borçları ve Hazine garantilerine ilişkin cetveller,
f) Yılı
içerisinde silinen kamu alacakları cetveli,
g) Mal yönetim hesabı icmal cetvelleri,
h) Hazine ve Maliye
Bakanlığı tarafından gerekli görülen diğer belgeler,
Yer alır.
Merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idareleri bütçelerinin kesin hesabının düzenlenmesine ilişkin
usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenir.
İdarelerin
faaliyet raporları, genel faaliyet raporu, dış denetim genel değerlendirme
raporu ve kesin hesap kanunu teklifi ile merkezî yönetim bütçe kanunu teklifi birlikte
görüşülür. Ancak, bu raporlar ile genel uygunluk bildirimi Türkiye Büyük Millet
Meclisi komisyonlarında öncelikle görüşülür.
Mahallî idare
bütçeleri ile sosyal güvenlik kurumları bütçelerinin uygulama sonuçlarının
kesin hesaba bağlanması, ilgili kanunlarındaki hükümlere göre yapılır.
Genel
uygunluk bildirimi
Madde 43-
Sayıştay, merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri için düzenleyeceği genel
uygunluk bildirimini, kesin hesap kanun teklifinin verilmesinden başlayarak en
geç yetmiş beş gün içinde Türkiye Büyük Millet Meclisine sunar.
Genel uygunluk
bildirimi; dış denetim raporları, idare faaliyet raporları ve genel faaliyet
raporu dikkate alınarak hazırlanır.
Kesin hesap
kanunu teklifi ve genel uygunluk bildiriminin Türkiye Büyük Millet Meclisine
verilmiş olması, ilgili yıla ait Sayıştayca sonuçlandırılmamış denetimleri
önlemez ve hesapların kesin hükme bağlandığı anlamına gelmez.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Taşınır ve
Taşınmazlar
Tasarruflu Yazılar 1 2 3
Taşınır ve
taşınmaz işlemleri
Madde 44-
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerince, taşınır ve taşınmaz edinilmesi,
yönetilmesi, trampası, elden çıkarılması, ecrimisilin tahsil ve takibinde
izlenecek yöntem, Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin yönetimi ve
korunması, işgalli malların tahliyesi gibi hususlar ilgili kanunlarında düzenlenir.
Bu malların kaydı ile taşınırların muhafazası,
kullanımı, mal yönetim hesabının verilmesi ve mal yönetim sorumlularıyla
bunlar adına görev yapacak olanların belirlenmesine ilişkin usûl ve esaslar, Cumhurbaşkanı
tarafından çıkarılan yönetmeliklerle belirlenir.
Türk Silahlı
Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı ile Millî
İstihbarat Teşkilatı ve Emniyet Genel Müdürlüğünün taşınırlarının kayda
alınması ile bunların yönetim ve iç denetimine ilişkin usûl ve esaslar Cumhurbaşkanı
tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.
Taşınır ve
taşınmaz edinme
Madde 45-
Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri, kamu hizmetlerinin zorunlu kıldığı
durumlarda gereken nicelikte ve nitelikte taşınır ve taşınmazları, yurt içinde
veya yurt dışında, bedellerini peşin veya taksitle ödeyerek veya finansal
kiralama suretiyle edinebilirler. Kamu idareleri, taşınmaz satın alma veya
kamulaştırma işlemlerini yetki devri
yoluyla bir başka kamu idaresi eliyle
yürütebilir. Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin edindiği taşınmazlar
Hazine adına, diğer kamu idarelerine ait taşınmazlar ise tüzel kişilikleri
adına tapu sicilinde tescil olunur. Hazine adına tescil edilen taşınmazlar Çevre
ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yönetilir. Bu tescil işlemleri, adına tescil
yapılan idarenin taşınmazın bulunduğu yerdeki ilgili birimine bildirilir.
Kamu
idarelerince üretilen malların kendi tüketimlerinde kullanılması halinde
bunların bedelleri, rayiç bedel üzerinden ilgili ödenek tertibine gider ve
karşılığı gelir kaydedilir.
Kamu idareleri,
ihtiyaç fazlası taşınırları ile görmekle yükümlü olduğu kamu hizmetlerinde
kullanılacağına ve amacına uygun kullanılmaması halinde geri alınacağına dair
tapu kütüğüne şerh konulması kaydıyla taşınmazlarını diğer kamu idarelerine
bedelsiz olarak devredebilir. Devredilmeyecek taşınır ve taşınmazlar ile devir
ve kayıt işlemlerine ilişkin usul ve esaslar Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca
belirlenir.
Kamu idareleri
arasındaki taşınmazların mülkiyetine ilişkin uyuşmazlıklar, görevli
mahkemelerce çözümlenir.
Taşınır ve
taşınmaz satışı
Madde 46-
Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin her türlü taşınır ve taşınmazlarının
satışına Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yetkilidir. Satış bedelleri genel
bütçeye gelir kaydedilir. Diğer kamu idarelerine ait taşınır ve taşınmazların
elden çıkarılması kanunlarında ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen
yetkili organlarının kararıyla mümkündür.
Merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinin taşınmazlarından değeri her yıl merkezî yönetim
bütçe kanununda belirtilen sınırın üzerinde olanlar, Cumhurbaşkanı kararıyla
satılır.
Taşınmaz
tahsisi
Madde
47- Kamu idareleri, kanunlarında veya Cumhurbaşkanlığı
kararnamelerinde belirtilen kamu hizmetlerini yerine getirebilmek için
mülkiyetlerindeki taşınmazlarla Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerleri,
birbirlerine ve köy tüzel kişiliklerine bedelsiz olarak tahsis edebilirler.
Tahsis edilen taşınmaz, amaç dışı kullanılamaz.
Hazinenin özel
mülkiyetindeki taşınmazlarla Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerleri
tahsis etmeye, kamu ihtiyaçları için gerekli olmayanların tahsisini kaldırmaya Çevre
ve Şehircilik Bakanlığı; diğer taşınmazları tahsis etmeye ve tahsisini
kaldırmaya ise maliki kamu idaresi yetkilidir. Bu maddenin uygulanmasına
ilişkin esas ve usûller Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca çıkarılacak
yönetmelikle belirlenir.
Kanunlardaki özel hükümler saklıdır.
Mal
yönetiminde etkililik ve sorumluluk
Madde 48-
Kamu idareleri, taşınırların yönetimi, kaydı, muhafazası ve kullanımından
sorumludurlar. Taşınırların özelliğinden veya olağan kullanımından kaynaklanan
yıpranma ile usulüne uygun olarak belirlenen firelerden dolayı sorumluluk
aranmaz.
Kullanılmak üzere
taşınır teslim edilen görevliler, taşınırın korunmasından ve taşınıra verilen
zararlardan sorumludur. Kamu idareleri, verilen zararların sorumlularına
ödettirilmesini sağlamakla yükümlüdür.
Kamu idarelerine
ait malları edinme, kiralama, tahsis, yönetim, kullanma ve elden çıkarma
işlemleri, mevzuatında öngörülen kurallar dahilinde hizmetin amacına uygun
olarak verimlilik ve tutumluluk ilkesine göre yapılır. Bu ilkeye aykırı eylem
ve işlemlerden doğacak zararlardan, malların yönetimi veya kullanılması
hususunda yetki verilenler sorumludur.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Kamu Hesapları ve Malî İstatistikler
BİRİNCİ BÖLÜM
Kamu
Hesapları
Muhasebe
sistemi
Madde 49- Muhasebe sistemi; karar, kontrol ve hesap
verme süreçlerinin etkili çalışmasını sağlayacak ve malî raporların
düzenlenmesi ile kesin hesabın çıkarılmasına temel olacak şekilde kurulur ve
yürütülür.
Kamu hesapları, kamu idarelerinin gelir, gider ve
varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına
neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir
düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle
kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulur.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde
uygulanacak muhasebe ve raporlama standartları, uluslararası standartlara uygun
olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesinde; Sayıştay Başkanlığı, Hazine ve
Maliye Bakanlığı ve diğer ilgili kuruluş temsilcilerinin katılımıyla
oluşturulacak olan Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenir.
Bu standartlar Resmî Gazetede yayımlanır. Kurulun yapısı, çalışma usûl ve
esasları ile diğer hususlar Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle
düzenlenir.
Bu Kurulda görevlendirilenlerin aslî görevleri devam
eder. Başkan ve üyelere, ayda ikiden fazla olmamak üzere her toplantı günü için
(3000) gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunacak
tutar üzerinden toplantı ücreti ödenir.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerince
uygulanacak çerçeve hesap planı ile düzenlenecek raporların şekil, süre ve
türlerine ilişkin hususlar, Kurul tarafından belirlenen muhasebe ve raporlama
standartları çerçevesinde, Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle
düzenlenir.
Muhasebe
işlemlerine, hesap planlarına ve işlemlerin muhasebeleştirilmesinde
kullanılacak belgelerin şekil ve türlerine ilişkin düzenleme, beşinci fıkrada
belirtilen yönetmeliğe uygun olarak, ilgili idarelerin görüşü alınmak suretiyle
merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri için Hazine ve Maliye Bakanlığınca;
sosyal güvenlik kurumları için ilgili idarelerce, mahallî idareler için ise İçişleri ile Çevre ve Şehircilik bakanlıklarınca[20] Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınmak
suretiyle hazırlanır. Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin detaylı
hesap planlarına ilişkin hususlar Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenir.
Kayıt zamanı
Madde 50-
Bir ekonomik değer yaratıldığında, başka bir şekle dönüştürüldüğünde,
mübadeleye konu edildiğinde, el değiştirdiğinde veya yok olduğunda
muhasebeleştirilir. Bütün malî işlemlerin muhasebeleştirilmesi ve her muhasebe
kaydının belgeye dayanması şarttır.
Kamu gelir ve
giderlerinin yılı ve mahsup dönemi
Madde 51-
Kamu gelir ve giderleri tahakkuk ettirildikleri malî yılın hesaplarında
gösterilir.
Tahakkuk
ettirilecek giderler Devlet muhasebesi kayıtlarında ekonomik sınıflandırmanın
dördüncü düzeyini de kapsayacak şekilde gösterilir.
Bütçe gelirleri
tahsil edildiği, bütçe giderleri ise ödendiği yılda muhasebeleştirilir.
Kamu hesapları
malî yıl esasına göre tutulur. Malî yılın bitimine kadar fiilen yapılmış olan
ödemelerden mahsup edilememiş olanların, ödenekleri saklı tutulmak suretiyle,
mahsup işlemleri malî yılın bitimini izleyen bir ay içinde yapılabilir. Zorunlu
hallerde bu süre, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından bütçe giderleri için
bir ay, diğer işlemlerde iki ayı geçmemek üzere uzatılabilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Malî
İstatistikler
Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel
Tebliği Seri
No 46
Kapsam, temel
ilkeler ve kurumsal çevre
Madde 52-
Malî istatistikler, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin malî
işlemlerini kapsar.
Malî
istatistikler, uluslararası standartlara uygun olarak bütünlük, güvenilirlik,
kullanışlılık, yöntemsel geçerlilik ve ulaşılabilirlik ilkeleri çerçevesinde;
yeterli mesleki eğitimi almış personel tarafından muhasebe kayıtlarındaki
verilere dayanılarak ve istatistiksel yöntemler kullanılarak hazırlanır.
Malî
istatistiklerin hazırlanmasında kamu idarelerinin yöneticileri uygun kurumsal
çevrenin oluşturulması için gerekli önlemleri alır.
Bu Kanunda yer
alan genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri tanımına bağlı kalmaksızın; mali
istatistiklerin derlenmesi amacıyla, uluslararası sınıflandırmalara uygun
olarak, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası ve Türkiye İstatistik Kurumunun da
görüşünü almak suretiyle, ayrıca genel yönetim sektörü adıyla bir kapsam
belirlemeye ve bu kapsamdaki kamu idarelerinin mali verilerini almaya Hazine ve
Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Malî
istatistiklerin hazırlanması ve açıklanması
Madde 53-
Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait malî istatistikler, Hazine ve Maliye
Bakanlığınca derlenir. Merkezî yönetim kapsamı dışındaki kamu idareleri malî
istatistiklerini belirlenmiş ilkelere uygun olarak hazırlar ve belirlenen
süreler içinde Hazine ve Maliye Bakanlığına gönderir.
Merkezî yönetim
kapsamındaki kamu idarelerine ait malî istatistikler, Hazine ve Maliye
Bakanlığınca aylık olarak yayımlanır.
Sosyal güvenlik kurumları ve mahallî idarelere ait malî istatistikler ile
merkezî yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait malî istatistikler Hazine ve Maliye
Bakanlığınca birleştirilerek, genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait
malî istatistikler elde edilir ve üçer aylık dönemler itibarıyla yayımlanır.
Malî
istatistiklerin anlaşılabilir ve kullanıcılar için kolayca ulaşılabilir olması
esastır.
52 nci maddenin
son fıkrasına göre belirlenen kamu idarelerinden, mali istatistiklerine esas
verilerini süresinde göndermeyenlere Hazine ve Maliye Bakanlığınca bir ay ek
süre verilir. Ek süre sonunda da verilerin gönderilmemesi halinde, Hazine ve Maliye
Bakanlığının talebi üzerine, ilgili kamu idaresinin üst yöneticileri tarafından
mali hizmetler birimi yöneticisi ile muhasebe yetkilisine, her türlü aylık,
ödenek, zam ve tazminat dâhil yapılan bir aylık net ödemeler toplamı tutarında
idari para cezası verilir. İdari para cezası uygulanmış olması bilgi verme
yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İdari para cezaları, bu Kanunun 73 üncü
maddesi hükümlerine göre tahsil edilir.
