Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avrupa`daki Müttefik Yüksek Kumandanı arasında, Avrupa Müttife Kuvvetleri Yüksek Karargahına tabi bulunan müttefik karargahların Türkiye ülkesinde tesisine ve faaliyetine tatbik olunacak hususi şeraite mütedair anlaşma ve ekinin tasdiki hakkında kanun
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avrupa'daki Müttefik
Yüksek Kumandanı arasında, Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargahına tabi
bulunan müttefik karargahların Türkiye ülkesinde tesisine ve faaliyetlerine
tatbik olunacak hususi şeraite mütedair Anlaşma ve ekinin tasdiki hakkında
Kanun
Kanun No.
6860 R.Gazete No.9482
Kabulü:
05.12.1956 R.G. Tarihi: 12.12.1956
Tasarruflu Yazılar 1
Madde 1 - Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avrupa'daki
Müttefik Yüksek Kumandanı arasında, Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek
Karargahına tabi bulunan müttefik karargahların Türkiye ülkesinde tesisine ve
faaliyetlerine tatbik olunacak hususi şeraite mütedair Anlaşma ve eki tasdik
olunmuştur.
Madde 2 - Anlaşma
ve Eki hükümleri çerçevesinde Türkiye ve Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek
Karargahı yetkili makamları arasında yapılacak müzakerelerin neticelerine
mütedair mukarreratı tatbik etmeye İcra Vekilleri Heyeti salahiyettardır.
Madde 3 - Bu kanun
neşri tarihinde mer'iyete girer.
Madde 4 - Bu kanun
hükümlerini icraya İcra Vekilleri Heyeti memurdur.
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avrupa'daki Müttefik
Yüksek Kumandanı arasında, Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargahına tabi
bulunan müttefik karargahların Türkiye ülkesinde tesisine ve faaliyetlerine
tatbik olunacak hususi şeraite mütedair Anlaşma'nın İlgili Maddeleri
Türkiye
Cumhuriyeti Hükümeti
Ve
Avrupadaki
Müttefik Yüksek Kumandanı
Kuzey-Atlantik Antlaşmasına Taraf Devletlerle
Müttefik Karargahlar arasındaki umumi münasabetlerin Kuzey-Atlantik Anlaşmasına
Taraf Devletler arasında, Kuvvetlerinin Statüsüne dair Sözleşmeye müzeyyel
protokolde tarif edilmiş bulunduğunu; ancak, Türkiye'de kurulmuş veya kurulabielcek
Müttefik Karargahların tesisi ve faaliyetlerine dair Türkiye Cumhuriyeti
Hükümeti ile Avrupa'daki Müttefik Yüksek
Kumandanı arasında bazı hususi hükümlerin tesbit edilmesi gerektiğini
nazarı itibara alarak
Aşağıdaki hususlarda mutabık
kalmışlardır:
Madde
1.
Tarifler:
İşbu
Anlaşmanın metninde münderiç:
a) <SHAPE>
remzi Avrupa Müttefik kuvvetler yüksek karargahını ifade etmektedir.
b) <SACEUR>
remzi Avrupa'daki Müttefik yüksek
kumandanını ifade edmektedir.
c) <Müttefik
Karargahlar> tabiriyle, SHARE ve doğrudan doğruya SHAPE'e bağlı
beynelmilel kararlar ve SHAPE'e bağlı olup Kuzey-Atlantik Anlşması Konseyi
Kararı ile Protokolün tatbik edileceği diğer beynelmilel karargahlar:
d) <Sözleşme>
tabiri ile Londra'da 19 Haziran 1951 tarihinde imzalanan Kuzey-Atlantik
Anlaşmasına Taraf Devletler arasında Kuvvetlerinin Statüsüne dair Sözleşme.
e) <Protokol>
tabiriyle Pariste 28 Ağustos 1952 de imzalanan Kuzey-Atlantik Anlaşması
mücibince kurulmuş olan Milletlerarası Askeri Karargahların Statüsüne mütaallik
Protokol kasdolunur.
Madde-5.
1.Yüksek mesuliyetli müttefikler arası vazifeler
deruhde eden ve Türk tabiiyetinde olmıyan general ve amiraller ile bunlara
muadil türbe sahibi subaylara resmi vazifelerinin devamı müddetince aşağıdaki
muafiyet ve imtiyazlar bahşedilebilir.
a) Şahsi
suçlarından dolayı nezaret altında bulundurma veya tevkiften muafiyet.
b) Şahsi
evrak ve vesaikinin dokunulmazlığı.
c) Para
ve kambiyo hususlarında diplomatik imtiyazı haiz personele tanınan kolaylıklar.
d) Şahsi
eşya hususunda diplomatik imtiyazı haiz personele tanınan aynı kolaylık ve
muafiyetler.
e) Selahiyetlerini
tecavüz etmemek ve ifa edilen hizmete taali eylemek şartiyle resmi sıfatla
işlemiş oldukları fiil ve hareketlerinden dolayı adli takibattan muafiyet. Bu
muafiyet resmi sıfat ve vazife hitamından sonra da devam eder.