Malî
istatistiklerin değerlendirilmesi
Madde 54-
Bir yıla ait malî istatistikler izleyen yılın Mart ayı içinde; hazırlanma,
yayımlanma, doğruluk, güvenilirlik ve önceden belirlenmiş standartlara uygunluk
bakımından Sayıştay tarafından değerlendirilir ve bu amaçla düzenlenen
değerlendirme raporu Türkiye Büyük Millet Meclisine ve Hazine ve Maliye
Bakanlığına gönderilir. Bu raporda yer alan değerlendirmelere ilişkin olarak Hazine
ve Maliye Bakanı gerekli önlemleri alır.
BEŞİNCİ KISIM
İç Kontrol
Sistemi
GTB İş Sürekliliği İlkeleri Yönergesi
İç kontrolün
tanımı
Madde 55- İç
kontrol; idarenin amaçlarına, belirlenmiş politikalara ve mevzuata uygun olarak
faaliyetlerin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde yürütülmesini, varlık ve
kaynakların korunmasını, muhasebe kayıtlarının doğru ve tam olarak tutulmasını,
malî bilgi ve yönetim bilgisinin zamanında ve güvenilir olarak üretilmesini
sağlamak üzere idare tarafından oluşturulan organizasyon, yöntem ve süreçle iç
denetimi kapsayan malî ve diğer kontroller bütünüdür.
Görev ve
yetkileri çerçevesinde, malî yönetim ve kontrol süreçlerine ilişkin standartlar
ve
yöntemler Hazine ve Maliye Bakanlığınca, iç denetime ilişkin standartlar ve
yöntemler ise İç Denetim Koordinasyon Kurulu tarafından belirlenir,
geliştirilir ve uyumlaştırılır. Bunlar ayrıca, sistemlerin koordinasyonunu
sağlar ve kamu idarelerine rehberlik hizmeti verir.
İç kontrolün
amacı
Madde 56- İç
kontrolün amacı;
a) Kamu gelir,
gider, varlık ve yükümlülüklerinin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde
yönetilmesini,
b) Kamu
idarelerinin kanunlara ve diğer düzenlemelere uygun olarak faaliyet
göstermesini,
c) Her türlü
malî karar ve işlemlerde usulsüzlük ve yolsuzluğun önlenmesini,
d) Karar
oluşturmak ve izlemek için düzenli, zamanında ve güvenilir rapor ve bilgi edinilmesini,
e) Varlıkların
kötüye kullanılması ve israfını önlemek ve kayıplara karşı korunmasını,
Sağlamaktır.
Kontrolün
yapısı ve işleyişi
Madde 57- Kamu
idarelerinin malî yönetim ve kontrol sistemleri; harcama birimleri, muhasebe ve
malî hizmetler ile ön malî kontrol ve iç denetimden oluşur.
Yeterli ve
etkili bir kontrol sisteminin oluşturulabilmesi için; mesleki değerlere ve
dürüst yönetim anlayışına sahip olunması, malî yetki ve sorumlulukların bilgili
ve yeterli yöneticilerle personele verilmesi, belirlenmiş standartlara
uyulmasının sağlanması, mevzuata aykırı faaliyetlerin önlenmesi ve kapsamlı bir
yönetim anlayışı ile uygun bir çalışma ortamının ve saydamlığın sağlanması
bakımından ilgili idarelerin üst yöneticileri ile diğer yöneticileri tarafından
görev, yetki ve sorumluluklar göz önünde bulundurulmak suretiyle gerekli
önlemler alınır.
(Mülga son
fıkra: 22/12/2005-5436/10 md.)
Ön malî kontrol
Madde 58- Ön
malî kontrol, harcama birimlerinde işlemlerin gerçekleştirilmesi aşamasında
yapılan kontroller ile malî hizmetler birimi tarafından yapılan kontrolleri
kapsar.
Ön malî kontrol süreci, malî karar ve işlemlerin
hazırlanması, yüklenmeye girişilmesi, iş ve işlemlerin gerçekleştirilmesi ve
belgelendirilmesinden oluşur.
Kamu idarelerinde ön malî kontrol görevi, yönetim
sorumluluğu çerçevesinde yürütülür.
Harcama
birimlerinde işlemlerin gerçekleştirilmesi aşamasında yapılacak asgarî
kontroller, malî hizmetler birimi tarafından ön malî kontrole tâbi tutulacak
malî karar ve işlemlerin usûl ve esasları ile ön malî kontrole ilişkin standart
ve yöntemler Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenir. Kamu idareleri, bu
standart ve yöntemlere aykırı olmamak şartıyla bu konuda düzenleme yapabilir.
Malî kontrol
yetkilisinin nitelikleri ve atanması
Madde 59- (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)
Malî
hizmetler birimi
Ön Mali Kontrol İşlemleri Yönergesi
Harcama Yetkilileri Hakkında
Genel Tebliğ
Genelgeler 1 2 Tasarruflu Yazılar 1
Madde
60- Kamu idarelerinde aşağıda
sayılan görevler, malî hizmetler birimi tarafından yürütülür:
a) İdarenin stratejik plan ve performans programının
hazırlanmasını koordine etmek ve sonuçlarının konsolide edilmesi çalışmalarını
yürütmek.
b) İzleyen iki yılın bütçe tahminlerini de içeren
idare bütçesini, stratejik plan ve yıllık performans programına uygun olarak hazırlamak
ve idare faaliyetlerinin bunlara uygunluğunu izlemek ve değerlendirmek.
c) Mevzuatı uyarınca belirlenecek bütçe ilke ve
esasları çerçevesinde, ayrıntılı harcama programı hazırlamak ve hizmet
gereksinimleri dikkate alınarak ödeneğin ilgili birimlere gönderilmesini
sağlamak.
d) Bütçe kayıtlarını tutmak, bütçe uygulama
sonuçlarına ilişkin verileri toplamak, değerlendirmek ve bütçe kesin hesabı ile
malî istatistikleri hazırlamak.
e) İlgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini
tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek.
f) Genel bütçe kapsamı dışında kalan idarelerde
muhasebe hizmetlerini yürütmek.
g) Harcama birimleri tarafından hazırlanan birim
faaliyet raporlarını da esas alarak idarenin faaliyet raporunu hazırlamak.
h) İdarenin mülkiyetinde veya kullanımında bulunan
taşınır ve taşınmazlara ilişkin icmal cetvellerini düzenlemek.
i) İdarenin yatırım programının hazırlanmasını
koordine etmek, uygulama sonuçlarını izlemek ve yıllık yatırım değerlendirme
raporunu hazırlamak.
j) İdarenin, diğer idareler nezdinde takibi gereken
malî iş ve işlemlerini yürütmek ve sonuçlandırmak.
k) Malî kanunlarla ilgili diğer mevzuatın uygulanması
konusunda üst yöneticiye ve harcama yetkililerine gerekli bilgileri sağlamak ve
danışmanlık yapmak.
l) Ön malî kontrol faaliyetini yürütmek.
m) İç kontrol sisteminin kurulması, standartlarının
uygulanması ve geliştirilmesi konularında çalışmalar yapmak.
n) Malî konularda üst yönetici tarafından verilen
diğer görevleri yapmak.
Alım, satım, yapım, kiralama, kiraya verme,
bakım-onarım ve benzeri malî işlemlerden; idarenin tamamını ilgilendirenler
destek hizmetlerini yürüten birim, sadece harcama birimlerini ilgilendirenler
ise harcama birimleri tarafından gerçekleştirilir. Ancak, harcama yetkililiği
görevi uhdesinde kalmak şartıyla, harcama birimlerinin talebi ve üst
yöneticinin onayıyla bu işlemler destek hizmetlerini yürüten birim tarafından
yapılabilir.
Malî hizmetler biriminin yapısı teşkilât kanunlarında veya
Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde gösterilir. Malî hizmetler birimlerinin çalışma
usûl ve esasları; idarelerin teşkilat yapısı dikkate alınmak ve stratejik
planlama, bütçe ve performans programı, muhasebe-kesin hesap ve raporlama ile
iç kontrol fonksiyonlarının ayrı alt birimler tarafından yürütülebilmesini
sağlayacak şekilde Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.(1)
Harcama yetkilisi ile muhasebe yetkilisi görevi aynı
kişide birleşemez. Malî hizmetler biriminde ön malî kontrol görevini yürütenler
malî işlem sürecinde görev alamazlar.
İdarelerin malî hizmetler birimlerinde malî hizmetler
uzman yardımcısı ve malî hizmetler uzmanı çalıştırılabilir. Malî hizmetler
uzman yardımcısı kadrolarına veya pozisyonlarına atanabilmek için 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde sayılan genel şartlara ilave
olarak;
a) En az dört yıllık lisans eğitimi veren hukuk,
siyasal bilgiler, iktisat, işletme, iktisadi ve idari bilimler fakültelerinden
veya bunlara denkliği yetkili makamlarca kabul edilen yurt içi veya yurt dışındaki
öğretim kurumlarından mezun olmak,
b) Yapılacak özel yarışma sınavında başarılı olmak,
c) Sınavın yapıldığı yılın başı itibarıyla 30 yaşını
doldurmamış olmak,
şartları aranır.
Özel yarışma sınavı, Hazine ve Maliye Bakanlığı
tarafından Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılacak yazılı sınav ve Hazine
ve Maliye Bakanlığınca yapılacak sözlü sınavdan oluşur. Özel yarışma sınavında
başarılı olanlar, ÖSYM tarafından başarı sırası ve yaptıkları tercihler dikkate
alınarak belirlenir ve bunlar idarelerde malî hizmetler uzman yardımcısı kadro
veya pozisyonlarına atanırlar. Bu kadro veya pozisyonlara atananlar en az üç
yıl çalışmak ve başarılı olmak şartıyla, açılacak yeterlik sınavına girme
hakkını kazanırlar. Hazine ve Maliye Bakanlığınca yapılacak yeterlik sınavında
başarılı olanlar malî hizmetler uzmanı kadro veya pozisyonlarına atanırlar.
Malî hizmetler uzman yardımcılığı döneminde veya yeterlik sınavında başarılı
olamayanlar, istihdam şekline göre
bulundukları kamu
idarelerinde durumlarına uygun kadro
veya pozisyonlara atanırlar. Özel yarışma sınavına katılacak adayların
belirlenmesi, sınavların yapılması, atama ve yerleştirilmeleri,
yetiştirilmeleri, yeterlik sınavları ile çalışma usûl ve esasları Hazine ve Maliye
Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Malî hizmetler uzmanı
kadrolarına atandıktan sonra en az üç yıl süreyle atandıkları idarelerde söz
konusu kadrolarda 657
sayılı Devlet Memurları Kanununa göre görev yapanlar, kendilerinin isteği ve
idarelerinin muvafakati ile başka bir kamu idaresinin aynı unvanlı kadrolarına
atanabilirler.
Muhasebe
hizmeti ve muhasebe yetkilisinin yetki ve sorumlulukları
Tasarruflu
Yazılar 1
Madde 61- Muhasebe
hizmeti; gelirlerin ve alacakların tahsili, giderlerin hak sahiplerine
ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması,
saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm malî işlemlerin
kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemleridir. Bu işlemleri yürütenler
muhasebe yetkilisidir. Memuriyet kadro ve unvanlarının muhasebe yetkilisi
niteliğine etkisi yoktur.
Muhasebe
yetkilisi, bu hizmetlerin yapılmasından ve muhasebe kayıtlarının usulüne uygun,
saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasından sorumludur. Genel bütçe
kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe hizmetleri Hazine ve Maliye
Bakanlığınca yürütülür. Muhasebe yetkilileri gerekli bilgi ve raporları düzenli olarak kamu idarelerine verirler.
Muhasebe
yetkilileri ödeme aşamasında, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde;
a) Yetkililerin
imzasını,
b) Ödemeye
ilişkin ilgili mevzuatında sayılan belgelerin tamam olmasını,
c) Maddi hata
bulunup bulunmadığını,
d) Hak sahibinin
kimliğine ilişkin bilgileri,
Kontrol etmekle
yükümlüdür.
Muhasebe
yetkilileri, ilgili mevzuatında düzenlenmiş belgeler dışında belge arayamaz.
Yukarıda sayılan konulara ilişkin hata veya eksiklik bulunması halinde ödeme
yapamaz. Belgesi eksik veya hatalı olan ödeme emri belgeleri, düzeltilmek veya
tamamlanmak üzere en geç bir iş günü içinde gerekçeleriyle birlikte harcama yetkilisine
yazılı olarak gönderilir. Hataların düzeltilmesi veya eksikliklerin giderilmesi
halinde ödeme işlemi gerçekleştirilir.
Muhasebe
yetkilileri işlemlerine ilişkin defter, kayıt ve belgeleri muhafaza eder ve
denetime hazır bulundurur.
Muhasebe yetkilileri,
34 üncü maddenin ikinci fıkrasındaki ödemeye ilişkin hükümler ile bu maddenin
üçüncü fıkrasında belirtilen ödemeye ilişkin kontrol yükümlülüklerinden dolayı
sorumludur. Muhasebe yetkililerinin bu Kanuna göre yapacakları kontrollere
ilişkin sorumlulukları, görevleri gereği incelemeleri gereken belgelerle
sınırlıdır. Muhasebe yetkililerinin görev ve yetkilerinin yardımcılarına
devredilmesine, muhasebe yetkililerinin herhangi bir nedenle görevlerinden
ayrılmalarında muhasebe hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin düzenleme yapmaya
ve sertifika sınavlarına girmeye hak kazanılması bakımından muhasebe yetkilisi
yardımcısı eşiti görevleri belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Muhasebe
yetkilisi adına ve hesabına para ve parayla ifade edilebilen değerleri geçici
olarak almaya, vermeye ve göndermeye yetkili olanlar muhasebe yetkilisi
mutemedidir. Muhasebe yetkilisi
mutemetleri doğrudan muhasebe yetkilisine karşı sorumludur. Muhasebe yetkilisi
mutemetlerinin görevlendirilmeleri, yetkileri, denetimi, tutacakları defter ve
belgeler ve diğer hususlara ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye
Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
Muhasebe
yetkilisinin nitelikleri ve atanması
Madde 62 - Muhasebe
yetkilisi görevini yürütmek üzere atanacakların, 657
sayılı Devlet Memurları Kanununun 48
inci maddesinde belirtilenler ile aşağıdaki şartları taşıması gerekir:
a) En az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olmak.
b) Kamu idarelerinin muhasebe hizmetlerinde en az dört
yıl çalışmış olmak koşuluyla bu idarelerde muhasebe yetkilisi yardımcısı veya
eşiti görevlerde bulunmak.
c) Muhasebe yetkilisi sertifikası almış olmak.
d) Son üç yıl içerisinde olumsuz sicil almamış olmak.
e) Aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması
cezası almamış olmak.
f) Görevin gerektirdiği bilgi ve temsil yeteneğine
sahip olmak.
Ancak, belde ve nüfusu 25.000'in altında olan ilçe
belediyeleri ile mahalli idare birliklerinde muhasebe yetkilisi görevini yürütmek üzere atanacakların, yukarıdaki
fıkranın (c), (d), (e) ve (f)
bentlerinde belirtilen şartları taşımaları kaydıyla, en az lise mezunu olmaları
ve kamu idarelerinin muhasebe hizmetlerinde en az dört yıl çalışmış olmaları
yeterlidir.
Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde muhasebe
yetkilisi Hazine ve Maliye Bakanlığınca, diğer kamu idarelerinde ise üst
yöneticiler tarafından atanır.
Muhasebe yetkilisi olacak görevliler, Hazine ve Maliye
Bakanlığınca görevin niteliği dikkate alınarak meslekî konularda eğitime tâbi
tutulur ve bu eğitimi başarıyla tamamlayanlara sertifika verilir.
Muhasebe yetkilisi sertifika programına başvuru
şartları, adayların eğitimi, eğitim süresi, sertifika sınavı, sertifika
verilmesi, bu işlemlerin genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri itibarıyla
ayrı ayrı veya birlikte yapılması ile muhasebe yetkililerinin çalışma usul ve
esasları, Hazine ve Maliye Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.
İç
denetim
Kamu
İç Denetim Genel Tebliği
Madde 63- İç
denetim, kamu idaresinin çalışmalarına değer katmak ve geliştirmek için
kaynakların ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip
yönetilmediğini değerlendirmek ve rehberlik yapmak amacıyla yapılan bağımsız,
nesnel güvence sağlama ve danışmanlık faaliyetidir. Bu faaliyetler, idarelerin
yönetim ve kontrol yapıları ile malî işlemlerinin risk yönetimi, yönetim ve
kontrol süreçlerinin etkinliğini değerlendirmek ve geliştirmek yönünde
sistematik, sürekli ve disiplinli bir yaklaşımla ve genel kabul görmüş
standartlara uygun olarak gerçekleştirilir.
İç denetim, iç
denetçiler tarafından yapılır. Kamu
idarelerinin yapısı ve personel sayısı dikkate alınmak suretiyle, İç Denetim
Koordinasyon Kurulunun uygun görüşü üzerine, doğrudan üst yöneticiye bağlı iç
denetim birimi başkanlıkları kurulabilir.
İç denetçinin
görevleri
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 64-
Kamu idarelerinin yıllık iç denetim programı üst yöneticinin önerileri de
dikkate alınarak iç denetçiler tarafından hazırlanır ve üst yönetici tarafından
onaylanır.
İç denetçi,
aşağıda belirtilen görevleri yerine
getirir:
a) Nesnel risk
analizlerine dayanarak kamu idarelerinin
yönetim ve kontrol yapılarını değerlendirmek.
b) Kaynakların
etkili, ekonomik ve verimli kullanılması bakımından incelemeler yapmak ve önerilerde
bulunmak.
c) Harcama
sonrasında yasal uygunluk denetimi yapmak.
d) İdarenin
harcamalarının, malî işlemlere ilişkin karar ve tasarruflarının, amaç ve
politikalara, kalkınma planına, programlara, stratejik planlara ve performans
programlarına uygunluğunu denetlemek ve değerlendirmek.
e) Malî yönetim ve
kontrol süreçlerinin sistem denetimini yapmak ve bu konularda önerilerde
bulunmak.
f) Denetim
sonuçları çerçevesinde iyileştirmelere yönelik önerilerde bulunmak.
g) Denetim
sırasında veya denetim sonuçlarına göre soruşturma açılmasını gerektirecek bir
duruma rastlandığında, ilgili idarenin en üst amirine bildirmek.
İç denetçi bu
görevlerini, İç Denetim Koordinasyon Kurulu tarafından belirlenen ve uluslararası
kabul görmüş kontrol ve denetim standartlarına uygun şekilde yerine getirir.
İç denetçi,
görevinde bağımsızdır ve iç denetçiye asli görevi dışında hiçbir görev
verilemez ve yaptırılamaz.
İç denetçiler,
raporlarını doğrudan üst yöneticiye sunar. Bu raporlar üst yönetici tarafından
değerlendirmek suretiyle gereği için ilgili birimler ile malî hizmetler
birimine verilir. İç denetim raporları ile bunlar üzerine yapılan işlemler, üst
yönetici tarafından en geç iki ay içinde İç Denetim Koordinasyon Kuruluna
gönderilir.
İç denetçinin
nitelikleri ve atanması
Madde 65- İç
denetçi olarak atanacakların, 657
sayılı Devlet Memurları Kanununun 48
inci maddesinde belirtilenler ile aşağıdaki şartları taşıması gerekir:
a) İlgili kamu
idaresinin özelliği de dikkate alınarak İç Denetim Koordinasyon Kurulu
tarafından belirlenen alanlarda en az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olmak.
b) Kamu
idarelerinde denetim elemanı olarak en az beş yıl veya İç Denetim Koordinasyon
Kurulunca belirlenen alanlarda en az sekiz yıl çalışmış olmak.
c) Mesleğin
gerektirdiği bilgi, ehliyet ve temsil yeteneğine sahip olmak.
d) İç Denetim
Koordinasyon Kurulunca gerekli görülen diğer şartları taşımak.
Kamu idarelerine
iç denetçi olarak atanacaklar, İç Denetim Koordinasyon Kurulu
koordinatörlüğünde, iç denetim eğitimine tâbi tutulur. Eğitim programı, iç
denetçi adaylarına denetim, bütçe, malî kontrol, kamu ihale mevzuatı, muhasebe,
personel mevzuatı, Avrupa Birliği mevzuatı ve mesleki diğer konularda yeterli
bilgi verilecek şekilde hazırlanır. Bu eğitimi başarıyla tamamlayanlara
sertifika verilir. İç denetçi adayları için uygulanacak eğitim programının
süresi, konuları ve eğitim sonucunda yapılacak işlemler ile diğer hususlar Cumhurbaşkanı
tarafından çıkarılacak
yönetmelikle
düzenlenir.
İç denetçiler, bakanlıklar ve bağlı
idarelerde, üst yöneticilerin teklifi üzerine Bakan, diğer idarelerde üst
yöneticiler tarafından sertifikalı adaylar arasından atanır ve aynı usûlle
görevden alınır.İç denetçilerin kamu idareleri itibarıyla sayıları, çalışma
usul ve esasları ile diğer hususlar Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle
belirlenir.
İç Denetim
Koordinasyon Kurulu
Madde 66- Hazine
ve Maliye Bakanlığına bağlı İç Denetim Koordinasyon Kurulu, yedi üyeden oluşur.
Gerekli görülen
hallerde İç Denetim Koordinasyon Kurulu, oy hakkı olmamak kaydıyla teknik
yardım almak ve danışmak amacıyla uzman kişileri de toplantılara davet
edebilir. Kurulun çalışma usul ve esasları ile diğer hususlar İç Denetim
Koordinasyon Kurulunun önerisi üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığınca çıkarılacak
yönetmelikle
düzenlenir.
İç Denetim
Koordinasyon Kurulunda görevlendirilenlerin asli görevleri devam eder. Başkan
ve üyelerine, ayda dörtten fazla olmamak üzere her toplantı günü için (3000)
gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı sonucu bulunacak tutar
üzerinden toplantı ücreti ödenir.
İç Denetim
Koordinasyon Kurulunun görevleri
Madde 67- İç
Denetim Koordinasyon Kurulu, kamu idarelerinin
iç denetim sistemlerini izlemek, bağımsız ve tarafsız bir organ olarak
hizmet vermek üzere aşağıdaki görevleri yürütür:
a) İç denetime
ilişkin denetim ve raporlama standartlarını belirlemek, denetim rehberlerini hazırlamak ve geliştirmek.
b) Uluslararası
uygulamalar ve denetim standartlarıyla uyumlu risk değerlendirme yöntemlerini
geliştirmek.
c) Kamu
idarelerinin denetim birimleri ile işbirliğini sağlamak.
d) Yolsuzluk
veya usulsüzlüklerin ortadan kaldırılması için gerekli önlemlerin alınması
konusunda önerilerde bulunmak.
e) Risk içeren
alanlarda iç denetçilere program dışı özel denetim yaptırılması için kamu
idarelerine önerilerde bulunmak.
f) İç
denetçilerin eğitim programlarını düzenlemek.
g) İç denetçiler
ile üst yöneticiler arasında görüş ayrılığı bulunması halinde anlaşmazlığın
giderilmesine yardımcı olmak.
h) İdarelerin iç
denetim raporlarını değerlendirerek sonuçlarını konsolide etmek suretiyle
yıllık rapor halinde Hazine ve Maliye Bakanına sunmak ve kamuoyuna açıklamak.
i) İşlem
hacimleri ve personel sayıları dikkate alınmak suretiyle idareler ile ilçe ve
belde belediyeleri için iç denetçi atanıp atanmayacağına karar vermek.
j) İç
denetçilerin atanmasına ilişkin diğer usulleri belirlemek.
k) İç
denetçilerin uyacakları etik kuralları belirlemek.
l) Kalite
güvence ve geliştirme programını düzenlemek ve iç denetim birimlerini bu
kapsamda değerlendirmek.
ALTINCI KISIM
Dış Denetim
Dış denetim
Madde 68-
Sayıştay tarafından yapılacak harcama sonrası dış denetimin amacı, genel
yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin hesap verme sorumluluğu çerçevesinde,
yönetimin malî faaliyet, karar ve işlemlerinin; kanunlara, kurumsal amaç, hedef ve planlara uygunluk
yönünden incelenmesi ve sonuçlarının Türkiye Büyük Millet Meclisine
raporlanmasıdır.
Dış denetim, genel kabul görmüş uluslararası denetim
standartları dikkate alınarak;
a) Kamu idaresi
hesapları ve bunlara ilişkin belgeler esas alınarak, malî tabloların
güvenilirliği ve doğruluğuna ilişkin malî denetimi ile kamu idarelerinin gelir, gider ve mallarına
ilişkin malî işlemlerinin kanunlara ve diğer hukuki düzenlemelere uygun olup
olmadığının tespiti,
b) Kamu
kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli olarak kullanılıp kullanılmadığının
belirlenmesi, faaliyet sonuçlarının ölçülmesi ve performans bakımından
değerlendirilmesi,
Suretiyle
gerçekleştirilir.
Dış denetim sırasında,
kamu idarelerinin iç denetçileri tarafından düzenlenen raporlar, talep edilmesi
halinde Sayıştay denetçilerinin bilgisine sunulur.
Denetimler
sonucunda; ikinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen hususlarda
düzenlenen raporlar, idareler itibarıyla konsolide edilir ve bir örneği ilgili
kamu idaresine verilerek üst yönetici tarafından cevaplandırılır. Sayıştay,
denetim raporları ve bunlara verilen cevapları dikkate alarak düzenleyeceği dış
denetim genel değerlendirme raporunu Türkiye Büyük Millet Meclisine sunar.
Sayıştay
tarafından hesapların hükme bağlanması; genel yönetim kapsamındaki kamu
idarelerinin gelir, gider ve mal hesapları ile bu hesaplarla ilgili
işlemlerinin yasal düzenlemelere uygun olup olmadığına karar verilmesidir.
Dış denetim ve
hesapların hükme bağlanmasına ilişkin diğer hususlar ilgili kanununda
düzenlenir.
Sayıştayın
denetlenmesi
Madde 69-
Sayıştayın denetlenmesi, her yıl Türkiye Büyük Millet Meclisi adına Türkiye
Büyük Millet Meclisi Başkanlık Divanı tarafından görevlendirilen ve gerekli
mesleki niteliklere sahip denetim elemanlarından oluşan bir komisyon
tarafından, hesaplar ve bunlara ilişkin belgeler esas alınarak yapılır.