2.Türkiye Hükümeti SHAPE ile mutabık olarak yukarda
yazılı imtiyaz ve muafiyetlerin hepsinden veya bir kısmından istifade edecek
olan şahısları tesbit eder.
Madde-6.
Müttefik karargahlar askeri muhabere tesisleri inşa,
tesis edebilir ve işletebilirler. Ancak, Müttefik Karargahlarla sahaliyetli
Türk makamları arasında mahal ve diğer tenkik teferruat hakkında evvelden
mutabakata varılacaktır.
Madde-9.
1.Müttefik
Karargahlar tarafından veya onun namına Türkiye'de yapılan masraflara aşağıdaki
vergi, resim, harç ve ücretler sirayet ettirilmeyecektir:
a) Türkiye'ye
ithal olunan eşyadan bu ithalat dolayısıyla alınan vergi, resim ve ücretler;
b) Katma
Değer Vergisi ve Ek Vergi;
c) Rafineri
şirketleri ile ithalatı gerçekleştirilen kuruluşlarca satılan akaryakıtlar
dolayısıyla alınan akaryakıt Tüketim vergisi;
d) Harçlar,
Damga Vergisi,
e) Belediye
Gelirler Kanunu kapsamında belediyelerce alınan her türlü vergi ve harçlar;
f) Toplu
Konut Fonuna Katılma payı;
g) Elektrik
ücretlerinden alınan % 3,5 TRT payı.
2. 1 inci fıkra hükümlerinin tatbik şekli ve şümulü
bu Anlaşmanın Ekinde teferruatiyle gösterilmiştir.
3. Bu hükümler 1 Kasım 1952 tarihinden itibaren men
olacaktır.
4. Müttefik Karargahlar, Protokolün 8 inci
maddesinin 4 üncü fıkrasında derpiş olunduğu veçhile, temin olunan hizmet
karşılığı tekalife tabi tutulacaklardır.
5. İşbu Anlaşmada sarahaten masraflara sirayeti
önlenmemiş olan ve işbu Anlaşmada derpiş edilen müttefik karargahlar masrafları
katagorilerine kabili tatbik telakki edilebilecek Türk vergi, munzam vergi,
resim, harç ve ücretler hakkında müttefik karargahlar ve Türkiye Hükümeti bu
gibi vergilerden muafiyet tanınmasının işbu anlaşmaya esas teşkil eden
prensiplere uygun olup olmadığı hususunda müzakerede bulunacaklardır. Uygun
olduğu neticesine varıldığı takdirde, iki taraf, Müttefik Karargahlara işbu
anlaşmada derpiş edilenlere müşabih münasip bir muafiyet sağlanması için
usuller ihdasına girişeceklerdir.
Madde - 10
Müttefik Karargahlar, yemekhanelerinde, askeri
mağazalarında ve kantinlerinde yapılan satışlarla temin olunan hizmetlerden
mütevellit gelirler üzerinden alman vergilerden muaf olacaklardır.
Madde - 11.
1. Müttefik Karargahlar, kuvvet mensuplarının, sivil
unsur mensuplarının ve yakınlarının istimaline mahsus olmak üzere yiyecek,
ikmal maddeleri vesair eşyayı Sözleşmenin XI inci maddesindeki usuller
dairesinde Gümrük Resminden muafen ithali etmek hususunda Sözleşmenin rnezkur
maddesinin 4 üncü fıkrasında derpiş olunan muafiyetleri kullanabilir.
2. Bu şekilde ithal edilen yiyecek, ikmal maddeleri
vesair eşya Müttefik Karargahların yemekhanelerinde, askeri mağazalarında ve
kantinlerinde munhasıran işbu maddenin 1 inci fıkrasında mezkur personele
satılabilir veya tevzi edilebilir.
3. Bu müesseselerden tedarik edilen maddeler,
bunları bu müesseselerden satın almaya mezun bulunmıyan eşhasa satış veya hibe
suretiyle verilemez.
4 Bu maddede mevzuubahis kolaylıkların suiistimalini
önlemek üzere Müttefik Karargahlar tarafından Türk makamları ile teşriki mesai
edilmek suretiyle gerekli idari tedbirler alınacaktır.