YEDİNCİ KISIM
Yaptırımlar
ve Yetkili Merciler
Ödenek üstü
harcama
Madde 70-
Kamu zararı oluşturmamakla birlikte bütçelere, ayrıntılı harcama programlarına,
serbest bırakma oranlarına aykırı olarak veya ödenek gönderme belgelerindeki
ödenek miktarını aşan harcama talimatı veren harcama yetkililerine, her türlü
aylık, ödenek, zam ve tazminat dahil yapılan bir aylık net ödemeler toplamının
iki katı tutarına kadar para cezası verilir.
Kamu
zararı
Tasarruflu Yazılar 1 2 3 4 5 6
Madde 71- Kamu
zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan
mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa
engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının
belirlenmesinde;
a) İş, mal veya
hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,
b) Mal
alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,
c) Transfer
niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,
d) İş, mal veya
hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,
e) İdare
gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde
yapılmaması,
f) (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)
g) Mevzuatında
öngörülmediği halde ödeme yapılması,
Esas alınır.
Kontrol,
denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen
kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre
hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.
Alınmamış para,
mal ve değerleri alınmış; sağlanmamış hizmetleri sağlanmış; yapılmamış inşaat,
onarım ve üretimi yapılmış veya bitmiş gibi gösteren gerçek dışı belge
düzenlemek suretiyle kamu kaynağında bir artışa engel veya bir eksilmeye neden
olanlar ile bu gibi kanıtlayıcı belgeleri bilerek düzenlemiş, imzalamış veya
onaylamış bulunanlar hakkında Türk Ceza Kanunu
veya diğer kanunların bu fiillere ilişkin
hükümleri uygulanır. Ayrıca, bu fiilleri işleyenlere her türlü aylık, ödenek,
zam, tazminat dahil yapılan bir aylık net ödemelerin iki katı tutarına kadar
para cezası verilir.
Kamu zararının,
bu zarara neden olan kamu görevlisinden veya diğer gerçek ve tüzel kişilerden
tahsiline ilişkin usûl ve esaslar, Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle
düzenlenir.
Yetkisiz
tahsil ve ödeme
Madde 72-
Kanunların veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin öngördüğü şekilde yetkili
kılınmamış hiçbir gerçek veya tüzel kişi, kamu adına tahsilat veya ödeme
yapamaz.
Yetkisiz
tahsilat veya ödeme yapılması, kamu hizmeti karşılığında veya kamu
hizmetleriyle ilişkilendirilerek bağış veya yardım toplanması veya başka
adlarla tahsilat veya ödeme yapılması hallerinde; söz konusu tutarlar, yetkisiz
tahsilat veya ödeme yapılanlardan alınarak, ilgisine göre bütçeye gelir
kaydedilir veya ilgililerine iade edilmek üzere emanet hesaplarına kaydedilir. Ayrıca, bunlar hakkında ilgili
kanunları uyarınca adli ve idari yönden gerekli işlemler yapılır.
Para cezaları
ve yetkili merciler
Madde 73- Bu
Kanunda belirtilen para cezaları, ilgili kamu idaresinin üst yöneticisi
tarafından verilir. Para cezaları, karar verilmesini izleyen ay başından
başlamak üzere ve herhangi bir hüküm almaya gerek kalmaksızın; ilgililerine
yapılan her türlü aylık, ödenek, zam, tazminat dahil bir aylık net ödemelerin
dörtte biri oranında kesilerek tahsil olunur.
Zamanaşımı
Madde 74-
Kamu zararının meydana geldiği ve bu Kanunda belirtilen para cezalarının
verilmesini gerektiren fiilin işlendiği yılı izleyen malî yılın başından
başlamak üzere zamanaşımını kesen ve durduran genel hükümler saklı kalmak
kaydıyla onuncu yılın sonuna kadar tespit ve tahsil edilemeyen kamu zararları
ile para cezaları zamanaşımına uğrar.
SEKİZİNCİ KISIM
Diğer Hükümler
Malî yönetim
ve kontrol sisteminin denetimi
Madde 75- Malî
yönetim ve kontrol sisteminin zaafa uğradığı, yolsuzluk veya kamu zararına
yönelik emarelerin ortaya çıktığı durumlarda; Cumhurbaşkanı kamu idarelerinin
tüm malî yönetim ve kontrol sistemlerini, malî karar ve işlemlerini mevzuata
uygunluk yönünden teftiş ettirir.
Kamu
idarelerinin sorumluluğu
Tasarruflu Yazılar 1 2
Madde 76- Malî karar ve işlemlere ilişkin her türlü
kayıt, bilgi ve belgeler, kamu idareleri tarafından düzenli olarak muhafaza
edilir.
Kamu idareleri
ve görevlileri; malî yönetim ve kontrol sistemleri ile bütçenin hazırlanması,
uygulanması, sonuçlandırılması, muhasebeleştirilmesi, raporlanması işlemlerine
ait bilgi ve belgeleri denetimle görevlendirilmiş olanlara ibraz etmek, görevin
sağlıklı yapılmasını sağlayacak önlemleri almak ve her türlü yardım ve kolaylığı
göstermek zorundadır.
Sosyal
güvenlik kurumları ve mahallî idareler
Madde 77-
Sosyal güvenlik kurumları ve mahallî idare bütçelerinin hazırlanması ve
uygulanması ile diğer malî işlemleri, bu Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla,
ilgili kanunlarındaki hükümlere tâbidir. Ancak, sosyal güvenlik kurumları ve
mahallî idarelerin ayrıntılı harcama programları ile finansman programları
bütçeleriyle birlikte hazırlanır, görüşülür ve onaylanır. Ödenekler de bu usul
ve esaslara göre kullanılır.
Malî yönetim ve
kontrol sisteminin zaafa
uğradığı, yolsuzluk veya kamu zararına yönelik emarelerin ortaya çıktığı
durumlarda; il özel idareleri için ilgili vali, belediyeler için ilgili
belediye başkanının talep etmesi veya doğrudan Cumhurbaşkanının onayı üzerine
İçişleri Bakanı, yetkili denetim elemanlarına, ilgili mahallî idarelerin tüm
malî yönetim ve kontrol sistemlerini, malî karar ve işlemlerini mevzuata
uygunluk yönünden teftiş ettirir. Bu teftişler sonucunda düzenlenecek
raporların bir örneği İç Denetim Koordinasyon Kuruluna, bir örneği de gerekli
işlemlerin yapılması için ilgili vali veya belediye başkanına gönderilir.
Kurumlardan
alınacak hasılat payı
Madde 78-
Kamu iktisadi teşebbüsleri ve kamu şirketlerinin gayrisafi hasılatının yüzde
onbeşine kadar tutarda bir bedel tahsil edilerek genel bütçeye gelir
kaydedilir. Bu kapsamda bedel tahsil edilecek kurum ve kuruluşlar ile hasılat
payı oranları, ödeme yeri ve zamanı Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.
Zamanında ödenmeyen hasılat payları, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen oranda
zam uygulanmak suretiyle
21.7.1953 tarihli ve 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir.
Hesaplanan zam, kurum ve kuruluşun bu payları ödeme yetkisi verilmiş
görevlilerinden alınır. Ancak, Hazine ve Maliye Bakanlığınca verilmiş ek
süreler için zam uygulanmaz.
Düzenleyici ve
denetleyici kurumların üçer aylık dönemler itibarıyla oluşacak gelir fazlaları,
her üç ayda bir izleyen ayın onbeşine kadar genel bütçeye aktarılır. Bu fıkra
hükmü İstanbul Menkul Kıymetler Borsası hakkında da uygulanır. Söz konusu
tutarların süresi içinde ödenmemesi halinde, ödenmeyen tutarlar 6183
sayılı Kanuna göre gecikme zammı
da uygulanmak suretiyle takip ve tahsil edilir.
Kamu
alacaklarının silinmesi
Madde 79- Özel mevzuatındaki hükümler saklı kalmak üzere, idare hesaplarında
kayıtlı olup 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü
Hakkında Kanun kapsamında izlenen kamu alacakları dışında kalan;
a) Zarurî veya mücbir sebeplerle takip ve tahsil
imkânı kalmayan,
b) Tahsili için yapılacak takibat giderlerinin asıl
alacak tutarından fazla olacağı anlaşılan,
kamu alacaklarından merkezî yönetim bütçe kanununda
gösterilen tutarlara kadar olanların kayıtlardan çıkarılmasına üst yöneticiler
yetkilidir. (a) bendine göre belirlenen tutarı aşan kamu alacaklarından
silinmesi öngörülenler merkezî yönetim bütçe kanununda ayrıca gösterilir.
Yetki
Madde 80- Bu
Kanun hükümlerinin uygulanmasına ilişkin gerekli düzenlemeleri yapmaya Hazine
ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.
DOKUZUNCU KISIM
Yürürlükten
Kaldırılan Hükümler, Geçici Maddeler ve Yürürlük
Yürürlükten kaldırılan hükümler
Madde 81- Bu
Kanunun geçici maddelerindeki hükümler saklı kalmak kaydıyla;
a) 1050
sayılı Muhasebei Umumiye Kanunu ile ek ve değişiklikleri,
b) 832 sayılı
Sayıştay Kanununun 30, 32, 33, 36, 37 nci maddeleri ile diğer maddelerinin bu
Kanuna aykırı hükümleri,
c) Bu Kanun
kapsamındaki kamu idarelerine ilişkin olarak, 4.1.1961 tarihli ve 211 sayılı
Kanunun 98 - 106 ncı maddeleri hariç
olmak üzere, diğer kanunlarla 1050 sayılı Muhasebei Umumiye Kanunu, 6245 sayılı
Harcırah Kanunu ve 832 sayılı Sayıştay Kanununa tâbi olunmadığına dair istisna
veya muafiyet getiren hükümleri,
d) 28.3.2002
tarihli ve 4749 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinin üçüncü fıkrası,
e) 26.11.1999
tarihli ve 4481
sayılı Kanunun 15 inci maddesi,
f) Diğer
kanunların bu Kanuna aykırı hükümleri,
Yürürlükten
kaldırılmıştır.
Ek Madde 1- Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Sayıştayın
muhasebe hizmetleri Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Cumhurbaşkanlığı
muhasebe hizmetleri ise Cumhurbaşkanlığı tarafından görevlendirilen muhasebe
yetkilileri tarafından yerine getirilir.
Müşterek fon hesabı
Ek Madde 2- Çeşitli
mevzuatla kurulmuş fonların her türlü geliri Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
nezdinde Hazine ve Maliye Bakanlığı adına açılan müşterek fon hesabına
yatırılır. Bu hesaba yatırılan gelirlerden ilgili mevzuatında öngörülen fonlar
arası pay ve kesintiler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yapılır.
Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonunun gelirleri,
yapılan kesintilerden sonra kalan tutarlar üzerinden genel bütçenin (B)
işaretli cetveline gelir kaydedilir. Bu Fon, hizmetlerini bütçenin (A) işaretli
cetveline konulan ödeneklerle yerine getirir. Ancak, bu Fon gelirlerinden kredi
ana para geri dönüşleri, kredi faizleri, borçlanma ve satış hasılatı, genel
bütçenin (B) işaretli cetveline gelir kaydedilmeksizin doğrudan müşterek fon
hesabından ilgili Fonun gider hesabına aktarılır.
Kapsam dışında bırakılan fonların gelirleri ve
harcamaları bütçe ile ilişkilendirilmez. Ancak,
bunların müşterek fon
hesabında toplanan gelirlerinden Cumhurbaşkanı tarafından
belirlenecek oran ve tutarlarda kesinti yapılarak genel bütçeye gelir
kaydedilebilir.
Fonlar, hizmet ve harcamalarını kendi mevzuatında yer
alan esas ve usûllere göre yürütürler. Fon gelirlerinin tahsili, takibi, gelir
kaydı, muhasebeleştirilmesi ve denetimine ilişkin süre, esas ve usûller Hazine
ve Maliye Bakanlığı tarafından tespit edilir.
Kanun ve kanun hükmünde kararname ile kurulanlar hariç
olmak üzere, hizmet alanı kalmayan fonlar Cumhurbaşkanı tarafından tasfiye
edilebilir. Bunların tasfiyesine ilişkin her türlü düzenlemeyi yapmaya Hazine
ve Maliye Bakanı yetkilidir. Cumhurbaşkanı tarafından fonların gider hesapları
üzerinden aktarma yapılabilir. Aktarılan tutar, kendisine aktarma yapılan fonun
gelir hesabı üzerinden müşterek fon hesabına, buradan da tamamı gider hesabına
aktarılır.
Bütçe kapsamı dışındaki fonlardan kendi mevzuatına
göre yapılan kesinti ile fonlar arası aktarmalardan sonra kalan tutar, Türkiye
Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından ilgili fonun gider hesabına aktarılır.
FATİH Projesi kapsamında mal ve hizmet
alımları ile yapım işleri
Ek
Madde 3- Eğitimde
Fırsatları Artırma ve Teknolojiyi İyileştirme Hareketi (FATİH) Projesi
kapsamında Millî Eğitim Bakanlığınca yapılacak yazılım, donanım, dijital içerik
alımı, internet erişim hizmetleri sağlanması, ağ altyapısı, AR-GE merkezi, veri
merkezi kurulumu ve bunlara ilişkin her türlü bakım, onarım ve işletme
işlerinde üst yöneticinin onayıyla 15 yıla kadar gelecek yıllara yaygın
yüklenmelere girişilebilir.
Ek Madde 4- Bu Kanun
kapsamında yer alan tüm iş ve işlemler elektronik ortamda gerçekleştirilebilir.
Bu maddenin uygulanması ile ilgili olarak Hazine ve Maliye
Bakanlığı;
a) Defter, kayıt, belge ve benzeri içeriklerin
elektronik ortamda oluşturulması, kaydedilmesi, iletilmesi, muhafaza ve
ibrazına ilişkin usul ve esasları belirlemeye,
b) Elektronik ortamda gerçekleştirilen işlemlerin
kaynağı, bütünlüğü, gizliliği ve güvenliğinin sağlanmasına yönelik sertifika
altyapısı oluşturmaya veya mevcut olan altyapıları kullanmaya,
c) İlgili bilişim sistemlerine yönelik her türlü birlikte
işlerlik standartlarına ilişkin usul ve esasları belirlemeye,
yetkilidir.
Hazine ve Maliye Bakanlığı, bu madde kapsamında
yapacağı belirlemelerde Sayıştayın uygun görüşünü alır.
Tasarruflu Yazılar 1
2
----------------------------------------------------------
Ek Madde 5- Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulan idarelerin
bu Kanuna ekli cetvellerden hangisinde yer alacağı ilgili Cumhurbaşkanlığı
kararnamesinde belirtilir.
Ek Madde 6- Kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle merkezi
yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin yeniden teşkilatlanması çerçevesinde
yapılan ödenek aktarma işlemleri, personel giderleri tertiplerinden diğer
tertiplere yapılan aktarmalar hariç olmak üzere, bu Kanunun 21 inci maddesi ve
yılı merkezi yönetim bütçe kanununda düzenlenen ödenek aktarmalarına ilişkin
sınırlamalara tabi değildir.
Kamu idarelerinin yeniden teşkilatlanmasının gerektirdiği
bütçe işlemlerini yapmaya, bütçenin uygulaması
ile kesin hesapların hazırlanmasına ilişkin olarak gerekli her türlü
düzenlemeyi yapmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.
Kamu idarelerinin yeniden teşkilatlanmasına ilişkin
süreç tamamlanıncaya kadar yapılması gereken zorunlu harcamalar kapatılan idare
veya ilgili idare bütçesinden gerçekleştirilir.
Kapatılan harcama birimi ve idareler için faaliyet
raporu düzenlenmez. Bu birim ve idarelerin yılı faaliyet sonuçları görev, yetki
ve sorumluluklarının devredildiği idarelerin faaliyet raporlarında gösterilir.
Mücbir
sebep (17.04.2020
tarihli, 31102 sayılı R.G. 7244
s.k. ile eklenmiştir)
EK
MADDE 7 - Deprem, yangın,
sel gibi doğal afetler ile salgın hastalık veya Hazine ve Maliye Bakanlığı
bilişim sistemlerinin herhangi bir nedenle çalışmaması gibi mücbir sebep
hallerinde; veri, bilgi ve belgelerin oluşturulması, kaydedilmesi, iletilmesi,
muhafazası ve ibrazına ilişkin yöntemler Hazine ve Maliye Bakanlığınca
belirlenir.
Mücbir sebep hallerinde, Hazine ve Maliye
Bakanlığı bilişim sistemleri üzerinden yürütülen işlemlerde yaşanabilecek
gecikme nedeniyle ilgililere, gecikme faizi, gecikme zammı ve ceza gibi
yaptırımlar uygulanmaz.
EK MADDE 8- Mevzuatta orta vadeli mali plana yapılan
atıflar orta vadeli programa yapılmış sayılır. (25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319 s.k.
ile eklenmiştir)
EK MADDE 9- Kamu kurum ve kuruluşlarının harcama ve uygulamalarının tasarruf tedbirlerine
uygunluğunun idarelerince ve/veya Hazine ve Maliye Bakanlığınca izlenmesi ve
denetlenmesi sonucunda, alınan tedbirlere aykırı iş ve işlemleri tespit
edilenler hakkında tabi oldukları mevzuat uyarınca disiplin hükümleri uygulanır
ve sonuçları idarelerince Cumhurbaşkanlığına bildirilir. (26.07.2024 / 32613 sayılı R.G. 7521 s.k.
ile eklenmiştir)
Geçici Madde
1- Bu maddenin yürürlüğe girmesinden
önce malî işlemleri Maliye Bakanlığı tarafından yürütülmekte olan kamu
idarelerinde, malî yönetim ve kontrol sistemi kuruluncaya kadar, bu Kanun
uyarınca yapılması gereken görevler, Maliye Bakanlığının birimleri tarafından
yürütülür. Maliye Bakanlığınca belirlenecek kriterlerin yerine getirilmesi
durumunda, bu kamu idarelerine yetki devri, Maliye Bakanlığının önerisi üzerine
idareler itibarıyla gerçekleştirilir.
Diğer kamu
idarelerinde, bu Kanunun öngördüğü malî yönetim ve kontrol sürecine ilişkin
görevler, malî yönetim ve kontrol sistemi kuruluncaya kadar, görev ve yetki
bakımından benzeri birim ve görevliler tarafından yürütülür. Bu kamu
idarelerinde görev ve yetki bakımından benzeri birim ve görevliler, Maliye
Bakanlığının uygun görüşü üzerine ilgili üst yönetici tarafından belirlenir.
Maliye
Bakanlığı, rehberlik ve koordinasyon görevleri çerçevesinde, kamu idarelerinde
malî yönetim ve kontrol sistemlerinin oluşturulmasına yardımcı olur.
Geçiş dönemi
31.12.2007 tarihini geçemez.
Geçici Madde 2-
Bu Kanunda öngörülen tüzük, yönetmelik ve diğer düzenlemeler en geç 31.12.2004
tarihine kadar yayımlanır.
Geçici Madde 3-
Bu Kanunun 49 uncu maddesindeki Kurul tarafından belirleme yapılıncaya kadar,
genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde uygulanacak muhasebe standartları
Maliye Bakanlığınca belirlenir.
Geçici Madde
4- Bu Kanunda öngörülen malî yönetim
ve kontrol sistemine uyum sağlanması amacıyla, Kanun kapsamındaki idarelerle
ilgili mevzuatta ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde gerekli
değişiklikler, en geç 31.12.2007 tarihine kadar yapılır.
Genel bütçe kapsamındaki
idarelerin, kamu görevi ve hizmeti dışında kalan ve ilgili kanunlarında
belirtilen faaliyetleri ile mal ve hizmet teslimlerinden fiyatlandırılabilir
nitelikte bulunanlardan sağlayacakları gelirleri düzenleyen kanun, 31.12.2007
tarihine kadar yürürlüğe konulur.
Geçici Madde 5- 31.12.2005 tarihi itibarıyla;
a) Maliye Bakanlığı kadrolarında Bütçe Dairesi
Başkanı, Muhasebe Müdürü, Gelir Saymanlık Müdürü, Malmüdürü, Saymanlık Müdürü,
Vergi Dairesi Müdürü, Vergi Müdürü, Askeri Defterdar, Devlet Muhasebe Uzmanı ve
Muhasebe Denetmeni olarak görev yapanlar ile daha önce en az beş yıl bu
görevlerde bulunanlar, kamu idarelerinde Muhasebe Yetkilisi; (Devlet Muhasebe
Uzman Yardımcıları ile Muhasebe Denetmen Yardımcıları hariç) bunların
yardımcıları ile kadro unvanı sayman olanlar ise Muhasebe Yetkilisi Yardımcısı,
b) Özel bütçeli idareler, mahallî idareler ve sosyal
güvenlik kurumlarının muhasebe birimlerinde, birinci derecede sorumlu olarak
çalışanlar ile daha önce bu görevi en az beş yıl yapmış olanlarla bu idarelerde
bütçe dairesi başkanı, gelir ve gider dairesi başkanı, muhasebe daire başkanı,
gelir müdürü, bütçe müdürü ve muhasebe müdürü olanlar anılan idarelerde
Muhasebe Yetkilisi,
c) Sayıştay Denetçisi, Başbakanlık Müfettişi, Yüksek
Denetleme Kurulu Denetçisi, Maliye
Müfettişi, Hesap Uzmanı, Bütçe Kontrolörü, Muhasebat Kontrolörü,
Gelirler Kontrolörü, Millî Emlak Kontrolörü, Tasfiye İşleri ve Döner Sermaye İşletmeleri Kontrolörü, Hazine Kontrolörü
kadrolarında çalışmakta olanlar ile daha önce en az beş yıl bu
görevlerde bulunanlar, kamu idarelerinde İç Denetçi,
d) Bakanlık, Müsteşarlık, Başkanlık ve Genel
Müdürlüklerde Müfettiş veya Kontrolör olanlar ile daha önce en az beş yıl bu
görevlerde bulunanlar, kendi idarelerinde, özel bütçeli idarelerde, mahallî
idarelerde ve sosyal güvenlik kurumlarında İç Denetçi,
e) Muhasebe, Millî Emlak ve Vergi Denetmenleri ile bu
görevlerde daha önce en az beş yıl bulunanlar, özel bütçeli idareler ile
mahallî idarelerde; Belediye Müfettişi ve Hesap İşleri Murakıbı olanlar ile bu
görevlerde daha önce en az beş yıl bulunanlar, mahallî idarelerde İç Denetçi,
Olarak 31.12.2007 tarihine kadar atanabilirler.
31.12.2005 tarihi itibarıyla kamu idarelerinin
muhasebe hizmetlerini birinci derece sorumlu olarak yürütmekte olanlar,
bulundukları kamu idarelerinin muhasebe yetkililiği görevini 1.1.2006
tarihinden itibaren sertifikalı muhasebe yetkilisi atanıncaya kadar yürütürler.
Bu kişiler, sertifika alamamaları halinde kadrolarına uygun bir göreve
atanırlar. Ancak, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce saymanlık hizmetleri
Maliye Bakanlığı tarafından yürütülen idarelerde muhasebe yetkilisi atanıncaya
kadar muhasebe hizmetleri Maliye Bakanlığının belirleyeceği kişilerce
yürütülür.
(a) ve (b) bentlerinde belirtilen muhasebe yetkilisi
görevini yürütmek üzere atanacak olanların Maliye Bakanlığınca verilecek
meslekî eğitimden geçmeleri ve yapılacak sınavda başarı göstererek sertifika
almaları şarttır. Ancak, (a) ve (b) bentlerinde sayılanlardan sınavla bu
kadrolara atanmış olanların muhasebe yetkilisi olarak atanmalarında sınav şartı
aranmaz.
(c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen görevlere
atananlar bu Kanunun öngördüğü sistemin uygulanmasına yönelik eğitime tâbi
tutulurlar. Atamalarda ilgilinin ve idaresinin muvafakati alınır.
Kamu idarelerinde muhasebe yetkilisi görevini yürütmek
üzere üçüncü fıkraya göre sertifika almış olanlar arasından muhasebe yetkilisi
atanması esastır. Bu şekilde sertifika almış olanlardan atama yapılamaması
halinde, Maliye Bakanlığınca sertifika almış muhasebe yetkilisi atama
zorunluluğu getirilinceye kadar, Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve
esaslara göre genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Maliye Bakanlığı,
diğer kamu idarelerinde üst yöneticiler tarafından belirlenen kişiler muhasebe
hizmetlerini yapmak üzere görevlendirilir.
İç Denetçi Adaylarının Belirlenmesinde Uyulacak
Esas ve Usuller Hakkında Tebliğ
(Sıra No 3)
------------------------------------------------------------
Geçici Madde 6-
(Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)
Geçici Madde 7-
(Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)
Geçici Madde 8-
İç Denetim Koordinasyon Kurulu başkan ve üyeleri, bu Kanunun yayımını izleyen
iki ay içerisinde atanırlar.
Geçici Madde 9-
Diğer kanunlarla 1050 sayılı Muhasebei Umumiye Kanununa yapılan atıflar, bu
Kanuna yapılmış sayılır.
Geçici Madde 10- İlk kez bu Kanunla Sayıştay denetimine tâbi tutulan düzenleyici ve
denetleyici kurumlar ile özel bütçeli idarelerin 31.12.2005 tarihine kadar olan
işlemlerinin dış denetimi ilgili kanunlarındaki hükümlere göre yapılmaya devam
edilir.
Geçici Madde
11- (Mülga
birinci fıkra: 24/7/2008-5793/38 md.)
Bu Kanun
kapsamında kamu idarelerinde
kurulmuş döner sermaye
işletmeleri 31/12/2010 tarihine
kadar yeniden yapılandırılır.
Döner sermaye
işletmeleri yeniden yapılandırılıncaya kadar bunların bütçelerinin
hazırlanması, uygulanması, sonuçlandırılması ve muhasebesi ile kontrol ve denetimi
Maliye Bakanlığınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle belirlenir. Fonların
muhasebesi de bu Kanunun öngördüğü muhasebe sistemine göre yürütülür.
(Mülga
dördüncü fıkra: 22/12/2005-5436/10 md.)
Geçici Madde 12- 45 inci maddenin birinci fıkrası uyarınca Hazine adına tescil edilmesi
gereken taşınmazlardan, ilgili kamu idarelerinin mülkiyetinde bulunanlar, bu
idarelerin tüzel kişiliğinin sona erdiği tarihi izleyen altı ay içinde herhangi
bir işleme gerek olmaksızın tapuda resen Hazine adına tescil edilir.