Madde-12
1. Müttefik Karargahlar tarafından. beynelmilel
bütçenin tatbikatı için, Türkiye dahilinde vergiden muaf olarak satın alınmış
bulunan maddeler, yerine göre bunların ithal vergileri veya dahil! vergileri
ödenmedikçe Türkiye dahilinde elden çıkarılamaz. -
2. Müttefik Karargahların, yemekhaneleri, askeri
mağazaları ve kantinleri için Türkiye dahilinde vergiden muafen satın aldıkları
maddeler münhasıran kuvvet ve sivil unsur mensuplariyle yakınlarına satılabilir.
3. Bu teşekküllerdt3n böylece temin edilmiş olan
maddeler satış, veya hibe suretiyle. bu maddeleri mezkur müesseselerden satın
almaya mezun bulunmıyan eşhasa verilemez..
EK:
Bu anlaşmanın 9 uncu maddesinin 2 net fıkrası hükmü
gereğince. Anlaşmanın 9 uncu maddesinin fıkralarında belirtilen vergi ek vergi,
resim, harç ve ücret muafiyetlerinin uygulama usulleri ile söz konusu
muafiyetlerin kapsamı ve ilgili Türk Kanunlarının tarih ve sayıları, Anlaşmanın
bir bölümünü oluşturan bu Ek'de gösterilmiştir.
1 - Türkiye'ye ithal olunan eşyadan veya eşyanın
Türkiye'ye ithali dolayısıyla alınan vergi, resim ve ücretler;
a) Gümrük
Vergisi (I9/7/i~72 tarihli ve 1615 sayılı Kanun ve ek ve değişiklikleri);
b) Gümrük
Vergisinden Belediye Hissesi (2/2/1981 tarihli ve 2380 sayılı Kanun ve ek ve
değişiklikleri);
c) Katma
Değer Vergisi ve Ek Vergi (25/10/1984 tarihli vc 3065 sayılı Kanun ve ek ve
değişiklikleri);
d) Rıhtım
Resmi (26/1/1967 tarihli ve 827 sayılı Kanun ve ek ve değişiklikleri);
e) İthalde
Alınacak Damga Resmi (7/2/1967 tarihli ve 828 sayılı Kanun ve ek ve
değişiklikleri);
f) Kağıtlarla
ilgili Damga Vergisi (1/7/1964 tarihli ve 488 sayılı Kanun ve ek ve
değişiklikleri);
g) Gümrük
Ardiye Ücreti (19/7/1972 tarihli ve 1615 sayılı Kanun ve ek ve değişiklikleri).
Müttefik Karargahlar. bu anlaşmada öngörülen amaçlar
için ithal edecekleri eşyaya ilişkin olarak, usulüne uygun bir şekilde
düzenledikleri ve eşyanın cinsini, miktarını ve değerini belirten bir gümrük
beyannamesini ilgili Türk Gümrük idaresine vereceklerdir. Bu beyannameye, eşyanın
orijinal faturası veya suretleri eklenecektir.
Beyanname, Karargahın yetkili memurunca imzalanır ve
mühürlenir; ancak sözkonusu imza ve mühüre ilişkin sirktülerin Karargah
kumandanlığı tarafından daha önceden ilgili gümrük idaresine verilmiş
bulunması gereklidir. Eşyanın beyannameye uygunluğunun tesbiti amacıyla Türk
Gümrüğünce yürütülecek olağan muayeneyi takiben eşya. beyannameyi düzenleyen
yetkili memura teslim edilir.
Anlaşmanın 6 ncı maddesinde belirtilen işler
dolayısıyla ithal edilecek eşyaya ilişkin olan ve yukarıda belirtilen şekilde
düzenlenen gümrük beyannameleri, yapılacak işin plan ve projeleriyle birlikte
Türk Kuzey Atlantik Andlaşması Merkez Kurulu Başkanlığına veya sözkonusu
Başkanlığın yerine geçen makama verilecektir.
Bu usuller, Müttefik karargihların ihtiyacı olan
eşyanın süratle tedarikini teminen, Türk gümrüklerine uygulanmakta olan diğer
usullerle uyum içinde uygulanacaktır.
2 - Katma Değer Vergisi ve Ek Vergi (25/10/1984
tarihli ve 3065 sayılı Kanun ve ek ve değişiklikleri):
Katma Değer Vergisi Kanunu
hükümleri gereğince Katma Değer Vergisinin konusuna giren teslim ve hizmetlerin
münhasıran ortak savunma amaçlı bir iş veya karargah ihtiyacı için Müttefik
Karargahlara yapılması, Katma Değer Vergisinden müstesnadır.
Müttefik Karargahlar veya onun namına iş yapan bir
müteahhidin ortak savunma amaçlı bir işe veya karargah ihtiyaçlarına ilişkin
teslim ve hizmetleri de Katma Değer Vergisinden müstesnadır.