Geçici Madde
13- (Mülga: 2/7/2018-KHK-703/213
md.)
Geçici Madde 14- Bu Kanunla verilmiş olan görevlerin gerektirdiği hizmetlerin etkili ve
verimli bir şekilde yerine getirilmesi amacıyla Araştırma Planlama ve
Koordinasyon Kurulu, Bütçe ve Malî Kontrol Genel Müdürlüğü ve Maliye Yüksek
Eğitim Merkezî Başkanlığında kullanılmak üzere, ekli (I) sayılı listede yer
alan kadrolar ihdas edilerek 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I)
sayılı cetvelin Maliye Bakanlığına ait ilgili bölümlerine eklenmiş, ekli (II)
sayılı listede yer alan kadrolar ise iptal edilerek anılan Kararnameye ekli (I)
sayılı cetvelin Maliye Bakanlığına ait ilgili bölümünden çıkarılmıştır.
Araştırma, Planlama ve Koordinasyon Kurulunda görevlendirilecek başkan
yardımcısı Bakan onayı ile atanır ve bakanlıktaki genel müdür yardımcıları için
ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanır.
Gelir ve ödenek kaydetme yetkisi
Geçici Madde
15- 2006 yılında, ilgili mevzuatı gereğince özel gelir kaydedilmek üzere
tahsil edilen tutarlar ile 40 ıncı maddeye göre tahsil edilen bağış ve
yardımları, idare bütçelerinde söz konusu mevzuatta belirtilen amaçlar için
tertiplenen ödenekten kullandırmak üzere genel bütçenin (B) işaretli cetveline
gelir kaydetmeye ve bütçelenen ödenekten gelir gerçekleşmesine göre ilgili
tertiplere aktarma yapmaya, yılı içinde harcanmayan ödenekleri (2005 yılından
devredenler de dahil) ertesi yıl bütçesine devren gelir ve ödenek kaydetmeye,
bu hükümler çerçevesinde yapılacak işlemlere ilişkin esas ve usûlleri belirlemeye
Maliye Bakanı yetkilidir.
Geçici Madde
16- Geçici
5 inci maddenin birinci fıkrasının (c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilen
kadrolarda 31/12/2006 tarihi itibarıyla çalışmakta olanlar ile daha önce en az
beş yıl bu görevde bulunanlar da anılan madde hükümlerine göre iç denetçi
kadrolarına atanabilirler.
Geçici Madde
17- 22/12/2005
tarihli ve 5436 sayılı Kanunun 16 ncı maddesinin altıncı fıkrasına göre ihdas
edilerek kamu idarelerine tahsis edilen malî hizmetler uzmanı unvanlı boş
bulunan kadrolara, ilgili kamu idarelerince talep edilecek sayıyı aşmamak
üzere, aşağıda belirtilen şartları taşıyan adaylar arasından 31/10/2007
tarihine kadar bir defaya mahsus olmak üzere Maliye Bakanlığınca, Öğrenci Seçme
ve Yerleştirme Merkezine veya Millî Eğitim Bakanlığı Ölçme ve Değerlendirme
Merkezine yaptırılacak yazılı sınav ve yerleştirme sonucuna göre atama yapılır.
Yapılacak sınava girebilmek ve malî hizmetler uzmanı
kadrolarına atanabilmek için;
a) 5436 sayılı Kanunun 16 ncı maddesinin altıncı
fıkrasına göre ihdas edilerek malî hizmetler uzmanı kadrosunun tahsis edildiği
kamu idarelerinin;
1) Strateji Geliştirme Başkanlığı, Strateji Geliştirme
Daire Başkanlığı, strateji geliştirme ve malî hizmetlere ilişkin hizmetlerin
yerine getirildiği müdürlükler, İdarî ve Malî İşler Dairesi Başkanlıkları,
İdarî ve Malî İşler Müdürlükleri ile döner sermayeli işletmeler hariç olmak
üzere idarelerin muhasebe ve malî hizmetlerinin yerine getirildiği daire
başkanlıkları veya müdürlüklerinde,
2) Mülga Araştırma Planlama ve Koordinasyon Kurulu
Başkanlıkları, Araştırma Planlama ve Koordinasyon Dairesi Başkanlıkları ile
Araştırma Planlama ve Koordinasyon Müdürlüklerinde,
b) Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel
Müdürlüğü ile Muhasebat Genel Müdürlüğünde, kadroları Maliye Bakanlığına ait
olmak kaydıyla döner sermayeli işletmeler dahil olmak üzere muhasebe hizmetleri
Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğünce yürütülen kamu idarelerinin
muhasebe birimlerinde, malmüdürlüklerinin ise vezne ve muhasebe servislerinde,
genel idare hizmetleri
sınıfına dahil kadrolarda sınav tarihi itibarıyla toplam en az üç yıl hizmeti
bulunmak ve malî hizmetler uzman yardımcılığı giriş sınavına katılabilmek için
gerekli öğrenim şartını taşımak gerekir. Hizmet süresinin hesabında sayılan
birimler adına tahsis edilmiş kadrolarda fiilen görev yapılan süreler dikkate
alınır.
Sınav komisyonunun oluşturulması, sınava
katılabilecekler, sınav konuları, sınav ve yerleştirme ile söz konusu kadrolara
atama ve atananların eğitimine ilişkin esas ve usûller Maliye Bakanlığınca
belirlenir.
5436 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesi ve bu madde
gereğince malî hizmetler uzmanı kadrolarına atandıktan sonra en az üç yıl
süreyle atandıkları idarelerde söz konusu kadrolarda görev yapanlar,
kendilerinin isteği ve idarelerinin muvafakati ile başka bir kamu idaresinin
aynı unvanlı kadrolarına atanabilirler.
Bu maddenin
uygulanmasına ilişkin olarak ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye Maliye
Bakanlığı yetkilidir.
Geçici Madde
18- 31/12/2012 tarihine kadar genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin
mali tabloları, muhasebe ve raporlama standartları ile muhasebe tekniğine
uygunluk açısından Maliye Bakanlığınca denetlenebilir.
Geçici Madde
19- 2023 yılına kadar, orman yangınları ile havadan mücadele hizmetlerinde
kullanılmak maksadıyla Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından gerçek ve tüzel
kişilerden her nevi hava aracı kiralanmasında, sağlık hizmetlerinde kullanılmak
maksadıyla Sağlık Bakanlığı tarafından gerçek ve tüzel kişilerden her nevi hava
ve deniz aracı kiralanmasında, ülkemizde aşı ve biyolojik ürün üretimini
sağlayacak ileri teknoloji transferine yönelik aşı ve biyolojik ürün temininde
ve ileri teknoloji ürünü yüksek maliyetli tıbbi cihaz temininde bu Kanunun 28
inci maddesinde yer alan üç yıllık süre yedi yıla kadar, gemi hastane
kiralanmasında ise on beş yıla kadar uygulanır.
Geçici Madde
20- Eğitimde Fırsatları Artırma ve
Teknolojiyi İyileştirme Hareketi (FATİH) Projesi kapsamında Millî Eğitim
Bakanlığına bağlı okullara internet erişim hizmetleri ve ağ altyapısının
sağlanması için Millî Eğitim Bakanlığı ve Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme
Bakanlığınca 2015 yılı sonuna kadar yapılacak mal ve hizmet alımları ile yapım
işlerinde üst yöneticinin onayıyla 15 yıla kadar gelecek yıllara yaygın
yüklenmelere girişilebilir.
İç denetçi kadrolarına atanma
Geçici Madde
21- Merkezî yönetim kapsamındaki
idarelerde ve sosyal güvenlik kurumlarında mesleğe özel yarışma sınavıyla girip
yeterlik sınavında başarılı olan ve başvuru tarihi itibarıyla yardımcılıkta
geçen süre dâhil, denetçi, müfettiş, kontrolör, sigorta denetleme uzmanı,
sigorta denetleme aktüeri, yasama uzmanı, düzenleyici ve denetleyici kurumlarda
murakıp ve uzman ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 152 nci maddesinin
"II-Tazminatlar" kısmının "A- Özel Hizmet Tazminatı" bölümünün (ğ) bendinde yer
alanlardan merkez teşkilatına ait uzman unvanlı kadrolarda en az beş yıl
çalışmış olanlar, iç denetçi aday belirleme sınavına katılabilmek için aranan
yabancı dillerin birinde Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından en az
elli puan almış ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla kırk yaşını
doldurmamış olmak şartıyla, kamu idarelerinin iç denetçi kadrolarına 31/12/2014
tarihine kadar atanabilirler.
Bu Kanun kapsamındaki idarelerde mesleğe özel yarışma
sınavıyla girip yeterlik sınavında başarılı olan ve başvuru tarihi itibarıyla
yardımcılıkta geçen süre dâhil mali hizmetler uzmanı olarak en az beş yıl
çalışmış olanlar, iç denetçi aday belirleme sınavına katılabilmek için aranan
yabancı dillerin birinde Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından en az elli
puan almış ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla kırk yaşını
doldurmamış olmak şartıyla, kendi idareleri, yükseköğretim kurumları ve mahalli
idarelerin iç denetçi kadrolarına 31/12/2014 tarihine kadar atanabilirler.
Mesleğe özel yarışma sınavıyla girip yeterlik
sınavında başarılı olan ve başvuru tarihi itibarıyla yardımcılıkta geçen süre
dâhil il eğitim denetmeni, muhasebe denetmeni, millî emlak denetmeni, sosyal
güvenlik denetmeni veya mahalli idarelerde müfettiş olarak en az beş yıl
çalışmış olanlar, iç denetçi aday belirleme sınavına katılabilmek için aranan
yabancı dillerin birinde Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından en az
elli puan almış ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla kırk yaşını
doldurmamış olmak şartıyla, yükseköğretim kurumları ve mahalli idarelerin iç
denetçi kadrolarına 31/12/2014 tarihine kadar atanabilirler.
Geçici 5 inci ve geçici 16 ncı maddelere göre atanan
iç denetçiler, iç denetçi aday belirleme sınavına katılabilmek için aranan
yabancı dillerin birinde Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından en az
elli puan almış ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla kırk yaşını
doldurmamış olmak şartıyla, diğer idarelerin iç denetçi kadrolarına 31/12/2014
tarihine kadar naklen atanabilirler. Bunlar, daha önce kendilerine verilen Kamu
İç Denetçi Sertifikalarını kullanmaya devam ederler.
Bu Kanun kapsamındaki idarelerde başvuru tarihi
itibarıyla öğretim üyesi, tabip, diş tabibi, eczacı, veteriner, biyolog, hukuk
müşaviri, Hazine avukatı, avukat, mühendis unvanlı kadrolarda en az beş yıl
çalışmış olanlardan, iç denetçi aday belirleme sınavına katılabilmek için
aranan yabancı dillerin birinde Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından en
az elli puan almış ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla kırk
yaşını doldurmamış olanlar, belirli dönemlerde yapılacak sertifika eğitimlerine
31/12/2015 tarihine kadar doğrudan katılabilirler. Bu eğitimler sonucunda
yapılacak sınavlarda başarılı olanlar kamu idarelerinin iç denetçi kadrolarına
atanabilirler ve bunlara atandıkları idarede geçerli Kamu İç Denetçi
Sertifikası verilir. İdarelerin ihtiyaçlarını göz önünde bulundurarak bu
fıkrada sayılan unvanlar dışında ilave unvanlar belirlemeye, mühendislere
ilişkin olarak lisans mezuniyetine göre bölüm şartı getirmeye, bu fıkra
kapsamındaki sertifika eğitimleri ve sınavlarına ilişkin usul ve esasları
belirlemeye ve idarelerin özelliklerini göz önünde bulundurarak bu fıkraya göre
atananların bir başka idareye naklen atanmalarına ilişkin usul ve esasları
belirlemeye İç Denetim Koordinasyon Kurulu yetkilidir.
Birinci, ikinci ve üçüncü fıkralara göre atananlar İç
Denetim Koordinasyon Kurulu koordinatörlüğünde Maliye Bakanlığı tarafından en
az iki aylık sertifika eğitimine tabi tutulur ve eğitim tamamlandıktan sonra
bunlara atandıkları idarede geçerli Kamu İç Denetçi Sertifikası verilir. Fiilen
en az üç yıl iç denetçilik yaptıktan sonra İç Denetim Koordinasyon Kurulu
tarafından belli dönemlerde yapılacak sertifika sınavına girerek başarılı
olanlara, bu Kanun kapsamındaki bütün idarelerin iç denetçi kadrolarına naklen
atanmalarına imkân verecek nitelikte Kamu İç Denetçi Sertifikası verilir. Bu
maddeye aykırı bir şekilde iç denetçi kadrolarına atananların atamaları ile
verilmiş ise Kamu İç Denetçi Sertifikası iptal edilir. Bu maddenin
uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye ve tereddütleri gidermeye İç
Denetim Koordinasyon Kurulu yetkilidir.
Kamu Personeli Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit
Sınavından veya Üniversitelerarası Kurul Yabancı Dil Sınavından en az elli puan
almış olanlar da bu maddede aranan yabancı dil şartını yerine getirmiş sayılır.
Geçici Madde
22- Bu Kanunda veya diğer kanunlarda
Cumhurbaşkanına veya Cumhurbaşkanlığına verilen merkezi yönetim bütçesinin hazırlık
ve uygulamasına ilişkin yetkileri kullanmak üzere Cumhurbaşkanı tarafından
oluşturulacak idarenin teşkilatlanması tamamlanıncaya kadar bu görev ve
yetkiler, Cumhurbaşkanı kararı ile Hazine ve Maliye Bakanı veya Hazine ve
Maliye Bakanlığınca kullanılabilir.
Geçici Madde 23 - 19/12/2020 tarihli ve 7258 sayılı 2021 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe
Kanununda yer alan genel bütçe gelir tahmini üzerinde gerçekleşen gelir kadar,
genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri ile özel bütçeli idarelerin bütçelerine
ödenek eklemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir. İlgili kanunları gereğince genel
bütçe gelirleri karşılığı yapılan ödenek eklemeleri bu tutardan düşülür. (25.12.2021 / 31700 sayılı R.G. 7349 s.k.
ile eklenmiştir)
Yürürlük
Madde 82- Bu
Kanunun;
a) 30, 66, 67 ve
80 inci maddeleri ile geçici 2, 3, 4, 5, 7, 8, 10, 12, 13, 14 ve 82 ile 83 üncü
maddeleri yayımı,
b) 81 inci maddesinin (e) bendi ile geçici 6 ncı maddesi
1.1.2004,
c) Diğer
hükümleri 1.1.2005,
Tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 83- Bu
Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
²
(I) SAYILI CETVEL
GENEL
BÜTÇE KAPSAMINDAKİ KAMU İDARELERİ (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer
R.G. 7254 sk ile değişik)
1) Türkiye Büyük Millet Meclisi
2) Cumhurbaşkanlığı
3) Anayasa Mahkemesi
4) Yargıtay
5) Danıştay
6) Hâkimler ve Savcılar Kurulu
7) Sayıştay
8) Adalet Bakanlığı
9) Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı(25.05.2021 /
31491 sayılı R.G. 7319 s.k. ile değiştirilmiş ve sonraki maddeler buna göre
teselsül ettirilmiştir)[21]
10) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı(25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319 s.k.
ile eklenmiştir)
11) Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (06.11.2021 / 31651 sayılı R.G. 7341 s.k.
ile değişik)[22]
12) Dışişleri Bakanlığı
13) Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
14) Gençlik ve Spor Bakanlığı
15) Hazine ve Maliye Bakanlığı
16) İçişleri Bakanlığı
17) Kültür ve Turizm Bakanlığı
18) Milli Eğitim Bakanlığı
19) Milli Savunma Bakanlığı
20) Sağlık Bakanlığı
21) Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
22) Tarım ve Orman Bakanlığı
23) Ticaret Bakanlığı
24) Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı
25) Devlet Arşivleri Başkanlığı
26) Diyanet İşleri Başkanlığı
27) İletişim Başkanlığı
28) Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği
29) Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı
30) Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı
31) Strateji ve Bütçe Başkanlığı
32) Jandarma Genel Komutanlığı
33) Sahil Güvenlik Komutanlığı
34) Emniyet Genel Müdürlüğü
35) (28.07.2021 / 31551 sayılı R.G. 7333 s.k. ile yürürlükten
kaldırılmıştır) (Yürürlük 30.06.2021) [23]
36) Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı
37) Gelir İdaresi Başkanlığı
38) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
39) Meteoroloji Genel Müdürlüğü
40) Göç İdaresi Başkanlığı (06.11.2021 / 31651 sayılı R.G. 7341 s.k.
ile değişik)[24]
41) Avrupa Birliği Başkanlığı
42) İklim Değişikliği Başkanlığı (06.11.2021 / 31651 sayılı R.G. 7341 s.k.
ile eklenmiştir)
(II) SAYILI CETVEL
ÖZEL BÜTÇELİ
İDARELER
A) YÜKSEKÖĞRETİM KURULU, ÜNİVERSİTELER VE YÜKSEK
TEKNOLOJİ ENSTİTÜLERİ
1) Yükseköğretim Kurulu
2) Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
3) İstanbul Üniversitesi
4) İstanbul Teknik Üniversitesi
5) Ankara Üniversitesi
6) Karadeniz Teknik Üniversitesi
7) Ege Üniversitesi
8) Atatürk Üniversitesi
9) Orta Doğu Teknik Üniversitesi
10) Hacettepe Üniversitesi
11) Boğaziçi Üniversitesi
12) Dicle Üniversitesi
13) Çukurova Üniversitesi
14) Anadolu Üniversitesi
15) Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
16) İnönü Üniversitesi
17) Fırat Üniversitesi
18) Ondokuz Mayıs Üniversitesi
19) Selçuk Üniversitesi
20) Bursa Uludağ
Üniversitesi
21) Erciyes Üniversitesi
22) Akdeniz Üniversitesi
23) Dokuz Eylül Üniversitesi
24) Gazi Üniversitesi
25) Marmara Üniversitesi
26) Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
27) Trakya Üniversitesi
28) Yıldız Teknik Üniversitesi
29) Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
30) Gaziantep Üniversitesi
31) Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
32) Adnan Menderes Üniversitesi
33) Afyon Kocatepe Üniversitesi
34) Balıkesir Üniversitesi
35) Manisa Celal
Bayar Üniversitesi (Değişik: 20/8/2016-6745/22 md.)
36) Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
37) Kütahya Dumlupınar Üniversitesi (Değişik:
9/5/2018-7141/10 md.)
38) Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi (Değişik:
9/5/2018-7141/10 md.)
39) Gebze Teknik Üniversitesi (Değişik: 21/10/2014-6562/4
md.)
40) Harran Üniversitesi
41) İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
42) Kafkas Üniversitesi
43) Kahramanmaraş Sütçü İmam
Üniversitesi
44) Kırıkkale Üniversitesi
45) Kocaeli Üniversitesi
46) Mersin Üniversitesi
47) Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi (Ek:
16/5/2012-6307/4 md.)
48) Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi (Değişik:
9/5/2018-7141/10 md.)
49) Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi (Değişik:
18/6/2017-7033/81 md.)
50) Pamukkale Üniversitesi
51) Sakarya Üniversitesi
52) Süleyman Demirel Üniversitesi
53) Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi (Değişik:
9/5/2018-7141/10 md.)
54) Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
55) Galatasaray Üniversitesi
56) Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.; Değişik: 9/5/2018-7141/10 md.)
57) Kastamonu Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
58) Düzce
Üniversitesi (Ek: 1/3/2006-5467/5 md.)
59) Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.;Değişik: 9/5/2018-7141/10 md.)
60) Uşak Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
61) Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.; Değişik: 30/3/2012-6287/22 md.)
62) Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md;Değişik: 9/5/2018-7141/10 md.)
63) Erzincan
Binali Yıldırım Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md. ; Değişik: 9/5/2018-7141/10 md.)
64) Aksaray Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
65) Giresun Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
66) Hitit Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
67) Yozgat Bozok Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md. ; Değişik: 9/5/2018-7141/10 md.)
68) Adıyaman Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
69) Ordu Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
70) Amasya Üniversitesi (Ek:
1/3/2006-5467/5 md.)
71) Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
72) Ağrı Dağı Üniversitesi(1) (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
73) Sinop Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
74) Siirt
Üniversitesi (Ek: 17/5/2007-5662/9 md.)
75) Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.; Değişik: 30/10/2013-6501/3 md.)
76) Karabük Üniversitesi (Ek: 17/5/2007-5662/9
md.)
77) Kilis 7 Aralık Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
78) Çankırı Karatekin Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
79) Artvin Çoruh Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
80) Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.; Değişik: 19/4/2012-6296/4 md.)
81) Bitlis Eren Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
82) Kırklareli Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
83) Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
84) Bingöl Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
85) Muş Alparslan Üniversitesi (Ek: 17/5/2007-5662/9
md.)
86) Mardin Artuklu Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
87) Batman Üniversitesi (Ek:
17/5/2007-5662/9 md.)
88) Ardahan Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.)
89) Bartın Üniversitesi (Ek: 22/5/2008-5765/3
md.)
90) Bayburt Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.)
91) Gümüşhane Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.)
92) Hakkari Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.)
93) Iğdır Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.)
94) Şırnak Üniversitesi (Ek: 22/5/2008-5765/3
md.)
95) Munzur Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.; Değişik: 20/8/2016-6745/22 md.)
96) Yalova Üniversitesi (Ek:
22/5/2008-5765/3 md.)
97) Türk-Alman Üniversitesi (Ek:
1/4/2010-5979/4 md.)
98) Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi (Ek: 14/7/2010-6005/2
md.; (Değişik: 20/8/2016-6745/22 md.)
99) Bursa Teknik Üniversitesi (Ek:
14/7/2010-6005/2 md.)
100) İstanbul Medeniyet Üniversitesi (Ek:
14/7/2010-6005/2 md.)
101) İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi (Ek:
14/7/2010-6005/2 md.)
102) Necmettin Erbakan Üniversitesi (Ek: 14/7/2010-6005/2 md.; Değişik:
30/3/2012-6287/22 md.)
103) Abdullah Gül Üniversitesi (Ek:
14/7/2010-6005/2 md.; Değişik: 30/3/2012-6287/22 md.)
104) Erzurum Teknik Üniversitesi (Ek:
14/7/2010-6005/2 md.)
105) Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji
Üniversitesi (Ek: 31/3/2011-6218/2 md.) (28.02.2019 / 30700 R.G. 7167 s.k. ile değişik)
106) Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (Ek:
22/1/2013-6410/5 md.)
107) Sağlık Bilimleri Üniversitesi (Ek:
27/3/2015-6639/6 md.)
108) Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi (Ek:
31/3/2015-6640/7 md.)
109) İskenderun Teknik Üniversitesi (Ek:
31/3/2015-6640/7 md.)
110) Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi (Ek:
31/3/2015-6640/7 md.)
111) Türkiye
Uluslararası İslam, Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (Ek: 1/4/2015-6641/6
md.)
112) İzmir Bakırçay Üniversitesi (Ek:
20/8/2016-6745/22 md.)
113) İzmir Demokrasi Üniversitesi (Ek:
20/8/2016-6745/22 md.)
114) Yükseköğretim Kalite Kurulu (Ek:
18/6/2017-7033/81 md.)
115) Ankara Müzik ve Güzel Sanatlar Üniversitesi (Ek: 18/6/2017-7033/81
md.; Değişik: 6/12/2017-7063/6 md.)
116) Gaziantep İslam Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.) (18.01.2019
tarihli, 30659 sayılı R.G. 7161 s.k. ile değişik)
117) Konya
Teknik Üniversitesi (Ek: 9/5/2018-7141/10 md.)
118) Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
119) Malatya Turgut Özal Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
120) İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
121) Ankara
Hacı Bayram Veli Üniversitesi (Ek: 9/5/2018-7141/10 md.)
122) Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
123) Samsun Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
124) Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
125) Tarsus Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
126) Trabzon Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
127) Kayseri
Üniversitesi (Ek: 9/5/2018-7141/10 md.)
128) İstiklal Bilim ve Teknoloji Üniversitesi (09.08.2026 / 33335 R.G. 7592 s.k. ile değişik)[25]
129) Eskişehir Teknik Üniversitesi (Ek: 9/5/2018-7141/10
md.)
130) Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
131) Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)
B) ÖZEL BÜTÇELİ DİĞER İDARELER (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)
1) Savunma Sanayi Başkanlığı
2) Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu
3) Atatürk Araştırma Merkezi
4) Atatürk Kültür Merkezi
5) Türk Dil Kurumu
6) Türk Tarih Kurumu
7) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu
8) Türkiye Bilimler Akademisi
9) Karayolları Genel Müdürlüğü
10) Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü
11) Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü
12) Orman Genel Müdürlüğü
13) Vakıflar Genel Müdürlüğü
14) Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü
15) Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü
16) Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü
17) Türk Akreditasyon Kurumu
18) Türk Standardları Enstitüsü
19) Türk Patent ve Marka Kurumu
20) Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve
Destekleme İdaresi Başkanlığı
21) Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı
22) GAP Bölge Kalkınma İdaresi
23) Özelleştirme İdaresi Başkanlığı
24) Kamu Denetçiliği Kurumu
25) Ceza İnfaz Kurumları ile Tutukevleri İşyurtları
Kurumu
26) Meslekî Yeterlilik Kurumu
27) Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı
28) Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
29) Doğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi
Başkanlığı
30) Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı
31) Doğu Karadeniz Projesi Bölge Kalkınma İdaresi
Başkanlığı
32) Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü
33) Türkiye Su Enstitüsü
34) Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu
35) Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu
36) Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı
37) Helal Akreditasyon Kurumu
38) Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü
39) Türkiye Uzay Ajansı
40) Türkiye Adalet Akademisi
41) Kapadokya Alan Başkanlığı
42) Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu
43) Türkiye İstatistik Kurumu (28.07.2021 / 31551
sayılı R.G. 7333 s.k. ile eklenmiştir) (Yürürlük 30.06.2021)
44) Uludağ Alan Başkanlığı (26.01.2023 / 32085 sayılı R.G. 7432 s.k. ile eklenmiştir)
45) Kentsel Dönüşüm
Başkanlığı (09.11.2023 / 32364 sayılı R.G. 7471 s.k. ile eklenmiştir)
46) Siber Güvenlik
Başkanlığı (19.03.2025
/ 32846 sayılı R.G 7545
s.k ile eklenmiştir)
47) Doğa Koruma ve Milli
Parklar Genel Müdürlüğü (14.07.2025 / 32956
R.G. 7553 s.k. ile eklenmiştir)
(III) SAYILI CETVEL
DÜZENLEYİCİ
VE DENETLEYİCİ KURUMLAR
(16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)
1) Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
2) Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
3) Sermaye Piyasası Kurulu
4) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
5) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu
6) Kamu İhale Kurumu
7) Rekabet Kurumu
8) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları
Kurumu
9) Kişisel Verileri Koruma Kurumu
10) Nükleer Düzenleme Kurumu
11) Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve
Denetleme Kurumu
(IV) SAYILI CETVEL
SOSYAL
GÜVENLİK KURUMLARI
1- Sosyal Güvenlik Kurumu
2- Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
(I) SAYILI CETVEL (16.10.2020
tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değiştirilmeden
önceki hali)
GENEL
BÜTÇE KAPSAMINDAKİ KAMU İDARELERİ
1) Türkiye Büyük Millet Meclisi
2) Cumhurbaşkanlığı
3) (…)(10)
4) Anayasa Mahkemesi
5) Yargıtay
6) Danıştay
7) Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu
8) Sayıştay
9) Adalet Bakanlığı
10) Millî Savunma Bakanlığı
11) İçişleri Bakanlığı
12) Dışişleri Bakanlığı
13) Maliye Bakanlığı
14) Millî Eğitim Bakanlığı
15) (…)(8)
16) Sağlık Bakanlığı
17) (Değişik: 26/9/2011-KHK-655/44 md.) Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme
Bakanlığı
18) (…)(8)
19) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
20) (…)
21) Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığı
22) Kültür ve Turizm Bakanlığı
21) (…)
24) Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
25) (…)
26) Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
27) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı
28) Ekonomi Bakanlığı
29) Gençlik ve Spor Bakanlığı
30) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı
31) Gümrük ve Ticaret Bakanlığı
32) (…)
33) Orman ve Su İşleri Bakanlığı(
34) Millî Güvenlik Kurulu Genel
Sekreterliği
35) Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı
36) Jandarma Genel Komutanlığı
37) Sahil Güvenlik Komutanlığı
38) Emniyet Genel Müdürlüğü
39) Diyanet İşleri Başkanlığı
40) Hazine Müsteşarlığı
41) (Mülga: 26/9/2011-KHK-655/44 md.)