Ek verginin konusuna giren ve Müttefik Karargahların
yemekhanelerine, askeri mağazalarına ve kantinlerine, münhasıran Müttefik
Karargahlar ile kuvvet mensuplarının, sivil un sur mensuplarının ve
yakınlarının ihtiyacı için ithal edilen veya imalatçıları tarafından teslim
edilen aşağıdaki mallar, Katma Değer Vergisinden ve ek vergiden müstesnadır:
- Tütün mamülleri (sigara, puro, pipo tütünleri,
kıyılmış tütün, enfıye, tombeki ve benzeri);
- Her türlü alkollü içkiler (Tabii köpüren şarap ile
vermut ve kınakına şarabı dahil, sair şarap ve bira hariç);
- Sair şaraplar ve bira;
- Her türlü alkolsüz içkiler ve özütler (sade gazoz
ve meyve suları hariç).
Bu suretle satın alınacak malların Türkiye'deki
müttefik karargahlar, sivil unsur mensuplarının, Kuvvet mensuplarının ve
yakınlarının ihtiyacını karşılayacak miktarda olduğunun Türk Kuzey Atlantik
Andlaşması Merkez Kurulu Başkanlığı veya onun yerine geçecek bir uıakam
tarafından onaylanması gereklidir.
3 - Akaryakıt Tüketim Vergisi (7/11/1984 tarihli ve
3074 sayılı Kanun ve ek ve değişiklikleri):
Rafineri şirketleri ile ithalatı gerçekleştiren
kuruluşlarca, Müttefik Karargahlara veya onun namına bir müteahhide, Akaryakıt
Tüketim Vergisinin konusuna giren akaryakıtların, münhasıran ortak savunma
amaçlı bir işde veya karargah ihtiyacında kullanılmak üzere satışı, Akaryakıt
Tüketim Vergisinden müstesnadır. İstisnanın uygulanabilmesi için, verginin konusuna
giren satışların rafineri şirketleri veya ithalatı gerçekleştiren kuruluşlarca
yapılması zorunludur; diğer kuruluşların yaptığı satışlara sözkonusu istisna
hükmü uygulanmaz.
Müttefik Karargahlar veya onun namına bir müteahhit
tarafından yapılan akaryakıt ithalatlar da, sözkonusu akaryakıtların münhasıran
ortak savunma amaçlı bir işde veya karargah ihtiyacında kullanılması şartıyla,
Akaryakıt Tüketim Vergisinden müstesnadır.
4 - Harçlar (2/7/1964 tarihli ve 492 sayılı Kanun
ile diğer harçların yeraldığı kanunlar ve bunların ek ve değişiklikleri):
Ortak savunma amacına yönelik olarak yapılan ve
Müttefik Karargahların ihtiyaçlarına ilişkin olan masraflarla bağlantılı her
türlü işlem bu tür işlemin mevcut anlaşma uyarınca vergiden muaf olduğunun
Müttefik Karargahça ilgili belgede tasrih edilmesi kaydı ile, harçdan müstesna
tutulacaktır.
5 - Damga Vergisi (1/7/1964 tarihli ve 488 sayılı
Kanun ve ek ve değişiklikleri):
Ortak savunma amacına yönelik olarak Türkiye'de veya
yurt dışında düzenlenen ve Mütefik Karargahların ihtiyaçlarına ilişkin olan her
türlü belge, senet ve ilan, bu tür belgelerin işbu Anlaşma uyarınca vergiden
muaf olduğunun Müttefik Karargahça sözkonusu belgede tasrih edilmesi kaydı ile,
damga vergisinden müstesna tutulacaktır.
7 - Toplu Konut Fonuna Katılma Payı (2 Mart 1984
tarih ve 2985 sayılı Kanun ve bu kanuna göre çıkartılan Kararnameler).
8 - Elektrik ücretlerinden alınan % 3.5 TRT
katılma payı (4/12/ 1984 tarih ve 3093 sayılı TRT Gelirleri Kanunu).
9 - Bu ek'de belirtilen kanunlardan herhangi birinin
değiştirilmesi, yürürlükten kaldırılması veya yerine diğer bir kanun
çıkarılması halinde, Anlaşmanın 9 uncu maddesinin 5 inci fıkrasında
belirtildiği üzere Müttefik Karargahlar, bu Anlaşmada Öngörülen muafıyet veya
istisnaların uygun bir şekilde yerine getirilmesini teminen, Türk Kuzey
Atlantik Andlaşması Merkez Kurulu Başkanlığı veya onun yerine geçecek bir
makam vasıtasıyla Türk Hükümetiyle danışmalarda bulunacaktır.