42) Kamu Düzeni ve Güvenliği Müsteşarlığı
43) Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu
44) Devlet Personel Başkanlığı
45) Türkiye İstatistik Kurumu
46) Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı
47) Gelir İdaresi Başkanlığı
48) (Mülga: 11/10/2011-KHK-662/58 md.)
49) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
50) Meteoroloji
Genel Müdürlüğü
51)
(Mülga: 11/10/2011-KHK-662/58 md.)
52) Basın-Yayın ve Enformasyon Genel
Müdürlüğü
53) (Ek: 11/10/2011-KHK-663/58 md.; Mülga:
15/8/2017-KHK-694/203 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7078/189 md.)
54) (Ek: 11/10/2011-KHK-663/58 md.; Mülga:
15/8/2017-KHK-694/203 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7078/189 md.)
55) (Ek:4/4/2013-6458/123) Göç İdaresi
Genel Müdürlüğü
56)
(Ek: 15/7/2018-C.K-4/65 md.) Avrupa
Birliği Başkanlığı
(II) SAYILI CETVEL
ÖZEL
BÜTÇELİ İDARELER
B) ÖZEL BÜTÇELİ DİĞER İDARELER (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değiştirilmeden
öncek ihali)
1) (Değişik: 2/7/2018-KHK-703/215 md.)
Savunma Sanayi Başkanlığı
2) Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek
Kurumu
3) (Ek: 25/6/2009-5917/47 md.) Atatürk
Araştırma Merkezi(1)
4) (Ek: 25/6/2009-5917/47 md.) Atatürk
Kültür Merkezi(1)
5) (Ek: 25/6/2009-5917/47 md.) Türk Dil
Kurumu(1)
6) (Ek: 25/6/2009-5917/47 md.) Türk Tarih
Kurumu(1)
7) Türkiye ve Orta-Doğu Amme İdaresi
Enstitüsü
8) Türkiye Bilimsel ve Teknolojik
Araştırma Kurumu
9) Türkiye Bilimler Akademisi
10) Türkiye Adalet Akademisi
11) Yükseköğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu
12) (Ek: 25/6/2010-6001/43 md.)
Karayolları Genel Müdürlüğü(2)
13) (Değişik: 6/3/2011-KHK-643/13 md.)
Spor Genel Müdürlüğü
14) Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü
15) Devlet Opera ve
Balesi Genel Müdürlüğü
16) (Ek: 1/7/2006-5538/19 md.) Orman Genel
Müdürlüğü(3)
17) Vakıflar Genel Müdürlüğü
18) (Değişik: 11/10/2011-KHK-663/58 md.)
Türkiye Hudut ve Sahiller Sağlık Genel Müdürlüğü
19) (Mülga: 11/10/2011-KHK-662/58 md.)
20) Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü
21) Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü
22) Türk Akreditasyon Kurumu
23) Türk Standartları Enstitüsü
24) (Mülga: 8/8/2011-KHK-649/60 md.)
25) (Değişik: 22/12/2016-6769/188 md.)
Türk Patent ve Marka Kurumu
26) Ulusal Bor Araştırma Enstitüsü
27) Türkiye Atom Enerjisi Kurumu
28) Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi
Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı
29) (Mülga: 6/3/2011-643-KHK/13 md.)
30) (Ek: 24/10/2011-KHK-656/20 md.) Türk
İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı
31) (Mülga: 8/8/2011-648-KHK/19 md.)
32) GAP Bölge Kalkınma İdaresi
33) Özelleştirme İdaresi Başkanlığı
34) (Ek: 28/9/2006-5548/36 md.; İptal:
Anayasa Mahkemesi'nin 25/12/2008 tarihli ve E.: 2006/140, K.: 2008/185 sayılı
Kararı ile; Yeniden düzenleme: 14/6/2012-6328/35 md) Kamu
Denetçiliği Kurumu
35) Ceza ve İnfaz Kurumları ile
Tutukevleri İş Yurtları Kurumu(1)
36) (Ek: 21/9/2006-5544/31 md.) Meslekî
Yeterlilik Kurumu(1)
37) (Ek: 24/3/2010-5978/30 md.) Yurtdışı
Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı
38) (Ek: 28/12/2010-6093/14 md.) Türkiye
Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı
39) (Ek: 6/3/2011-KHK-643/13 md.) Doğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı
40) (Ek: 6/3/2011-KHK-643/13 md.) Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı
41) (Ek: 8/8/2011-KHK-649/60 md.)Doğu
Karadeniz Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı
42) (Ek: 11/10/2011-KHK-662/58 md.) Devlet
Su İşleri Genel Müdürlüğü
43) (Ek: 10/10/2011-KHK-658/12 md.)Türkiye
Su Enstitüsü
44) (Ek: 11/10/2011-KHK-663/58 md.)
Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu
45) (Ek: 21/6/2012-6332/22 md.; Değişik:
6/4/2016-6701/28 md.) Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu
46) (Ek: 19/11/2014-6569/40 md.) Türkiye
Sağlık Enstitüleri Başkanlığı
47) (Ek: 1/11/2017-7060/13 md.) Helal
Akreditasyon Kurumu
48) (Ek: 15/7/2018-C.K-4/761 md.) Nadir
Toprak Elementleri Araştırma Enstitüsü
49) (Ek: 15/7/2018-C.K-4/783 md.) Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü
(III) SAYILI CETVEL (16.10.2020 tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik)
DÜZENLEYİCİ
VE DENETLEYİCİ KURUMLAR
1) Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
2) (Değişik: 25/6/2009-5917/47 md.) Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
3) Sermaye Piyasası Kurulu
4) Bankacılık Düzenleme ve Denetleme
Kurumu
5) Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu
6) Kamu İhale Kurumu
7) Rekabet Kurumu
8) (Mülga:
20/11/2017-KHK-696/135 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/123 md.)
9) (Ek: 26/9/2011-KHK-660/32 md.) Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim
Standartları Kurumu
10) (Ek: 24/3/2016-6698/30 md.) Kişisel Verileri Koruma Kurumu
11) (Ek:
2/7/2018-KHK-702/11 md.) Nükleer
Düzenleme Kurumu
[1] Başlık 16.10.2020
tarihli ve 31276 sayılı mükerrer R.G. 7254 sk ile değişik
[2] Mülga 4.fıkra; Kamu idareleri, yürütecekleri faaliyet ve projeler ile
bunların kaynak ihtiyacını, performans hedef ve göstergelerini içeren
performans programı hazırlar.
[3] "orta vadeli mali plan," ibaresi 25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319 s.k. ile
yürürlükten kaldırılmıştır.
[4] Mülga 1.cümle; Kamu idareleri bütçelerini, stratejik planlarında yer
alan misyon, vizyon, stratejik amaç ve hedeflerle uyumlu ve performans esasına
dayalı olarak hazırlarlar.
[5] "İçişleri"
ibaresi "Çevre ve Şehircilik" şeklinde (10.12.2018 tarihli, 30621 sayılı R.G. 7153 s.k. ile
değişik)
[6] Mülga; k) Bütçeler kurumsal, işlevsel ve ekonomik sonuçların görülmesini
sağlayacak şekilde Cumhurbaşkanlığınca uluslararası standartlara uygun olarak
belirlenen bir sınıflandırmaya tâbi tutularak hazırlanır ve uygulanır.
[7] "ve malî plan"
ibaresi 25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319 s.k.
ile yürürlükten kaldırılmıştır.
[8] Mülga 3.fıkra; Merkezî yönetim bütçe kanununun gider cetvelinin
bölümleri, analitik bütçe sınıflandırmasına uygun olarak fonksiyonlar şeklinde
düzenlenir. Fonksiyonlar birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü düzeyde alt
fonksiyonlara ayrılır.
[9] Mülga 4.f ıkra; İlgili mevzuatta giderlere ilişkin olarak yer alan
"Fasıl ve bölüm" deyimleri fonksiyonel sınıflandırmanın birinci düzeyini,
"Kesim" deyimi fonksiyonel sınıflandırmanın ikinci düzeyini, "Madde" deyimi
fonksiyonel sınıflandırmanın üçüncü düzeyini, "Tertip" deyimi kurumsal,
fonksiyonel ve finansman tipi kodların bütün düzeyleri ile ekonomik
sınıflandırmanın ilk iki düzeyini, borç ödemeleri yönünden "ilgili hizmet
tertibi" deyimi borç konusu hizmetlerin yürütüldüğü ilgili tertipleri ifade
eder.
[10] "malî plan" ibaresi 25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319 s.k. ile
yürürlükten kaldırılmıştır.
[11] "de kapsayacak şekilde onaylanan" ibaresi
", gelecek üç yıla ilişkin toplam gelir ve gider tahminlerini, bütçe dengesi ve
borçlanma durumu ile kamu idarelerinin ödenek teklif tavanlarını içeren"
olarak 25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319 s.k.
ile değiştirilmiştir.
[12] Mülga: Orta vadeli program ile uyumlu
olmak üzere, gelecek üç yıla ilişkin toplam gelir ve gider tahminleri ile
birlikte hedef açık ve borçlanma durumu ile kamu idarelerinin ödenek teklif
tavanlarını içeren ve Cumhurbaşkanı tarafından onaylanan orta vadeli malî plan,
en geç Eylül ayının onbeşine kadar Resmî
Gazete'de yayımlanır.
[13] "program ve malî planda" ibaresi
"programda" olarak 25.05.2021 / 31491 sayılı R.G. 7319
s.k. ile değiştirilmiştir.
[14] Mülga son fıkra; Düzenleyici ve denetleyici kurumlar, bütçelerini üç
yıllık bütçeleme anlayışı, stratejik planları ve performans hedefleri ile
kurumsal, işlevsel ve ekonomik sınıflandırma sistemine göre hazırlarlar.
[15] "Orta vadeli malî planı" ibaresi "Orta
vadeli programı" olarak 25.05.2021 / 31491 sayılı R.G.
7319 s.k. ile değiştirilmiştir.
[16] "İçişleri"
ibaresinden sonra gelmek üzere "veya Çevre ve Şehircilik" ibaresi (10.12.2018 tarihli, 30621 sayılı
R.G. 7153 s.k. ile eklenmiştir)
[17] "İçişleri"
ibaresinden sonra gelmek üzere "veya Çevre ve Şehircilik" ibaresi (10.12.2018 tarihli, 30621 sayılı
R.G. 7153 s.k. ile eklenmiştir)
[18] "İçişleri"
ibareleri "Çevre ve Şehircilik" şeklinde (10.12.2018
tarihli, 30621 sayılı R.G. 7153 s.k. ile değişik)
[19] "İçişleri"
ibareleri "Çevre ve Şehircilik" şeklinde (10.12.2018 tarihli, 30621 sayılı R.G. 7153 s.k. ile
değişik)
[20] "İçişleri
Bakanlığınca" ibaresi "İçişleri ile Çevre ve Şehircilik bakanlıklarınca"
şeklinde (10.12.2018
tarihli, 30621 sayılı R.G. 7153 s.k. ile değişik)
[21] Mülga: Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler
Bakanlığı
[22] Mülga: (11) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı
[23] Mülga:
35
) Türkiye İstatistik Kurumu
[24] Mülga: (40) Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
[25] Mülga: Kahramanmaraş İstiklal Üniversitesi (Ek:
9/5/2018-7141/10 md.)